Tomaszowce (, Tomasziwci) – wieś na Ukrainie, w rejonie kałuskim, obwodzie iwanofrankowskim, około 1342 mieszkańców.
Położenie Tomaszowce leżą na Wyżynie Podolskiej, w dorzeczu Dniestru, w dolinie rzeki Bołochówki (ukr. Болохівка) dopływu rzeki Siwka, ok. 20 km na zachód od Halicza, ok. 5 km na pn.-zach. od Wojniłowa i ok. 17 km na pn. wsch. od Kałusza.
Historia Nazwa miejscowości po raz pierwszy pojawia się w źródłach w 1438.
W okresie Korony Królestwa Polskiego do 1443 właścicielem osady był Zygmunt Kierdejowicz z Wojniłowa i Chocenia, chorąży lwowski (1424-1443), ściśle związany z ziemią halicką. Po jego śmierci nastąpił podział majątku obejmującego 12 wsi w powiatach: lwowskim (Hodów, Piechów), halickim (Chocimierz, Drohów, Niagowce, Wojniłów, Studzianka, Tomaszowce), kołomyjskim (Mikulińce, Dobrowodce), śniatyńskim (Podwysokie, Unisów).
Znani są kolejni właściciele: Katarzyna z Wojniłowa (1443), Michał z Tomaszowiec (1446), Jan i Mikołaj z Wojniłowa (1447) i Rafał z Sieniawy (1506). W rękach Sieniawskich majątek znajdował się przy najmniej do 1578. Ok. poł. w. XIX Tomaszowce były podzielone między licznych współwłaścicieli: Feliksa Szałackiego, Zbikalskich, Przybysławskich i in., następnie majątek przeszedł na rodzinę Suchodolskich, wreszcie na Ujejskich, Rokickich.
W okresie Królestwa Galicji i Lodomerii TSL rozpoczęto starania o budowę szkoły ludowej w 1893. Szkoła dwu klasowa zlokalizowana była w pn.-zach. części zwanej Marcela.
Tomaszowce należały do parafii w Wojniłowie. Kościół p.w. Niepokalanego Serca NMP pierwotnie wzniesiono jako kaplicę publiczną w 1899 i poświęcono w dwa lata później. Kościół murowany usytuowany na pn. zach. krańcu wsi, przy wylocie drogi do Perekosów, po pn. stronie; na pn. zach. od mostu na rzece Bołochówce. Ekspozyturę na miejscu erygowano w 1907, należała ona do dekanatu dolińskiego i początkowo obejmowała: Dąbrowę, Perekosy i Tomaszowce. W 1916 władze austriackie zarekwirowały trzy dzwony kościelne.
W II Rzeczypospolitej miejscowość była siedzibą gminy wiejskiej Tomaszowce w powiecie kałuskim województwa stanisławowskiego.
WG pierwszego powszechnego spisu ludności z 1921 w Tomaszowcach mieszkało 3110 osób.
Około 1930 grunty dworskie rozparcelowano, resztówkę wraz z ruinami klasycystycznego dworu z 1. poł. XIX w. przejął dzierżawca Z. Fedorowicz. Dziś nie ma po dworze śladu.
9 kwietnia 1944, w Wielkanoc, na polską część Tomaszowiec napadła sotnia UPA „Hajdamaky” wraz z lokalną bojówką OUN-B. Zabito 43 Polaków i spalono 300 gospodarstwGrzegorz Motyka, Od rzezi wołyńskiej do akcji „Wisła”, Kraków 2011, , s.245. mały|Dwór Tomaszowce (1915) mały|dwuklasowa szkoła ludowa (2026) Część ruchomego inwentarza z kościoła (przewieziono do Łączek Jagiellońskich w dawnym pow. krośnieńskim, część zaś w czasie transportu do Kałusza przejęła - jak podaje ks. Kazimierz Tomkiewicz - grasująca tam banda. W końcu lat czterdziestych kościół rzymskokatolicki rozebrano.
Dwór dwór wybudowany w stylu klasycystycznym otoczony niewielkim parkiem krajobrazowym
Przypisy
Linki zewnętrzne
Kategoria:Wsie w obwodzie iwanofrankiwskim Kategoria:Wojniłów (hromada)