Order Piusa, Order Piano, Order Rycerski Ojca Świętego Piusa IX, Order Piusa IX (łac. Ordo Pianus, wł. Ordine Piano) – trzeci w kolejności order nadawany przez Stolicę Apostolską.
Historia i zasady nadawania Początki orderu sięgają do Zakonu Rycerzy Piano założonego przez Piusa IV w 1560, który był inicjatorem kontrreformacji i promotorem sztuki i nauki. Papieski Order Piano został ustanowiony w 1847 przez papieża Piusa IX (stąd inna nazwa tego odznaczenia – Order Piusa IX), w celu odznaczania osób świeckich za wyjątkowe zasługi dla Kościoła katolickiego i papieża, obecnie nadawany głównie zagranicznym dyplomatom, mężom stanu, głowom państw i ich reprezentantom. Przez wiele lat łączył się z przyznaniem szlachectwa (dziedzicznego w I lub osobistego ad personam w II klasie). Możliwość tę zniósł dopiero Pius XII w ramach reformy papieskich odznaczeń dokonanej w 1939.
Dewizą orderu jest „VIRTUTI ET MERITO” (pol. „CNOCIE I ZASŁUDZE”)Stanisław Łoza, Stanisław Bieńkowski: Ordery i odznaczenia krajowe i zagraniczne: co wiedzieć o nich należy. Warszawa: Główna Księgarnia Wojskowa, 1928, s. 16.
Klasy orderu thumb|450px|Kawaler, Komandor, Komandor z Gwiazdą, Krzyż Wielki, Złoty Łańcuch – sposoby noszenia orderu w poszczególnych klasach Order dzieli się na trzy klasy: I klasa – Krzyż Wielki: Złoty Łańcuch – dodany w 1957, nadawany świeckim głowom państw i w wyjątkowych okazjach niezwykle ważnym osobistościom, Krzyż Wielki – nadawany zazwyczaj szefom misji dyplomatycznych, ministrom i w wyjątkowych przypadkach za wybitne zasługi wobec papieża, II klasa – Komandor: Komandor z Gwiazdą – nadawany zwykle dyplomatom w randze radcy i pierwszego sekretarza z dłuższym stażem, Komandor – nadawany zwykle dyplomatom w randze radcy i pierwszego sekretarza z krótszym stażem, III klasa – Kawaler – nadawany najczęściej pozostałym członkom misji dyplomatycznych.
Odznaczeni
Wśród odznaczonych można wymienić m.in. głowy państw: 1966 – Artur da Costa e Silva, prezydent Brazylii, 1967 – Gustaw VI Adolf, król Szwecji, 1967 – Olaf V, król Norwegii, 1967 – Cevdet Sunay, prezydent Turcji, 1970 – Haile Selassie, cesarz Etiopii, 1971 – Urho Kekkonen, prezydent Finlandii, 1973 – Gustav Heinemann, prezydent Niemiec, 1977 – Jan Karol I Burbon, król Hiszpanii, 1980 – Antonio Ramalho Eanes, prezydent Portugalii, a spośród Polaków: Jan Matejko, malarz Filip Zaleski, polityk galicyjski Władysław Grabski, premier 1925 – Maciej Rataj, marszałek sejmu„Ziemia Wileńska” nr 26, R.VII, Wilno, 28 czerwca 1925 r. Ordery papieskie, s. 7-8. 1925 – Wojciech Trąmpczyński, marszałek senatu 1925 – Stanisław Grabski, minister oświaty 1991 – Lech Wałęsa, prezydentFundacja – Instytut Lecha Wałęsy 1991 – Edward Bernard Raczyński, prezydentTomasz Dębowski: Kościoły i związki wyznaniowe w stosunkach międzynarodowych. Wrocław: Arboretum, 2003, s. 14 1991 – Krzysztof Skubiszewski, ministerDekret nadania orderu przez Papieża Jana Pawła II, 5 II 1991, podpisał Protosegretario di Stato (Segretario per i rapporti con gli Stati), Angelo Sodano Acta Apostolicae Sedis, 6 VI 1991, publikacja dekretu papieskiego nadającego order, Druk De equestri ordine Piano, 1905, Druk The Knights of the Holy See, s. 15-23 1997 – Stefan Frankiewicz, ambasador 2004 – Hanna Suchocka, premierPapieski order dla ambasador H. Suchockiej Ryszard Kaczorowski, prezydentAdam Dobroński: Ryszard Kaczorowski. Dziewięć wieczorów z prezydentem. Białystok: Wyd. Benkowski, 2005
Przypisy
Linki zewnętrzne Ryszard T. Komorowski – "Nowożytne ordery monarchii europejskich i papieży"
Kategoria:Papieskie odznaczenia Kategoria:Pius IX