Nimfa (Nymphicus hollandicus) – gatunek średniej wielkości ptaka z rodziny kakaduowatych (Cacatuidae), jedyny przedstawiciel podrodziny nimf (Nymphicinae) i rodzaju Nymphicus. Zasiedla Australię. Popularny ptak hodowlany. Według IUCN jest to gatunek najmniejszej troski (LC).

Systematyka Po raz pierwszy o istnieniu nimfy wspomniał Europejczyk, który towarzyszył Jamesowi Cookowi w jego podróży wzdłuż wschodniego wybrzeża Australii w 1770 roku. Złapany osobnik został zabity, wypchany i zdeponowany w Royal College of Surgeons w Anglii. Pierwszy opis naukowy tego gatunku sporządził John Latham, zaliczając nimfę do gatunku papug z czubem. W jego opisie brakowało jednak nazwy naukowej i informacji o pochodzeniu nimfy. W 1788 roku Johann Friedrich Gmelin nadał jej nazwę naukową Psittacus novaehollandiae, ale była ona niewłaściwa, ponieważ nadał ją także kilku innym gatunkom.

Pierwszy pomyłkę Gmelina odnotował Robert Kerr, w 1792 roku nadając nową nazwę: Psittacus hollandicus. Nazwa gatunkowa przetrwała do dziś, ale nazwę rodzajową należało zmienić. Obecnie rodzaj Psittacus obejmuje żako, a po raz pierwszy została ona opisana właśnie w tym rodzaju. W 1832 roku Johann Georg Wagler nadał jej nazwę rodzajową Nymphicus. Tego samego roku William Swainson opisał nimfę pod nazwą Leptolophus auricomis, a trzy lata później René Primevère Lesson pod nazwą Calopsitta guy. W roku 1912 Gregory Mathews wyróżnił trzy podgatunki: pallescens, intermedius i obscurus. Obecnie nie wyróżnia się żadnych podgatunków.

Etymologia nazwy naukowej: Nazwa rodzajowa Nymphicus pochodzi od nimf w sensie bogiń, a nazwa gatunkowa hollandicus od dawnej nazwy Australii – Nowa Holandia.

Morfologia U nimf odmiany nominalnej (typowej dla dzikich nimf) występuje wyraźny dymorfizm płciowy. Samiec jest ciemnoszary, szary lub jasnoszary z jaśniejszą piersią i brzuchem. Głowa żółta, z szarym czubkiem z żółtym końcem. Pomarańczowe plamy policzkowe. Biały brzeg skrzydła. Nogi, dziób i sterówki szare. Samice mają szare pióra na głowie i żółty, prążkowany ogon. Młode do pierwszego pierzenia (ok. 6 miesięcy) wyglądają jak samice.

Wymiary i masa ciała Nimfy z hodowli zazwyczaj są większe. Wymiary:

+Dorosły samiecDorosła samica Całkowita długość 28–31 cm 28–31 cm Długość skrzydła 17–18 cm 16–17 cm Długość ogona 16–19 cm 15–17 cm Długość czaszki 34 mm (bez dzioba 26 mm) Szerokość czaszki 22–27 mm 22–26 mm Długość czubka 36–58 mm 36–53 mm Długość kości stępowej 15–17 mm 15–16 mm Długość dzioba 13–15,1 mm 13,2–14,1 mm Rozpiętość skrzydeł 46 cm Masa ciała 80–100 g

Występowanie Nimfy zasiedlają wnętrze kontynentu australijskiego, nie występują na wybrzeżach, zachodniej części Australii Południowej oraz na Tasmanii i Przylądku Jork.

Środowisko Nimfy preferują otwarte tereny z dostępem do świeżej wody. Występują także w terenach rzadko zalesionych i sawannach; wędrowne nimfy jedzą nasiona akacji, więc są też spotykane w ich zaroślach. Temperatura miejsca w ich środowisku życia waha się od 4,5 stopnia Celsjusza zimą do 43 stopni latem. Dziuple w drzewach wykorzystują jako miejsca do gniazdowania. Zasiedlają tereny do wysokości 500 m n.p.m.Animal Diversity Web – Nymphicus hollandicus

Pożywienie Nimfy żywią się głównie nasionami roślin zielnych, w szczególności nasionami traw z rodzaju Astrebla, zwanymi popularnie trawami Mitchella. Jeżeli nie są zmuszone do nadmiernego wysiłku, potrafią długo wytrzymać bez wody; czerpią ją wtedy z ziaren. Dietę uzupełniają jagodami, pączkami kwiatów i nektarem. Zjadają także nasiona akacji oraz pszenicy.

Tryb życia i zachowanie Nimfy są dobrze przystosowane do lotu, gdyż prowadzą koczowniczy tryb życia. Składa się na to budowa skrzydeł, kształt ciała i ogona. Wędrują w stadach, w ten sposób łatwiej znajdują pożywienie i dostrzegają drapieżniki. Nie lubią liściastych gałęzi, siedzą więc najchętniej na martwych drzewach. Na ziemi są bardzo ostrożne. Wodopój odwiedzają wcześnie rano i wieczorem. Zaraz po napiciu się całe stado odlatuje. Pożywiają się również w grupie. Nimfy czyszczą się wzajemnie, a nimfa czyszcząca grzbiet, ogon i skrzydła trzyma głowę w górze. Możliwe, że pierwszym kontaktem przyszłych par nimf jest właśnie prośba o czyszczenie. Proszący o to ptak trzyma głowę nisko, kładzie czubek i mruży oczy, co oznacza, że nie ma złych zamiarów. Nimfy żyją na wolności 10–14 lat; pod opieką człowieka do 25.

Głos Samce śpiewają w celu zwrócenia na siebie uwagi samic. Robią to też w celu wyrażenia swojej radości. Samczyk zaczyna śpiewać, gdy ma około roku; uczy się od pozostałych członków stada. Ptak w niewoli może naśladować ludzki gwizd i wplatać elementy, których się nauczył w swą pieśń. Krzyk ostrzegawczy brzmi jak „kłi!”, „kiłi!” lub podobnie. Zazwyczaj ostrzegają samce. Swoje niezadowolenie nimfa pokazuje zrzędzącym, trochę charczącym odgłosem. Nimfy często komunikują się ze sobą, również w trakcie budowy gniazda. Pisklęta wołają o jedzenie dźwiękiem przypominającym „oink”.

Rozród mały|Jajo Nimfy są monogamiczne. Okres lęgowy przypada od września do października.

Gniazdo: Nimfy lęgną się w dziuplach. Nie ma problemów ze znalezieniem miejsca na gniazdo, gdyż drzewa często są wyjedzone przez termity albo połamane. Zazwyczaj jedno drzewo zasiedla jedna para. Preferują martwe eukaliptusy i zwykle gnieżdżą się na wysokości około 2 metrów nad ziemią. Jaja: 4–7 na sezon, barwy białej. Mają one wymiary 24,5x19 mm. Wysiadywanie: 17–23 dni. Samiec nie karmi samiczki, jeżeli idzie ona szukać pożywienia – samiec ją zastępuje. Pisklęta: Po wykluciu ważą 4–6 gramów. Usamodzielniają się po 4 do 5 tygodniach, a są zdolne do rozrodu po 1,5 roku od wyklucia. Czasem zdarza się, lecz jest to rzadkością, że dorosłe nimfy usuwają skorupki z gniazda po tym, jak młode się wyklują.

mały|prawo|Po lewej ptak odmiany perłowej, po prawej lutino mały|prawo|Nieco ponad roczny samiec nimfy odmiany perłowej; po pierzeniu, białe plamki na skrzydłach są już niewidoczne mały|prawo|Młode rzadkiej hybrydy nimfy i kakadu różowej, nazywanej galatiel

Pasożyty i choroby Młode nimfy bywają niekiedy atakowane przez drożdże z rodzaju Candida i bakterie z rodzaju Chlamydophila. Pasożyty jelitowe, np. z rodzaju Giardia, mogą występować nawet u zdrowo żywionych ptaków. U dorosłych nimf często występują choroby wątroby, nerek i układu rozrodczego (u samic). Przykłady innych chorób i dolegliwości występujące u nimf w niewoli: zła kondycja biegunka i zaburzenia trawienia zaburzenia przemiany materii wymioty zapalenie spojówek katar urazy mechaniczne zaparcie jaja Nimfy, tak samo jak inne ptactwo, mogą być nosicielami ornitozy, groźnej dla ludzi i ptactwa choroby odzwierzęcej.

Mutacje Mutacje barwne nigdy nie zdarzają się w naturze. Wyhodowano następujące: białogłowa bladogłowa lutino platinum niesprzężone z płcią lutino pastelowa srebrna świecąca srebrna dominująca srebrna west coast silver recesywna srebrna płowa perłowa szek żółtolica oliwkowa nominalna

Przypisy Systematyka i nazwy polskie za:

Linki zewnętrzne

Artykuły o nimfach

Kategoria:Kakaduowate Kategoria:Ptaki Australii Kategoria:Ptaki ozdobne Kategoria:Gatunki i podgatunki zwierząt nazwane w 1792 roku