Lotopałanka (Petaurus) – rodzaj ssaków z rodziny lotopałankowatych (Petauridae).

Rozmieszczenie geograficzne Rodzaj obejmuje gatunki występujące na Nowej Gwinei i w Australii.

Morfologia Długość ciała (bez ogona) 14–31 cm, długość ogona 14–47 cm; masa ciała 60–725 g.

Systematyka Rodzaj zdefiniował w 1791 roku brytyjski zoolog i botanik George Shaw w książce swojego autorstwa poświęconej opisowi zwierząt wraz z ich ilustracjami. Gatunkiem typowym jest (oznaczenie monotypowe) lotopałanka żółtobrzucha (P. australis).

Etymologia Petaurus: petauron ‘trampolina, skakać’, od πεταυριστης petauristēs ‘akrobata, balansista’ . Ptilotus: gr. πτιλωτος ptilōtos ‘skrzydlaty’. Gatunek typowy: Fischer wymienił dwa gatunki – Petaurus australis G.K. Shaw, 1791 i Sciurus Petaurus norfolcensis Kerr, 1792 – z których gatunkiem typowym jest (późniejsze oznaczenie) Petaurus australis G.K. Shaw, 1791. Belidea i Belideus (Belidens): gr. βελος belos, βελεος beleos ‘strzała, oszczep’. Gatunek typowy (oryginalne oznaczenie): Didelphys sciurea G.K. Shaw, 1794 (= Sciurus (Petaurus) norfolcensis Kerr, 1792). Xenochirus: gr. ξενος xenos ‘dziwny, niezwykły”’; χειρ kheir, χειρος kheiros ‘dłoń’. Gatunek typowy (oznaczenie monotypowe): Didelphys sciurea G.K. Shaw, 1794 (= Sciurus (Petaurus) norfolcensis Kerr, 1792). Petaurella: rodzaj Petaurus ; łac. przyrostek zdrabniający -ella. Gatunek typowy (oryginalne oznaczenie): Petaurus (Belideus) breviceps . Petaurula: rodzaj Petaurus ; łac. przyrostek zdrabniający -ula. Gatunek typowy (oryginalne oznaczenie): Petaurus breviceps var. papuanus .

Podział systematyczny Do rodzaju należą następujące gatunki: Grafika Gatunek Autor i rok opisu Nazwa zwyczajowa Podgatunki Rozmieszczenie geograficzne Podstawowe wymiaryDC – długość ciała; DO – długość ogona; MC – masa ciała StatusIUCNcentruj|150pxPetaurus australisG.K. Shaw, 1791lotopałanka żółtobrzucha gatunek monotypowyendemit Australii: północno-wschodni Queensland, nieregularnie na południe wzdłuż wybrzeża przez Nową Południową Walię do granicy Wiktorii z Australią PołudniowąDC: 24–31 cmDO: 38–47 cmMC: 435–725 gPetaurus abidiA.C. Ziegler, 1981lotopałanka północnagatunek monotypowyendemit Papui-Nowej Gwinei: góry Torricelli, na górze Somoro i jej okolicach; zakres wysokości: 300–1200 m n.p.m.DC: 25–28 cmDO: 35–38 cmMC: 228–332 gPetaurus biacensisUlmer, 1940lotopałanka wyspowa gatunek monotypowyendemit Indonezji: północno-zachodnia Nowa Gwinea (wyspy Zatoka Cenderawasih (Supiori, Biak i Owi))DC: 14–15 cmDO: 14–18 cmMC: 88–100 gcentruj|150pxPetaurus brevicepsG.R. Waterhouse, 1838lotopałanka karłowatagatunek monotypowyendemit Australii: na wschód od Wielkich Gór Wododziałowych od południowo-wschodniego Queenslandu (północne Brisbane) do wschodniej WiktoriiDC: 15,5–17,5 cmDO: 14,2–22 cmMC: 95–155 gcentruj|180pxPetaurus ariel(J. Gould, 1842)gatunek monotypowyendemit Australii: Australia Zachodnia (wybrzeże Kimberley) na wschód do zachodniego Queenslandu (Lawn Hill), wraz z niektórymi wyspamiDC: 14–21 cmDO: 16,1–23 cmMC: 78–159 gcentruj|80pxPetaurus notatusW.C.H. Peters, 1859gatunek monotypowyendemit Australii: północne Queensland na południe do Australii Południowej; prawdopodobnie introdukowany na TasmanięDC: 17,5–23 cmDO: 17,5–23 cmMC: 75–147 gcentruj|60pxPetaurus papuanusO. Thomas, 1888gatunek monotypowyIndonezja i Papua-Nowa Gwinea (północne i środkowe Moluki, Nowa Gwinea i Archipelag Bismarcka); zakres wysokości: 0–3000 m n.p.m.DC: 17,5–23 cmDO: 17,5–23 cmMC: 75–147 gcentruj|150pxPetaurus norfolcensisKerr, 1792lotopałanka pośredniagatunek monotypowyendemit Australii: północny Queensland do środkowej Wiktorii, wraz z wyspą Ricketts i Wielką Wyspą Piaszczystą; kilka zapisów z południowo-wschodniej Australii Południowej (Western Flat i Bordertown; zakres wysokości: poniżej 300 m n.p.m.DC: 18–24 cmDO: 22–30 cmMC: 173–300 gcentruj|150pxPetaurus gracilis(De Vis, 1883)lotopałanka hebanowa gatunek monotypowyendemit Australii: przybrzeżny północno-wschodni Queensland od rzeki Hull w pobliżu Tully na południe do rzeki Ollera CreekDC: 22–27 cmDO: 30–39 cmMC: 310–500 g Kategorie IUCN: – gatunek najmniejszej troski, – gatunek narażony, – gatunek zagrożony, – gatunek krytycznie zagrożony, ; – gatunki niepoddane jeszcze ocenie.

Uwagi

Przypisy

Nazwy polskie za:

Bibliografia

Kategoria:Lotopałankowate