Plastusiowy pamiętnik – utwór dla dzieci autorstwa Marii Kownackiej.
Historia wydań Po raz pierwszy był zamieszczony w „Płomyczku” (2 września 1931), a jako książka ukazał się w 1936.
Ciąg dalszy przygód Plastusia, o jego pobycie na wsi, u kuzynki Tosi – Hani, opisuje książka Przygody Plastusia (wyd. I, 1957), wydawana niekiedy łącznie z Pamiętnikiem. Obie części są lekturą obowiązkową dla klas pierwszych szkoły podstawowej.
Książce towarzyszą, napisane później, mniej znane kontynuacje: Za żywopłotem, Plastusiowo, Plastusiowa farma, Misio i Plastuś.
Fabuła Opowiada o Plastusiu – ludziku z plasteliny – ulepionym przez pierwszoklasistkę Tosię. Narracja jest pierwszoosobowa, z punktu widzenia Plastusia, który spisuje wydarzenia związane z nim, jego przyjaciółmi z piórnika Tosi (m.in. ołówkiem, piórem, scyzorykiem, stalówkami i gumką-myszką) oraz samą dziewczynką.
Adaptacje W 1980 roku na podstawie książki powstał serial animowany w reżyserii Zofii Ołdak, a w 1981 roku – bajka muzyczna, z Ireną Kwiatkowską w roli Plastusia.
Bohaterowie Plastuś – ludzik ulepiony z plasteliny. Główny bohater opowiadania, Tosia – pierwszoklasistka, która ulepiła Plastusia, Zosia – koleżanka z klasy Tosi, siedzi z nią w jednej ławce, pewnego dnia dewastuje jej przybory szkolne, Bronek – kolega z klasy Tosi, dokucza jej, miłośnik papierowych samolotów i wielki bałaganiarz, Jacuś – młodszy brat Tosi, Adrian – nowy kolega z klasy Tosi, Walerka – koleżanka z klasy Tosi, Joasia – koleżanka z klasy Tosi, pełni z nią dyżur w czasie przerwy, Lodzia – koleżanka z klasy Tosi, często odwiedza ją w domu, Honoratka – koleżanka z klasy Tosi, siedzi w trzeciej ławce, Pani nauczycielka z klasy Tosi, Witek – więził przez jakiś czas Plastusia, bałaganiarz i zaczepny chłopiec ze starszej klasy, Fikuś – pies Tosi i Jacusia, Mruczek – kot Tosi i Jacusia, Klarcia – lalka Lodzi, Petronela – lalka Tosi, Panny z włóczki, Przybory szkolne z piórnika Tosi: gumka-myszka, ołówek, pióro, stalówki, scyzoryk, pędzelek, kałamarz, Przybory do szycia Tosi: igły, naparstek.
Rozdziały thumb|190px|Pomnik Plastusia w Łodzi Dlaczego nazywam się Plastuś O pamiętniku w czerwonym zeszyciku O kleksiku z kałamarza, co na nikogo nie zważa Żadna beksa nie pomoże na kleksa Wiele krzyku o wycieraczkę w piórniku O Tosi, o Bronku i o mysim ogonku O moim biednym nosie i o szkaradnej Zosi O Zosi niszczycielce historia smutna wielce O tym, jak to z porządkiem było, ale dobrze się skończyło O farbach i kłopocie wielkim, czy można pisać pędzelkiem? O chińskiej awanturze, o pędzelku i piórze Pudełeczko, podnieś wieczko! Historia niewesoła wcale, jak do klasy przyszły lale O tym, co zrobił Jacek, i o nosie jak placek O wyprawie cudnej, na wyspy bezludne O kwiatach w szkole i o kaktusie, co kole Historia cała o porządku i o strzałach O tym, jak kreda wytrzeć tablicy nie da Jak się ze mną poznali ci, co w książkach mieszkali O tym, jak od Lodzi dostałem samochodzik Kogo się pantofel boi, o tym, co Fikuś narobił Bawimy się w chowanki – same niespodzianki O tym, jak każdy śpieszy naszą panią ucieszyć O wydmuszkach, o placku, o Mruczku, Fikusiu i nieznośnym Jacku O dzielnych ratownikach z tosinego piórnika O Jacku-bazgrocie, aucie z babcinego kapcia i o piecuchu kocie Tosiu, teraz zapamiętasz, jak szanować elementarz? O sreberku, o złocie i o wesołej robocie Dobra nowinka – w szkole choinka O tym, jak mnie szkaradnie łobuz z choinki kradnie O mojej smutnej doli u Witka w niewoli O Witku, o zbytku, o oparzeniu i o Tosi ogłoszeniu O tym, jak to się staje, że mnie Witek oddaje Dużo radości i krzyku, że znowu jestem w piórniku
Zobacz też
Kichuś majstra Lepigliny
Bibliografia
Kategoria:Polskie utwory dla dzieci i młodzieży Kategoria:Utwory literackie z 1931 Kategoria:Twórczość Marii Kownackiej Kategoria:Lektury szkolne w Polsce