mały|Grób Marka Szymańskiego „Sępa” na cmentarzu Powązkaowskim Marek Szymański, ps. Sęp, Rafał, Czarny (ur. 25 kwietnia 1916 w Końskich, zm. 27 marca 1996 w Warszawie) – polski dziennikarz, kapitan saperów Wojska Polskiego i żołnierz Armii Krajowej, kawaler Orderu Virtuti Militari.
Życiorys Urodził się w rodzinie Mariana i Marii Szymańskich. W latach 1927–1930 uczęszczał do Gimnazjum w Końskich. W latach 1930–1936 służył w Korpusie Kadetów nr 2 w Chełmnie. Od 21 września 1936 do 3 stycznia 1937 był słuchaczem Szkoły Podchorążych Rezerwy Saperów w Warszawie, a od 4 stycznia 1937 do 12 sierpnia 1939 Szkoły Podchorążych Saperów w Warszawie. 1 września 1939 otrzymał awans na podporucznika i dostał przydział do Armii Łódź w 28 batalionie saperów.
Po kampanii wrześniowej, w październiku 1939, przyjęty został do Oddziału Wydzielonego WP mjr. Henryka Dobrzańskiego „Hubala” początkowo na stanowisko kwatermistrza, później mianowany dowódcą piechoty. Uczestnik Wywiadu Wschodniego KG ZWZ OSR. II Północ-Wilno.
W sierpniu 1942 powrócił do Warszawy. Po awansie na porucznika został dowódcą oddziału dyspozycyjnego KG AK, zmieniając pseudonim na Czarny. Od marca do połowy lipca 1944 walczył w Kompanii Warszawskiej 27 Wołyńskiej Dywizji AK jako zastępca dowódcy, a następnie w powstaniu warszawskim w batalionie „Czata 49” Zgrupowania „Radosław”. Ciężko ranny, przewieziony przez Wisłę, trafił na leczenie do Lublina. Tam aresztowany przez Urząd Bezpieczeństwa, został skazany na 10 lat i wysłany do Wronek.
Po amnestii w Warszawie poświęcił się dziennikarstwu. Opublikował
Zmarł w Warszawie, pochowany na cmentarzu Powązkowskim (kwatera 188-3-40,41).
Ordery i odznaczenia Krzyż Srebrny Orderu Wojennego Virtuti Militari (1944) Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski (1974) Krzyż Walecznych (czterokrotnie) Złoty Krzyż Zasługi (1969) Krzyż Partyzancki (1968) Warszawski Krzyż Powstańczy (1981) Krzyż Armii Krajowej (1967)
Życie prywatne Mąż Cezarii Iljin-Szymańskiej, architekt, bohaterki beletrystycznej opowieści historycznej nagrodzonej przez Związek Pisarzy na Obczyźnie w Londynie jako Najlepsza Książka Roku 2006: Aleksandra Ziółkowska-Boehm Kaja od Radosława czyli Historia Hubalowego krzyża, Warszawskie Wydawnictwo Literackie Muza, Warszawa 2006, 2014, , .
Upamiętnienie Wymieniany w książce: Melchior Wańkowicz: „Hubalczycy”, Warszawa 1970 (wiele wydań. Pierwsze wydanie „Wrzesień Zagwiący”). Bohater książki: Cezaria Iljin-Szymańska: Kpt. Marek Szymański „Sęp”, „Rafał”, „Czarny”. Od legendy Hubala – do Wronek, Warszawa 2003. Jeden z głównych bohaterów książki Aleksandry Ziółkowskiej-Boehm Kaja od Radosława czyli historia Hubalowego krzyża.
W warszawskiej katedrze polowej jest tablica upamiętniająca Marka Szymańskiego.
Przypisy
Bibliografia
Aleksandra Ziółkowska-Boehm, Kaja od Radosława, czyli historia Hubalowego krzyża (Warszawa, 2006, 2014), , . Aleksandra Ziółkowska-Boehm, Kaia Heroine of the 1944 Warsaw Rising (Lanham, MD, USA, 2012, 2014), , .
Linki zewnętrzne Strona poświęcona mjr Henrykowi Dobrzańskiemu – Hubalowi dowódcy Oddziału Wydzielonego Wojska Polskiego Rozmowa z Aleksandrą Ziółkowską-Boehm
Kategoria:Członkowie Związku Walki Zbrojnej Kategoria:Hubalczycy Kategoria:Ludzie urodzeni w Końskich Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Armii Krajowej Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski (Polska Ludowa) Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Partyzanckim Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Srebrnym Orderu Virtuti Militari (władze RP na uchodźstwie) Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Walecznych (czterokrotnie) Kategoria:Odznaczeni Warszawskim Krzyżem Powstańczym Kategoria:Odznaczeni Złotym Krzyżem Zasługi (Polska Ludowa) Kategoria:Ofiary represji komunistycznych w Polsce 1939–1989 Kategoria:Oficerowie wywiadu Armii Krajowej Kategoria:Podporucznicy saperów II Rzeczypospolitej Kategoria:Pochowani na cmentarzu Powązkowskim w Warszawie Kategoria:Powstańcy warszawscy Kategoria:Uczestnicy kampanii wrześniowej (strona polska) Kategoria:Urodzeni w 1916 Kategoria:Więźniowie polityczni w Polsce Ludowej 1944–1956 Kategoria:Więźniowie więzienia we Wronkach (Polska Ludowa) Kategoria:Zmarli w 1996