Wanda – imię żeńskie wymyślone najprawdopodobniej przez Wincentego Kadłubka, wcześniej nieznane. Według Kadłubka było to imię legendarnej władczyni Krakowa, córki Kraka. Początkowo, w XII–XIV w. zapisywane także „Węda”. Stało się popularne w XIX wieku, w związku z romantyczną modą na średniowiecze.
Etymologia Pochodzenie imienia Wanda nie zostało dotychczas jednoznacznie wyjaśnione.
Może ono pochodzić od starosłowiańskiego słowa węda (czyli „wędka”; wymawianego w dawnej polszczyźnie z a nosowym: wanda; wedle Kroniki wielkopolskiej „uroda Wandy łowiła rycerzy”), („rusałka”) lub vanduo („woda, fala”).
Według innych hipotez imię Wandy, wspomnianej przez Wincentego Kadłubka, pochodzi od nazwy Wendów, czyli określenia Słowian w językach germańskich (, więc oznaczałoby Słowianka). Kadłubek wiąże imię księżniczki z ludem Wandalów, który w średniowieczu mylono z nazwą Wendów.
Możliwe, że jest to skrót staroniemieckiego imienia, na przykład Wendelburga lub Wendelgarda.
Jeszcze inna hipoteza mówi, że imię to pochodzi od imienia wodza Chorwatów Awandzy wzmiankowanego przez X-wiecznego arabskiego kronikarza Al-Masudiego.
Historia thumb|300px|right|Obraz Piotrowskiego Śmierć Wandy.Ilustracja z książki Dzieje Polski z 1909 r. zatytułowana:Wanda, córka Krakusa, rzuca się w nurty Wisły. Imię Wanda pojawiło się najpierw w średniowiecznej literaturze polskiej (los księżniczki Wandy oprócz Kadłubka i Kroniki wielkopolskiej opisywał także Długosz). W XVII wieku trafiło wraz z legendą o Wandzie do literatury francuskiej i niemieckiej. Występowało w operach Kurpińskiego (Zamek na Czorsztynie, czyli Bojomir i Wanda, 1819) i Dvořáka (Vanda, 1875) oraz w misterium Wanda Norwida (1851). Mityczna Wanda była uwieczniana przez malarzy, np. Piotrowskiego i Lessera. Imię to pojawiło się też w literaturze: Zawiszy Czarnym Słowackiego (1844–1845), Legendzie Wyspiańskiego (1897), Oziminie Berenta (1911), Przedwiośniu Żeromskiego (1925), we W dniu urodzin Wandy June Vonneguta (1970), w Szatanie z VII klasy Kornela Makuszyńskiego. Tytuł Wanda nosiło pierwsze polskie czasopismo kobiece (założone w 1818 r.). Imię to pojawiało się też w filmach, np. w Rybce zwanej Wandą, amerykańskiej komedii filmowej z 1988. Wanda Kraków (piłka siatkowa) to nazwa klubu sportowego założonego w tym mieście w 1949.
Jako imię chrzestne do przełomu XVIII/XIX stulecia na obszarze Polski i Niemiec było praktycznie niespotykane; zaczęto je częściej nadawać w XIX wieku. W drugiej połowie XIX i w pierwszej XX wieku należało do imion popularnych w Polsce. Nadawane było i jest też w innych krajach, np. w Stanach Zjednoczonych cieszyło się popularnością w latach 1930–1959 (należy do 60 imion kobiecych najczęściej nadawanych w tym czasie). W 2004 imię Wanda nosiło 154 998 kobiet w Polsce (39. miejsce wśród imion kobiecych pod względem popularności).
Wanda imieniny obchodzi 26 stycznia, 23 czerwca.
Odpowiedniki w innych językach ang. – Wanda czeski – Vanda franc. – Wanda, Vanda hiszp. – Vanda łac. – Wanda, Vanda niem. – Wanda ros. – Ванда (Wanda) węg. – Vanda wł. – Vanda
Znane osoby o tym imieniu
Postacie fikcyjne o tym imieniu Wanda Ryszkowska – bohaterka serialu Czas honoru Wanda Orszeńska – bohaterka powieści Ludzie bezdomni Stefana Żeromskiego Wanda – bohaterka powieści Malwina, czyli domyślność serca Marii Wirtemberskiej, siostra Malwiny Wanda Okszyńska – bohaterka powieści Przedwiośnie (powieść) Stefana Żeromskiego Wanda Maximoff – bohaterka komiksów wydawnictwa Marvel Comics, znana jako Scarlet Witch Wanda Gąsowska – bohaterka powieści Szatan z siódmej klasy Kornela Makuszyńskiego Wanda – bohaterka serialu Wróżkowie chrzestni
Zobacz też (1057) Wanda Wanda (roślina) Rybka zwana Wandą – film Przypisy
Bibliografia
Kategoria:Imiona żeńskie