240px|thumb|Z mężem Stefanem Zbigniewem, (1969) Wiesława Różycka z domu Stopczyk (ur. 12 lutego 1915, zm. 17 stycznia 2004 w Konstancinie-Jeziornie) – polska geografka i urbanistka. Współtwórczyni fizjografii urbanistycznej w Polsce.

Życiorys zawodowy Maturę uzyskała w 1932. W latach 1932–1935 studiowała na Uniwersytecie Warszawskim w Zakładzie Geograficznym kierowanym przez Stanisława Lencewicza, a od 1935 na Wydziale Geografii Uniwersytetu Jagiellońskiego, który ukończyła w 1937Schumacher, Iwona (2018) Nota biograficzna Różycka Wiesława z d. Storczyk (1915-204), [w:] A. Jackowski, K.Krzemień, I.Sołjan (red.) Geografowie polscy: słownik biograficzny. Jej praca dyplomowa dotyczyła zależności kształtowania sieci ulicznej Powiśla w Warszawie od zmiana koryta Wisły. W latach 1934–1949 pracowała jako nauczycielka geografii w gimnazjum i liceum Haliny Gepnerówny w Warszawie. We wrześniu 1939 pielęgniarka w Szpitalu Św. Łazarza w Warszawie. W czasie okupacji przez pewien czas nauczycielka w szkole zawodowej, także na tajnych kompletach organizowanych przez zespół Gimnazjum Gepnerówny. Po wojnie przez 6 lat starszy asystent w Katedrze Geomorfologii Zakładu Geografii Fizycznej (obecnie cześć Wydziału Geografii UW). W funkcjonującej tam Pracowni Fizjografii Urbanistycznej sprawowała między innymi opiekę nad studentami wykonującymi prace dyplomowe z zakresu fizjografii urbanistycznej. Dotyczyły one wybranych miast (m.in. Płocka, Ustki, Tczewa, Małkini, Gdyni).

W okresie 1948–1952 specjalistka do spraw fizjografii w Centralnym Biurze Projektów i Studiów Budownictwa Osiedlowego Zakładu Osiedli Robotniczych (ZOR). W latach 1952–1955 zatrudniona w Przedsiębiorstwie Państwowym „Geoprojekt”. W przedsiębiorstwie sprawowała funkcje zastępczyni dyrektora a następnie kierowniczki Działu Studiów i Norm. Pod jej kierunkiem wykonane zostało ponad 1000 opracowań fizjograficznych szczegółowych i ogólnych oraz opracowań geologiczno-inżynieryjnych. Przez krótki okres także jako „główny geolog” w Ministerstwie Budownictwa Miast i Osiedli, następnie w latach 1953–1960 w Centralnym Zarządzie Budownictwa Inżynieryjno-Wodnego na stanowisku naczelnego specjalisty geologii i fizjografii. W latach 1955–1957 członkini międzyresortowej komisji do redakcji prawa geopologicznego przy Centralnym Urzędzie Geologii, a w latach 1957–1960 komisji do opracowania nowelizacji prawa górniczego przy Państwowej Radzie Górniczej. Od 1957 do przejścia na emeryturę w Instytucie Urbanistyki i Architektury (po reorganizacji w 1974 znanym jako Instytut Kształtowania Środowiska a od 1986 jako Instytut Gospodarki Przestrzennej i Mieszkaniowej). Kierowniczka Zakładu Przyrodniczych Podstaw Planowania Przestrzennego (przed 1985 znanego jako Zakład Metodyki Badań i Informacji o Środowisku a przed 1976 jako Pracownia Urbanistyczna) tamże. Od 1971 na stanowisku docenta. Członkini kolegium redakcyjnego wydawnictw Instytutu Gospodarki Przestrzennej i Komunalnej. W ramach działalności dydaktycznej m.in. od 1956 przez długie lata prowadziła wykłady z fizjografii urbanistycznej na Wydziale Architektury Politechniki Warszawskiej, wykładała także w 1968–1970 na Wydziale Geologii UW.

Dorobek naukowy i organizacyjny Pracę doktorską pt. „Metody oceny warunków fizjograficznych dla potrzeb planowania przestrzennego miast i osiedli” napisaną pod kierunkiem Rajmunda Galonona obroniła w 1968 na Wydziale Biologii i Nauk o Ziemi Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu.

Tworzyła organizacyjne, teoretyczne i metodyczne podstawy fizjografii urbanistycznej a następnie ekofizjografii, które to dziedziny były głównymi polami jej działalności zawodowej. Opracowywała m.in. pierwsze wytyczne zasad wykonywania opracowań fizjograficznych do planów zagospodarowania przestrzennego. W szczególności była główną autorką Zarządzenia Nr 3 Przewodniczącego Komitetu Budownictwa, Urbanistyki i Architektury w sprawie opracowań fizjograficznych do miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego z 17 stycznia 1964Stala, Zofia & Szulczewska, Barbara (2004) Wspomnienie o dr Wiesławie Różyckiej (1915-2004), Oddział Warszawski TUP, Komunikat 1. s. 12. Współorganizator „Przedsiębiorstwa Geologiczno-Fizjograficznego i Geodezyjnego 'Geoprojekt'”. Prekursorka kompleksowego traktowania zagadnień środowiska przyrodniczego w teorii i praktyce planowania przestrzennego. Współpracowała z wieloma znanymi urbanistami przy sporządzaniu pionierskich planów zagospodarowania przestrzennego oraz przy ich koreferowaniu i opiniowaniu m.in. w Głównej Komisji Urbanistyczno-Architektonicznej (GKUA). Do najważniejszych publikacji należy jej rozprawa doktorska, która ukazała się w 1971 w serii „Prac Geograficznych” IG PAN oraz podręcznik zatytułowany „Zarys fizjografii urbanistycznej” opublikowany w 1965 przez Wydawnictwo „Arkady”. Do szczególnie znaczących prac projektowych należy zaliczyć opracowanie koncepcji ekologicznego systemu obszarów chronionych w planach zagospodarowania przestrzennego oraz przedstawioną na przykładzie Białołęki Dworskiej w Warszawie metodykę opracowań ekofizjograficznych pozwalająca na kształtowanie funkcjonującego systemu przyrodniczego zapewniającego przebieg podstawowych procesów ekologicznych.

Członkini Towarzystwa Urbanistów Polskich (TUP) od 1954, przez dwie kadencje członkini Zarządu Głównego TUP. W 1962 zorganizowała Sekcję Fizjografii TUP i przewodniczyła jej przez trzy kadencje (1963–1967 i 1971–1974). Od 1989 członek honorowy TUP. Członkini Polskiego Towarzystwa Geograficzne od 1934 oraz Polskiego Towarzystwa Geologicznego od 1947. Członkini Polskiej Asocjacji Ekologii Krajobrazu (PAEK).

Odznaczona m.in. Złotym Krzyżem Zasługi (1969) i Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski (1975), Medalem 30-lecia Polski Ludowej (1974), Złotą Odznaką TUP (1973), Złotą Honorową Odznaką Centralnego Związku Spółdzielni Budownictwa Mieszkaniowego (1980), Srebrną odznaką honorową „Za zasługi dla gospodarki przestrzennej i gospodarki komunalnej” Ministerstwa Administracji i Gospodarki Przestrzennej (1985), odznaką „Zasłużonego Pracownika Geoprojektu” (1977) i Złotą Odznaką PTG.

Życie prywatne Córka Heleny z Moczulskich (siostry Wiktora Moczulskiego) i Henryka Antoniego Stopczyka (oboje zmarli w 1956). Mąż Stefan Zbigniew Różycki (ślub w 1934). Córka Barbara Różycka-Zarycka. Została pochowana w grobowcu rodzinnym na cmentarzu Powązkowskim w Warszawie (kwatera 15, rząd 2, grób 12 koło Bramy św. Honoraty). mały|Grób Stefana Zbigniewa Różyckiego i Wiesławy Różyckiej na cmentarzu Powązkowskim

Wybrane publikacje Różycka W. (1955) Problematyka i zadania fizjografii urbanistycznej. Przegląd Geograficzny, t. XXVII, z.3–4. Dembowska, Z. & Różycka, W. (1957) Wytyczne w sprawie zakresu i sposobu wykonywania i wykorzystywania dokumentacji fizjograficznej opracowanej dla potrzeby planów przestrzennego zagopodarowania miast i osiedli, Komitet do spraw Urbanistyki i Architektury, Warszawa. Różycka, W. (1964) Physiografic research in town and country planning. (w:) Problems of Applied Geography. II. Proceedings of the Anglo–Polish Seminar, Keele, September 9–20, 1962, Geographia Polonica vol.3. s. 251–262. Różycka, W. (1965) Zarys fizjografii urbanistycznej. Ministerstwo Budownictwa i Przemysłu Materiałów Budowlanych, Międzyuczelniany Zakład Podstawowych Problemów Architektury, Urbanistyki i Budownictwa. Warszawa: Wydawnictwo „Arkady”. Różycka, W. (1967) Le rôle des conditions naturelles dans l’aménagement du réseau des villes. (w:) Problemes de formation et d’aménagement du réseau urbain. Compte-rendu du IIe colloque géographique franco-polonais, septembre 1965 Geographia Polonica, vol.12, s. 61–85. Różycka, W. (1971) Metody oceny warunków fizjograficznych dla potrzeb planowania przestrzennego miast = Methods of evaluating physiographic conditions for town planning purposes, Prace Geograficzne, tom.90. Różycka, W. (1972) Tendances de la physiographie urbaine en Pologne. Geographia Polonica, vol.20, s. 99–108. Różycka, W. (1972) Wpływ urbanizacji na zmiany w środowisku geograficznym (w:) Problemy ochrony środowiska geograficznego, Pod redakcją Stanisława Bezerowskiego i Marii Bytnar-Suboczowej, Warszawa: Wydawnictwa Szkolne i Pedagogiczne. Różycka W., Gacka-Grzesikiewicz E., (1972) Warunki klimatyczne a przestrzenna struktura miasta, Warszawa: Instytut Urbanistyki i Architektury. Gacka-Grzesikiewicz, E., Rózycka W. (1975) Obszary chronione (parki krajobrazowe i strefy chronionego krajobrazu) a struktura przestrzenna aglomeracji), Warszawa. Różycka W. (1977) Propozycja formowania Ekologicznego Systemu Obszarów Chronionych wf planach zagospodarowania przestrzennego, Człowiek i Środowisko, t. 1, z.4, s.53–72. Różycka W. (1986) Zakres badań ekofizjograficznych i zasady wdrażania wyników do planów zagospodarowania przestrzennego, Człowiek i Środowisko, t. 4, z.10. Różycka W. (1991) Od fizjografii do ekofizjografii, Człowiek i Środowisko, t. 15 z. 3–4, s.133–148.

Bibliografia Kondracki, Jerzy (1997) Pierwsza generacja geografek, Czasopismo Geograficzne, t. 68, z. 2, 147–153. Richling Andrzej (2011) Zakład geoekologii. Historia, badania, Pracownicy. Prace i Studia Geograficzne, t. 46, ss.9–61. Stala, Zofia & Szulczewska, Barbara (2004) Wspomnienie o dr Wiesławie Różyckiej (1915–2004), Oddział Warszawski TUP, Komunikat 1, s.11–12. Szumacher, Iwona (2018) Nota biograficzna „Różycka Wiesława z d. Storczyk (1915–2004)”, (w:) A. Jackowski, K.Krzemień, I.Sołjan (red.) Geografowie polscy: słownik biograficzny, s. 1417–1419. [UWAGA: Nazwisko panieńskie W. Różyckiej podano w nocie błędnie, powinno brzmieć „Stopczyk”].

Przypisy

Kategoria:Absolwenci Uniwersytetu Jagiellońskiego Kategoria:Członkowie Polskiego Towarzystwa Geologicznego Kategoria:Członkowie Towarzystwa Urbanistów Polskich Kategoria:Ludzie urodzeni w Warszawie Kategoria:Nauczyciele II Rzeczypospolitej Kategoria:Odznaczeni Złotym Krzyżem Zasługi (Polska Ludowa) Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski (Polska Ludowa) Kategoria:Odznaczeni Medalem 30-lecia Polski Ludowej Kategoria:Odznaczeni odznaką honorową „Za zasługi dla gospodarki przestrzennej i gospodarki komunalnej” Kategoria:Pochowani na cmentarzu Powązkowskim w Warszawie Kategoria:Polscy geografowie Kategoria:Polscy specjaliści ochrony środowiska Kategoria:Urodzeni w 1915 Kategoria:Nauczyciele akademiccy Politechniki Warszawskiej Kategoria:Nauczyciele akademiccy Wydziału Geologii Uniwersytetu Warszawskiego Kategoria:Zmarli w 2004