Chorągiew husarska koronna Jana Sobiepana Zamoyskiego – chorągiew husarska koronna połowy XVII wieku, okresu wojen ze Szwedami. Liczyła 137 koni.
Charakterystyka Chorągwie husarskie były jednostkami organizacyjnymi i taktycznymi liczącymi około 100–200 koni. Zaciągano je według systemu pocztów towarzyskich. Składała się z dwu-trzy konnych pocztów: rotmistrza, porucznika, chorążego i pocztów towarzyszy. Broń ofensywną husarii stanowiła kopia długości około 5,5 m, a uzbrojenie ochronne to półzbroja złożona z folg, często kombinowana z kolczugą, później półzbroja łuskowa. Wraz z towarzyszami do boju stawali pocztowi (zwani pacholikami, czeladnikami lub osiadaczami). Oprócz nich husarz dysponował ciurami (sługami obozowymi). Ci ostatni rzadko brali udział w walkach, co najwyżej w obronie taboru lub obozu.
W XVII wieku wojska Rzeczypospolitej prowadziły działania wojenne na kilku frontach. Walczyły z wojskami szwedzkimi, powstańcami Chmielnickiego, Carstwem Moskiewskim, Tatarami Chanatu Krymskiego i Imperium Osmańskim.
Starosta kałuski Jan Zamoyski przejął chorągiew po Jeremim Wiśniowieckim. W trzecim kwartale 1649 liczyła 120 koni. Chorągwią dowodził Jan Dzik
W pierwszych miesiącach 1656 chorągiew podczaszego koronnego Jana Zamoyskiego wzięła udział w wyprawie Stefana Czarneckiego w Sandomierskie. Liczyła wtedy 150 koni. W bitwie pod Gołębiem straciła 13 koni.
W pierwszym kwartale 1656 liczyła ponad 100 koni. Chorągiew wzięła udział w bitwie pod Warszawą pod koniec lipca 1656.
Zrujnowana prowadzeniem walk na kilku frontach w latach 50. XVII wieku Rzeczypospolita podjęła jeszcze jeden wysiłek i wystawiła siły zbrojne liczące około 60 000 koni i porcji. Przygotowania czynione w 1660 do kampanii przeciw Rosji cechowało tworzenie wielu nowych jednostek. Chorągiew wojewody sandomierskiego Jana Zamoyskiego pod dowództwem Gabriela Silnickiego liczyła 138 koni.
Chorągiew wzięła udział w walkach z armią rosyjską Wasyla Szeremietiewa pod Lubarem i pod Cudnowem i z dążącą jej na odsiecz armią kozacką Jerzego Chmielnickiego (atamana Tymofieja Cieciury).
Później dowódcami byli też Konstanty Denerkatt, a od 1 sierpnia 1667 strażnik koronny Mikołaj Sieniawski.
Uwagi
Przypisy
Bibliografia
Kategoria:Chorągwie husarskie koronne Kategoria:Oddziały I Rzeczypospolitej biorące udział w wyprawie cudnowskiej (1660) Kategoria:Oddziały wojskowe Zamoyskich herbu Jelita Kategoria:Jazda koronna w dobie potopu szwedzkiego Kategoria:Jazda koronna w dobie wojny polsko-rosyjskiej (1654–1667) Kategoria:Jazda koronna w dobie powstania Chmielnickiego