Droga ekspresowa S1 – budowana polska droga ekspresowa o docelowej długości łącznej ok. 135 km, położona na obszarze województw śląskiego i małopolskiego. Zgodnie z planami łączy Pyrzowice (A1) z granicą ze Słowacją w Zwardoniu oraz ze słowacką autostradą D3. Część trasy stanowi wschodnia obwodnica GOPhttps://dziennikustaw.gov.pl/D2001120128301.pdf..
Wcześniejsze oznaczenia 4 sierpnia 2016 r. odcinek drogi ekspresowej Bielsko-Biała (Komorowice) – Cieszyn uprzednio oznaczony jako S1 został oznaczony jako droga ekspresowa S52 a dotychczasowy odcinek drogi ekspresowej S69 Bielsko-Biała (Komorowice) – Zwardoń stał się drogą ekspresową S1Ministerstwo Infrastruktury i Budownictwa: Zmiany w rozporządzeniu w sprawie sieci autostrad i dróg ekspresowych – Ministerstwo Infrastruktury i Budownictwa (pol.). 2016-05-19. [dostęp 2016-05-30]. Cytat: Konsekwencją powyższych zmian było także ujednolicenie nazewnictwa ciągów komunikacyjnych, dzięki czemu poprawie ulegnie czytelność oznakowania układu komunikacyjnego (przebieg drogi S1 w układzie północ – południe oraz przebieg drogi S52 w układzie zachód – wschód). Rozporządzenie Rady Ministrów z 19 maja 2016 zmieniające rozporządzenie w sprawie sieci autostrad i dróg ekspresowych (Dz. U. poz. 784).. Jeszcze wcześniej droga na odcinku Bielsko-Biała – Zwardoń – granica państwa oznaczona była jako droga ekspresowa S94Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 23 stycznia 1996 r. w sprawie ustalenia sieci autostrad i dróg ekspresowych. ().. W związku z reformacją numeracji sieci dróg w 2000 roku cały przebieg S94 włączono w ciąg drogi S69, która ostatecznie stała się częścią drogi S1.
Istniejące odcinki Obecnie status drogi ekspresowej posiadają następujące odcinki:
Pyrzowice Lotnisko – Tychy Długość łączna: 48,5 km. Składa się on z następujących odcinków: węzeł Pyrzowice – węzeł Pyrzowice-Lotnisko (1,9 km), oddany do użytku 1 czerwca 2012S1 Pyrzowice – Lotnisko :: Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad – Serwis informacyjny. Lotnisko – Podwarpie (9,7 km, oddany do użytku 20 listopada 2006 jako jednojezdniowy)S-1 Pyrzowice – Podwarpie :: Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad – Serwis informacyjny.. 23 grudnia 2008 została wydana decyzja środowiskowa na budowę drugiej jezdni; 17 maja 2010 uzyskano zezwolenie na realizację inwestycji drogowej (ZnRID). 7 października 2015 ogłoszono przetarg na budowę odcinka. W lipcu 2017 r. wybrano ofertę złożoną przez konsorcjum Mostostalu Warszawa i Acciona Construccion, jednak wybrany wykonawca odstąpił od podpisania umowy. Pozostałe firmy, które złożyły oferty w przetargu, poinformowały, że nie są zainteresowane podpisaniem kontraktu. Ostatecznie przetarg został unieważniony. Umowa została podpisana 26 listopada 2018 r. Czas realizacji to 20 miesięcy, czyli docelowo od listopada 2018 r. do kwietnia 2021 roku. Drugą jezdnię oddano do użytku ostatecznie w maju 2021. węzeł Podwarpie – 1,5 km, węzeł Podwarpie – węzeł Dąbrowa Górnicza Pogoria (6,95 km – przebudowa). Na dwujezdniowym kolizyjnym (niebędącym drogą ekspresową) odcinku drogi zaplanowano likwidację 4 jednopoziomowych skrzyżowań i zastąpienie dwoma węzłami drogowymi Dąbrowa Górnicza Pogoria (istniejący) oraz Dąbrowa Górnicza Ząbkowice (w budowie), czterema wiaduktami drogowymi, czterema mostami oraz dwiema kładkami dla pieszych. Jest elementem podniesienia parametrów trasy do standardu drogi ekspresowej. Uzyskano decyzję środowiskową (DŚU) 25 lipca 2012 rokuObwieszczenie o ustaleniu środowiskowych uwarunkowań dla przedsięwzięcia pn.: „Przebudowa drogi krajowej nr 1 do parametrów drogi ekspresowej na odcinku Podwarpie-Dąbrowa Górnicza, km 14+000 – 20+500” według wariantu 1C.. Przetarg został ogłoszony 16 grudnia 2019. 11 września 2020 podpisano umowę z Budimex na realizację tego odcinka drogi w trybie „Projektuj i buduj”. Koniec realizacji planowany jest na 11 grudnia 2023 roku. Jezdnie główne oddana do użytku 2 lipca 2024 rokuhttps://www.gov.pl/web/gddkia/s1-odc-podwarpie--dabrowa-gornicza-przebudowa-dk1.. W dniu 24 czerwca 2024 uzyskano w terminie kontraktowym decyzje pozwolenia na użytkowanie umożliwiające dopuszczenie do ruchu. Od pierwszych dni lipca 2024 jest udostępniony prawie 7 kilometrowy odcinek trasy S1, który w tym miejscu zastąpił istniejącą drogę krajową nr 1. 18 grudnia 2024 roku oddano do użytku przebudowany węzeł Dąbrowa Górnicza Pogoria w pełnym dwupasowym przekrojem na obu jezdniach S1. Przebudowa wiaduktu drogowego nad S1 w ciągu drogi wojewódzkiej nr 796 – ulicy Armii Krajowej w Dąbrowie Górniczej trwała od stycznia tego roku. Realizowana była na podstawie aneksu, rozszerzającego podstawowy zakres przebudowy drogi krajowej do parametrów drogi ekspresowej na odcinku Podwarpie – Dąbrowa Górnicza. Dąbrowa Górnicza – Mysłowice Kosztowy – Tychy (35,4 km, z lat 1978–1983, Wschodnia obwodnica GOP, z czego 30,2 km pokrywa się z docelowym przebiegiem S1)
Północno-wschodnia obwodnica Bielska-Białej Długość łączna: 11,9 km. Składa się z odcinków: węzeł Komorowice – węzeł Rosta (2,8 km), oddany do użytku 19 sierpnia 2011 węzeł Rosta – węzeł Mikuszowice (9,1 km), oddany do użytku 28 października 2011
Do 4 sierpnia 2016 oznakowana jako S69S1/S69 Północno-Wschodnia Obwodnica Bielska-Białej :: Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad – Serwis informacyjny..
Bielsko-Biała w. Mikuszowice – Żywiec Długość łączna: 15,6 km. W tym odcinku „zawarty” jest węzeł Wilkowice. Składa się z odcinków: Bielsko-Biała (węzeł Mikuszowice) – węzeł Buczkowice (wraz z węzłem Wilkowice), długość: 6,1 km; odcinek oddano do użytku 6 listopada 2014. węzeł Buczkowice – Żywiec (9,5 km), oddany do użytku 24 lipca 2015
Żywiec – Browar – Przybędza Długość łączna: 7,7 km. Oddanie do ruchu nastąpiło w styczniu 2007 rokuOtwarcie drogi ekspresowej S-69 :: Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad – Serwis informacyjny.. Składa się z odcinków: Żywiec – Browar (dł. 2,8 km) Browar – Przybędza (dł. 4,9 km.) W skład trasy wchodzi 1,5 km drogi dojazdowej łączącej węzeł Żywiec z mostem na Sole w Żywcu (otwarty 8 stycznia 2007). mały|S1 w Lalikach
Milówka – Zwardoń/Myto–Skalité Długość łączna: 10,8 km. Trasa składa się z odcinków: Milówka – Szare. Długość: 2,9 km. Odcinek jednojezdniowy. Wraz z odcinkiem oddano 1,8 km zmodernizowanej drogi dojazdowej łączącej byłą S69 (obecnie S1) z centrum Milówki. Odcinek otwarto 8 stycznia 2007. Szare – Laliki. Długość: 4,7 km. Odcinek jednojezdniowy. podpisanie umowy: październik 2007. W ramach projektu powstał tunel Emilia, pierwszy w Polsce tunel drogowy zbudowany poza miastem, posiadający dwie równoległe nawy (jedna z nich o przeznaczeniu technicznym i ewakuacyjnym). Powstały także budynki sterowania tunelem, przejścia dla zwierząt, ekrany akustyczne, wodociągi do domów zagrożonych brakiem wody oraz kanalizacja i urządzenia oczyszczające. Otwarcie: 5 marca 2010. Laliki – Zwardoń. Długość: 1,8 km. Odcinek jednojezdniowy. Podpisanie umowy: czerwiec 2007. Odcinek oddany do użytku 28 grudnia 2008 roku. Zwardoń – Zwardoń/Myto–Skalité. Długość: 1,4 km (droga dwujezdniowa). Zakończenie robót: grudzień 2004.
węzeł Oświęcim z węzłem – Dankowice Odcinek o długości 15,8 km realizowany w systemie „Projektuj i buduj”. Przetarg został ogłoszony 11 października 2019, a wyłonienie najkorzystniejszej oferty nastąpiło 27 marca 2020. Podpisanie umowy z konsorcjum: Porr S.A. / Mota-Engil Central Europe S.A. odbyło się 14 maja 2020. Wniosek w sprawie zezwolenia na realizację inwestycji został złożony 12 marca 2021. Na tym odcinku planowanych jest 18 obiektów mostowych, 13 przepustów i 3 węzły: węzeł Oświęcim, węzeł Wola i węzeł Brzeszcze. Koszt inwestycji planowany jest na 989 751 443,10 zł. Planowane zakończenie robót 14 sierpnia 2023.S1 węzeł Oświęcim – Dankowice.27 września 2023 roku został podpisany aneks, który zmienił datę planowanego zakończenia robót o 378 dni od wcześniejszej daty, więc przewidywana data zakończenia prac to 26 sierpnia 2024 roku. Odcinek Oświęcim – Brzeszcze tymczasowo dostępny wyłącznie dla pojazdów o masie poniżej 3,5 tony.
Dankowice – węzeł Suchy Potok z węzłem Odcinek o długości 12 km realizowany w systemie „Projektuj i buduj” przez konsorcjum firm Mirbud S.A., Kobylarnia S.A. Wykonawca robót został wyłoniony w przetargu ogłoszonym 11 października 2019 a najkorzystniejsza oferta wybrana została w dniu 16 czerwca 2020. Podpisanie umowy z wykonawcą odbyło się 3 sierpnia 2020 na kwotę 586 710 000,00 zł. W skład odcinka mają wejść 24 obiekty mostowe i 2 mury oporowe oraz 2 węzły: węzeł Stara Wieś i węzeł Suchy Potok. Przewidywane zakończenie robót to 3 listopada 2023.S1 Odcinek III Dankowice – węzeł Suchy Potok (z węzłem). 11 grudnia 2023 roku został podpisany aneks, który zmienił datę planowanego zakończenia robót o 287 dni od wcześniejszej daty, więc przewidywana data zakończenia prac to 27 sierpnia 2024 roku. Ostatecznie odcinek oddano do użytku 19 grudnia 2025 roku.
węzeł Węgierska Górka (d. Przybędza) – węzeł Milówka Odcinek o długości 8,53 km nazywany jest obwodnicą Węgierskiej Górki. 17 stycznia 2018 został ogłoszony przetarg na projekt i budowę brakującego odcinka między węzłami Milówka i Przybędza. Umowę podpisano 10 października 2019. Inwestor przeznaczył na ten cel ok. 1,5 mld zł. Zakończenie budowy zostało zaplanowane na sierpień 2023S1 (dawniej S69) Bielsko-Biała-Żywiec-Zwardoń, odcinek Przybędza-Milówka (obejście Węgierskiej Górki).. Ze względu na teren górzysty, droga ekspresowa została poprowadzona przez dwa dwukomorowe tunele (pierwszy pod masywem Mała Barania o długości 834 metrów, drugi pod masywem Białożyckiego Gronia o długości 1 km). Droga ma przekrój dwujezdniowy o długości 4,8 km oraz jednojezdniowy o długości 3,7 km. Odcinek oddany został do użytku 23 października 2025 rokuhttps://www.rmf24.pl/regiony/slaskie/news-s1-przybedza-milowka-od-dzis-dostepna-dla-kierowcow-najpiekn,nId,8033753..
Historia budowy thumb|S1 jako obwodnica Bielska-Białej Obwodnica Bielska-Białej (planowany węzeł Suchy Potok z S69 (obecnie S1) – węzeł Komorowice): 22 października 2008 w Urzędzie Miejskim w Bielsku-Białej podpisano umowę na budowę północno-wschodniej obwodnicy Bielska-Białej w skład której wchodzi odcinek S1 Bielsko-Biała Suchy Potok (S69) – Bielsko-Biała Komorowice. 19 sierpnia 2011 do użytku został oddany odcinek między węzłem Rosta a węzłem Komorowice (2,8 km). 28 października 2011 zakończono budowę odcinka od planowanego węzła Suchy Potok do węzła Rosta. Do użytku oddano także całą Wschodnią Obwodnicę Bielska-Białej, aż do węzła Mikuszowice. Część drogi S1/S69 (obecnie S52/S1) w okolicy przyszłego węzła Suchy Potok nie była oznaczona jako ekspresowaNieekspresowa wyrwa w bielskiej obwodnicy..
Odcinki w budowie węzeł Mysłowice Kosztowy II – węzeł Oświęcim Odcinek o długości 12,9 km. Przetarg na realizację zamówienia ogłoszono 10 października 2019. Najniższą ofertę złożyła firma China State Construction Engineering Corporation (CSCEC). GDDKiA uznała ofertę CSCEC za niejasną i niewystarczająco uzasadnioną (zwłaszcza pod względem ceny), a 22 lutego 2021 unieważniono przetarg. Ze względu na konieczność zrealizowania zamówienia do końca 2023 roku i wyłonienia wykonawcy odcinek został podzielony na dwa odcinki w celu realizacji zamówienia. Pierwszy to 10-kilometrowy odcinek od węzła Mysłowice Kosztowy II do węzła Bieruń a drugi to 2,9 km odcinek od węzła Bieruń do węzła Oświęcim.
węzeł Mysłowice Kosztowy II (z węzłem) – węzeł Bieruń (bez węzła)