Niewydolność serca (łac. insufficiaentia cordis) – stan, w którym nieprawidłowa struktura lub funkcjonowanie serca upośledza zdolność do zapewnienia wystarczającego przepływu krwi zgodnie z zapotrzebowaniem organizmu. Nie należy mylić niewydolności serca z niewydolnością krążenia. Do częstych przyczyn niewydolności serca należą: zawał serca, zaburzenia rytmu serca, nadciśnienie, choroba niedokrwienna serca, choroby zastawkowe, nadużywanie alkoholu i kardiomiopatie. Niewydolność serca występująca po raz pierwszy jest określana, niezależnie od dynamiki zmian, jako świeża.
Podział Postacie te mogą współistnieć, a określona postać oznacza tylko przewagę jej objawów w obrazie klinicznym.
Podział ze względu na czas trwania i szybkość narastania niewydolności przewlekła niewydolność serca ostra niewydolność serca przemijająca niewydolność serca – objawy stwierdza się jedynie w ograniczonym przedziale czasowym (na przykład u chorych wymagających stosowania diuretyków wyłącznie w ostrej fazie zawału serca)
Podział ze względu na upośledzoną czynność hemodynamiczną serca skurczowa niewydolność serca (ze zmniejszonym lub zwiększonym rzutem serca) rozkurczowa niewydolność serca, określana także jako niewydolność serca z zachowaną frakcją wyrzutową lewej komory
Podział w zależności od dominującego zespołu objawów zastoju w krążeniu małym lub krążeniu dużym lewokomorowa niewydolność serca prawokomorowa niewydolność serca obukomorowa niewydolność serca
Objawy Objawy niewydolności serca zależą od jej rodzaju.
Niewydolność lewej komory powoduje zastój krwi w krążeniu płucnym i daje objaw z układu oddechowego: duszność, szczególnie przy wysiłku fizycznym i przy leżeniu. Pacjenci często muszą spać na kilku poduszkach albo nawet w pozycji półsiedzącej. Mogą występować również bezdech senny i świsty oddechowe. Inne objawy to łatwe męczenie się i niezdolność do podejmowania wysiłku fizycznego.
Objawy niedostatecznej podaży krwi i tlenu do krążenia obwodowego, spowodowanej niewydolnością lewej komory serca to: zawroty głowy, splątanie, zimne dłonie i stopy.
Niewydolność prawej komory serca powoduje zastój krwi w naczyniach żylnych. Gromadzenie się krwi w kończynach prowadzi do obrzęków, przede wszystkim w dolnej części nóg. W nocy, gdy pacjent leży, nadmiar wody z nóg powraca do krążenia i zwiększa się produkcja moczu – pojawia się częstsze oddawanie moczu nocą. W skrajnych przypadkach może wystąpić obrzęk brzucha i powiększenie wątroby. Utrudnienia w przepływie krwi przez wątrobę może spowodować zaburzenia jej funkcji objawiające się żółtaczką i zaburzeniami krzepnięcia krwi.
Powikłania Mogą wystąpić: zakrzepy i zatory zaburzenia rytmu serca (mogą być przyczyną jak i skutkiem niewydolności serca) niewydolność nerek niewydolność wątroby
Leczenie
Leczenie przewlekłej niewydolności serca ma na celu ulżenie objawom, zwiększenie tolerancji pacjenta na wysiłek fizyczny, zmniejszenie częstotliwości zaostrzeń choroby i zmniejszenie śmiertelności.
W terapii farmakologicznej stosuje się przede wszystkim leki z grup inhibitorów konwertazy angiotensyny II, czasem w połączeniu z sartanami, i leków beta-adrenolitycznych (głównie bisoprolol i karwedilol). Jeśli mimo leczenia tymi lekami objawy nadal występują, stosuje się antagonisty aldosteronu (spironolakton, eplerenon) lub digoksynę. Podczas leczenia konieczne jest monitorowanie poziomu potasu w organizmie.
U pacjentów niemogących przyjmować powyższych leków ze względu na działania niepożądane lub przeciwwskazania można rozważyć terapię diazotanem izosorbidu i hydralazyną.
W celu leczenia obrzęków podaje się leki moczopędne. Tiazydy mogą być stosowane u pacjentów z niezbyt poważną niewydolnością serca i normalną funkcją nerek. Niewydolność nerek jest wskazaniem do stosowania diuretyków pętlowych, na przykład furosemidu.
W sytuacjach, gdy standardowe metody zawodzą, u wybranych pacjentów stosuje się również terapię resynchronizującą serca (CRT), która polega na wszczepieniu specjalnego rozrusznika synchronizującego skurcze obu komór serca, co poprawia jego efektywność, lub stosuje się mechaniczne urządzenia wspomagające pracę serca (LVAD).
Klasyfikacja ICD10 kod ICD10 nazwa choroby Niewydolność serca Niewydolność serca zastoinowa Niewydolność serca lewokomorowa Niewydolność serca, nieokreślona Przypisy
Kategoria:Choroby serca