Śnieżyca karpacka (Leucojum vernum var. carpathicum) – podgatunek śnieżycy wiosennej, geofit, rodzimy element flory górskiej, endemit (może raczej subendemit) wschodniokarpacki. Śnieżyca karpacka jest zasadniczo endemitem wschodniokarpackim. Występuje na Słowacji, Ukrainie, w Siedmiogrodzie. W Polsce występuje w Bieszczadach oraz nielicznie na Pogórzu Karpackim. Na Słowacji występuje jedynie w jej wschodniej części, na pograniczu Niziny Wschodniosłowackiej i pasma górskiego Wyhorlatu, gdzie w roku 1996 zostało potwierdzonych 10 stanowisk tej rośliny w powiatach Trebišov i Michalovce, najbogatsze w rezerwacie przyrody Jovsianska hrabinaLadislav Palko: Rozšírenie bledule jarnej karpatskej (Leucojum vernum L. subsp. carpaticum Spring O. Schwarz) v územnej pôsobnosti Správy CHKO Vihorlat [w:] Chránené územia Slovenska nr 67 (2006 r.), s. 30-31. Systematyka i nomenklatura Śnieżyca karpacka została opisana po raz pierwszy w 1818 roku jako Leucojum vernum var. carpathicum Sims. Jej pozycja taksonomiczna była kilkukrotnie rewidowana i występuje również pod synonimami: Leucojum carpathicum (Sims) Sweet (1830), Erinosma carpathica (Sims) Herb. (1837), Leucojum vernum subsp. carpathicum (Sims) K.Richt. (1890).

Nazwa leucojum pochodzi od greckich słów to leucon ich – biały fiołek. Jest to jedna z najwcześniejszych kwitnących na wiosnę roślin.

Morfologia Zasadniczo pokrojem nie różni się od śnieżycy wiosennej z wyjątkiem jednej wybitnej cechy: ma zawsze pędy dwukwiatowe.

Biologia i ekologia Bylina, geofit. Występuje w dolinach rzek, co związane jest z transportem diaspor. Siedliskiem śnieżycy karpackiej są głównie lasy łęgowe, zwłaszcza w ich okresowo zalewanych strefach brzegowych oraz przyległe, aluwialne łąki. Rośnie również w reglu, zwłaszcza na polanach reglowych. Na stanowiskach, na których ma sprzyjające warunki glebowe i wodne, występuje z reguły w licznych populacjach.

Zagrożenia i ochrona Jako odmiana śnieżycy wiosennej Leucojum vernum L. objętej od 2014 roku ochroną częściową w Polsce, śnieżyca karpacka także podlega ochronie. W latach 1946–2014 znajdowała się pod ochroną ścisłą. Śnieżyca karpacka podlega ochronie również na Słowacji. W tamtejszej "Czerwonej Księdze paproci i roślin nasiennych" (2001 r.) odmiana posiada kategorię "zagrożony" (EN)Faraková V., Maglocký Š., Marhold K.: Červený zoznam papraďorastov a semenných rastlín Slovenska (december 2001) — [w:] Baláž D., Marhold K., Urban P. (EDS.): Červený zoznam rastlín a živočíchov Slovenska, Ochr. prír. (Suppl.), 2001, s. 48-81..

Przypisy Rozporządzenie Ministra Oświaty z dnia 29 sierpnia 1946 r. wydane w porozumieniu z Ministrem Rolnictwa i Reform Rolnych i z Ministrem Leśnictwa w sprawie wprowadzenia gatunkowej ochrony roślin (). Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 9 października 2014 r. w sprawie ochrony gatunkowej roślin ().

Linki zewnętrzne – opis, fotografie

Kategoria:Amarylkowate Kategoria:Endemity wschodniokarpackie (rośliny naczyniowe) Kategoria:Rośliny chronione