Adam Ferguson (ur. w Perth, zm. 22 lutego 1816 w St Andrews) – szkocki ekonomista i myśliciel polityczny.

Życiorys Do szkoły chodził w Perth (Szkocja), a później uczęszczał na Uniwersytet Św. Andrzeja w Edynburgu. Po studiach został kapelanem wojskowym. W 1745 podczas bitwy pod Fontenoy odmówił wykonania rozkazu wycofania się.

W 1754 zrezygnował z działalności duchownej. W styczniu 1757 został bibliotekarzem wydziału prawa na Uniwersytecie Św. Andrzeja w Edynburgu. Przed nim to stanowisko zajmował David Hume. W 1759 został profesorem-wykładowcą filozofii naturalnej na uczelni edynburskiej.

W 1767 wydał swe pierwsze dzieło Essay of Civil Society. W 1776, w odpowiedzi na pisma Richarda Price’a opublikował anonimowo: replikę popierającą żądania parlamentu w Londynie względem kolonistów.

W 1783 ukazało się jego dzieło historyczne History of the Progress and Termination of the Roman Republic, dotyczące historii antycznego Rzymu.

Myśl polityczna i ekonomiczna Ferguson był zwolennikiem wolnego handlu i wolnego rynku. W polityce był raczej konserwatywny, choć popierał postulowane przez Monteskiusza reformy rządów.

Tak jak Thomas Hobbes, Bernard de Mandeville i David Hume (jeden z nielicznych autorów krytycznie odnoszących się do Fergusona) Ferguson uważał egoizm za siłę napędową społeczeństwa, lecz był zdania – w przeciwieństwie do deisty Hume’a – iż nad wszystkim czuwa opatrzność Boska. Według niego ludzkość zmierza do swego przeznaczenia (destiny) i do wzniosłego końca (supreme end). Jednocześnie popierał też francuską teorię stałego postępu wiedzy i umiejętności ludzkich, którą we Francji głosił przede wszystkim Jean Condorcet.

Dzieła An Essay on the History of Civil Society (1767) The History of the Progress and Termination of the Roman Republic (1783) Principles of Moral and Political Science; being chiefly a retrospect of lectures delivered in the College of Edinburgh (1792) Institutes of Moral Philosophy (1769) Reflections Previous to the Establishment of a Militia (1756)

Przypisy

Linki zewnętrzne

Ferguson w Gutenberg Project An Essay on the History of Civil Society Adam Ferguson at The Online Library of Liberty

Kategoria:Brytyjscy ekonomiści Kategoria:Brytyjscy filozofowie XIX wieku Kategoria:Ludzie oświecenia Kategoria:Ludzie urodzeni w Perth (Szkocja) Kategoria:Szkoccy historycy Kategoria:Urodzeni w 1723 Kategoria:Zmarli w 1816