mały|260px|Szigetvár w XVI w. Szigetvár (niem. Großsiget, chorw. Siget) – liczące prawie 10,9 tys. mieszkańców (I 2011 r.) miasto na Węgrzech, 30 km na zachód od Pécsu, w komitacie Baranya, siedziba władz powiatu Szigetvár.

Położenie Miejscowość leży w południowej części Zadunaja, na zachodnim obrzeżu komitatu Baranya, na południowych stokach pogórza Zselic, na równinie w odległości ok. 8 km od wzgórzMolnár Imre: Szigetvár és környéke, Széchenyi Nyomda, 1989, .. Miasto jest podzielone na dwie części potokiem Almás-patak, który przed regulacją często wylewał, co spowodowało powstanie bagna.

Dojazd do miasta jest możliwy od strony Barcsu i Budapesztu drogą krajową nr 6 lub z Kaposváru i Balatonszemes drogą krajową nr 67. Odległość drogowa od Barcsu i granicy chorwackiej wynosi 30 km, od Peczu – 35 km, a do Kaposváru 40 km. Do miasta dociera linia kolejowa Nagykanizsa – Pécs, z którą łączy się zamknięta w sylwestra 1976 linia kolejowa Kaposvár – Szigetvár.

Historia Obszar miasta był zamieszkany w czasach przedhistorycznych. Po Celtach, Rzymianach i Awarach okolica trafiła w ręce rodu Botond.

Pierwszą obronną budowlę wybudowano na wystającym, jak wyspa ponad bagnistą okolicę, pasie gruntu. Ówcześni posiadacze wyspy (węg. sziget, czytaj: siget) nazywający siebie „Szigethi” (Wyspiarze), uważali za budowniczego zamku jednego z członków ich rodziny, Anthemiusa. Jego wnuk, Oszvald Szigethi, wybudował pierwszą twierdzę – okrągłą, trzypiętrową wieżę mieszkalną, która później stała się sercem wewnętrznego zamku. Otaczające wyspę bagienne jeziora z czasem stały się płytsze i z tego powodu otoczono ją ziemnymi szańcami. Posiadaczem zamku był najpierw Garayak, a potem Bálint Török, na którego dworze żył do 1541 r. Sebestyén Tinódi Lantos, węgierski poeta i lutnistahttps://mek.oszk.hu/00300/00355/html/ABC15363/15747.htm Magyar életrajzi lexikon szerint (Węgierski leksykon biograficzny).. W 1543 r. zamek trafia w posiadanie Ferdynanda I Habsburga. XV-wieczne dokumenty mówią o nim raczej jako o mieście na planie prostokąta, już wtedy otoczonym palisadą miejscem obronnym, niż jako o oppidum.

W celu zabezpieczenia przed tureckimi napadami miasto i zamek wzmocniono: w latach 1548–1549 poszerzono otaczające zamek jezioro, umocniono szańce, wybudowano zamek na planie prostokąta z ziemnymi basztami na rogach, a północno-zachodnią zbudowano już z kamienia. W centralnej części zamku znajdował się wewnętrzny zamek, w którym stała średniowieczna wieża mieszkalna. Wejścia do wewnętrznego zamku bronił ziemny szaniec. Mury zamkowe i baszty o nieregularnym kształcie wzniesiono z ubitej gliny.

Stare Miasto otoczone było częstokołem i szeroką fosą. Miasta broniły wysokie na 6–7 m mury zbudowane z ubitej gliny, wzmocnione basztami narożnymi. Umocniony Szigetvár był w 1556 r. oblegany przez budzińskiego paszę Alego, ale udało mu się zdobyć tylko obrócone w perzynę Stare Miasto. W 1558 r. rozpoczęto zakrojone na szeroką skalę prace fortyfikacyjne. W okresie dowodzenia zamkiem przez Nikolę Šubića Zrinskiego (1561–1566) założono również Nowe Miasto (Újváros). W czasie oblężenia Szigetváru w 1566 r. zniszczeniu uległa średniowieczna wieża. Po zdobyciu zamku Turcy natychmiast rozpoczęli odbudowę miasta. Najpierw umocnili zamek, a potem wybudowali budynki publiczne miasta. Miasto za czasów tureckich najpierw było stolicą sandżaku w wilajecie budzińskim, a następnie w kanizsańskimDr. Papp-Váry Árpád Középiskolai történelmi atlasz (Atlas historyczny dla szkół średnich), Cartographia Kft. 2005, Budapeszt, s. 43, ..

W 1689 r. zamek został odbity, a po wycofaniu się Turków zamek i Stare Miasto trafiły w całości w ręce oddziałów cesarskich. W tym czasie wybudowano system kazamat w północnym murze zamkowym. W 1686 r. kompletnemu spaleniu uległo Nowe Miasto.

W 1891 r. ludność miasta wynosiła 5078 osób.

W wyniku I wojny światowej miasto trafiło pod okupację serbską, stając się częścią Republiki Baranya-Baczka, a następnie w myśl traktatu trianońskiego przyłączono go do Węgier.

Miejscowość do reformy administracyjnej w 1950 r. należała do komitatu Somogy, kiedy to przyłączono część powiatu Szigetvár do komitatu Baranya. Prawa miejskie otrzymała w 1966 r.

W 2011 r. Zgromadzenie Narodowe za niezłomną odwagę obrońców Szigeváru, za przykładną miłość do ojczyzny i gotowość do poświęcenia nadało miastu Szigetvár tytuł „Najbardziej bohaterskiego miasta” (Civitas invicta)A „Civitas Invicta” – Szigetvár, a leghősiesebb városról szóló 2011. évi CXXXVI. törvény. In.: „Magyar Közlöny” („Biuletyn Węgierski”). 2011. évi, 125. sz., 31568. p..

Gospodarka zakład obuwia fabryka konserw fabryka beczek przetwórstwo szkła turystyka

Produkcja filmowa W Szigetvárze kręcono większą część telewizyjnego serialu węgierskiej telewizji „Kisváros” (Miasteczko).

Demografia W 2007 r. miasto miało 11103 mieszkańców. Z tego: Węgrów – 93,3%, Romów – 2%, Chorwatów – 0,7%, Niemców – 0,7%, innych – 6,6%.

Wyznanie: rzymscy katolicy: 62,7% grekokatolicy: 0,3% kalwini: 12,4% luteranie: 0,3% należący do innych kościołów, wyznań: 1% nie należący do kościoła: 11,1% brak odpowiedzi: 12%

Atrakcje turystyczne mały|220px|Szigetvár, zachodnia ściana zamku Muzeum zamkowe – wypływający z terenów południowego Zadunaja Almás-patak w czasie średniowiecza utworzył podmokły i bagnisty obszar. Około 1420 r. na jednej z jego wysp miejscowy ziemianin Oszvald Anthini (Szigeti) wybudował mały zamek. Na przestrzeni wieków rozwinął się wokół niego system umocnień, których część zajmowało kwitnące miasto. W 1463 r. zamek trafił w ręce rodziny Garai, a 1471 r. rodziny Török z Enying. Po klęsce pod Mohaczem wzrosło jego znaczenie militarne, ponieważ stał na drodze prących na zachód tureckich zdobywców. W 1541 r. turecki sułtan Sulejman Wspaniały pojmał Bálinta Töröka, a wtedy jego żona oddała zamek Ferdynandowi I Habsburgowi jako ogniwo systemu zamków granicznych. W 1561 r. kapitanem zamku został Nikola Zrinski, który utworzył czteroczęściowy system obronny. Sulejman Wspaniały zajął go w 1566 r. Sanktuarium w Turbéku – położone poza miastem, w odległości ok. 3 km od centrum. Na miejscu obecnego kościoła pochowano serce i organy wewnętrzne sułtana Sulejmana Wspaniałego, a później wzniesiono tam ośmiokątne mauzoleum, tzw. türbe, z pozłacaną kopułą (upamiętnia to tablica pamiątkowa z 1913 r.). Turbék jest jednym z miejsc pielgrzymkowych muzułmanów w Europie. Mauzoleum Sulejmana zburzono w końcu XVII w., a na jego miejscu zbudowano drewnianą kaplicę.

Dzisiejsze sanktuarium wzniesiono w latach 1760–1770. Na ołtarzu głównym umieszczono obraz Matki Boskiej Pomocnej, ponieważ jej wstawiennictwu przypisywano zwycięstwo odniesione nad Turkami i wyzwolenie kraju.

Wykute z kamienia aspersorium, pochodzące jeszcze z czasów tureckich, służyło pierwotnie do muzułmańskiego rytuału obmywania. W kościele znajdują się organy Angstera, ostatnio restaurowane w 1983 r. W dzień Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny w Turbéku odbywa się odpust wspólny dla zamieszkujących w okolicy katolików narodowości węgierskiej, niemieckiej i chorwackiej. Obok sanktuarium znajduje się przystanek kolejowy na linii Kaposvár – Szigetvár. W okresie prześladowań religijnych za czasów dyktatury Rákosiego przystanek zlikwidowano. mały|Kościół katolicki Kościół rzymskokatolicki (pierwotnie turecka dżami, przebudowana później na kościół w stylu barokowym, ozdobiony freskami słynnego wiedeńskiego malarza Dorfmeistera). Kąpielisko leczniczo-termalne: w 1966 r. na głębokości 800 m odkryto złoża wody termalnej o temp. 62 °C zawierającej sól, wodorowęglany i dużą ilość fluoru, której używa się do łagodzenia objawów chorób układu ruchu i reumatycznych. Zawartość fluoru pomaga w spowalnianiu rozwoju osteoporozy w podeszłym wieku. Zrínyi tér – Plac Zrinskiego z pomnikiem lwa, który stał się symbolem miasta, Vigadó – Kasyno, wybudowane w 1994 r. według projektu Imre Makovecza, Salamon-ház – Dom Salomona Polák-kastély – Pałac Poláka Török-ház – Turecki dom (dawny karawanseraj) Sóház – Dom Solny mały|lewo|Park Przyjaźni Węgiersko-Tureckiej

Park Przyjaźni Węgiersko-Tureckiej został ufundowany przez rząd turecki w roku 1996. Park znajduje się w miejscu, gdzie podczas oblężenia miasta stał namiot sułtana. W jego centrum ustawiono rzeźby przedstawiające sułtana Sulejmana Wspaniałego i Nikolę Šubića Zrinskiego.

Galeria

Przypisy

Miasta partnerskie Imatra, Finlandia Eppingen, Niemcy Trabzon, Turcja Deva, Rumunia Slatina, Chorwacja

Linki zewnętrzne Węgierski Urząd Statystyczny Oficjalna strona Szigetváru (węg.) Szigetvár na stronie utazom.com (węg.) Strona z mapami – Szigetvár (węg.) Zdjęcia lotnicze zamku (węg.) Szigetvár.lap.hu – Zbiór linków (węg.) Szigetvár na stronie funiq.hu (węg.)

Kategoria:Miasta w komitacie Baranya Kategoria:Powiat Szigetvár