Drzewolotka (Hylopetes) – rodzaj gryzoni z podrodziny wiewiórek (Sciurinae) w obrębie rodziny wiewiórkowatych (Sciuridae).
Rozmieszczenie geograficzne Rodzaj obejmuje gatunki występujące w Indiach, Nepalu, Chinach, Bhutanie, Mjanmie, Tajlandii, Laosie, Kambodży, Wietnamie, Malezji, na Filipinach i w Indonezji.
Morfologia Długość ciała (bez ogona) 110–330 mm, długość ogona 91,5–310 mm; masa ciała 38,8–534 g.
Systematyka Rodzaj zdefiniował w 1908 roku angielski zoolog Oldfield Thomas w artykule zatytułowanym Rodzaje i podrodzaje grupy Sciuropterus z opisami trzech nowych gatunków, opublikowanym w czasopiśmie „The Annals and magazine of natural history”. Gatunkiem typowym jest (oryginalne oznaczenie) drzewolotka rdzawolica (H. spadiceus).
Etymologia Hylopetes: hulē ‘teren lesisty, las’; πετης petēs ‘skrzydlaty, lotnik’, od πετομαι petomai ‘latać’.
Podział systematyczny Polatuchy z południowo-wschodniej Azji (Iomys, Hylopetes, Petaurillus i Petinomys) wydają się być wysoce parafiletyczne; konieczna jest rewizja taksonomiczna obejmująca wszystkie obecnie rozpoznawane gatunki w każdym z tych rodzajów. Do rodzaju należą następujące występujące współcześnie gatunki: Grafika Gatunek Autor i rok opisu Nazwa zwyczajowa Podgatunki Rozmieszczenie geograficzne Podstawowe wymiaryDC – długość ciała; DO – długość ogona; MC – masa ciała StatusIUCNHylopetes winstoni(Sody, 1949)drzewolotka sumatrzańskagatunek monotypowyendemit Indonezji: północna Sumatra (Aceh); zakres wysokości: około 1200 m n.p.m.DC: około 14,2 cmDO: około 14,3 cmMC: brak danychcentruj|70pxHylopetes nigripes(O. Thomas, 1893)drzewolotka czarnonoga2 podgatunkiendemit Filipin: Palawan i Bancalan; zakres wysokości: 0–100 m n.p.m.DC: 25–33 cmDO: 25–31 cmMC: około 534 gcentruj|150pxHylopetes spadiceus(E. Blyth, 1847)drzewolotka rdzawolica3 podgatunkipołudniowo-wschodnia Mjanma, południowa Tajlandia do półwyspowej Malezji, północno-zachodniego i środkowego Laosu, zachodniej Kambodży, południowego Wietnamu, Sumatry, Borneo oraz Wysp Natuna; zakres wysokości: poniżej 1500 m n.p.m.DC: 13,5–18,4 cmDO: 10,2–16,6 cmMC: 70–157 gHylopetes siporaChasen, 1940drzewolotka siporańskagatunek monotypowyendemit Indonezji: Wyspy Mentawai (Sipura) na zachód od SumatryDC: około 14 cmDO: około 16 cmMC: około 89 gcentruj|150pxHylopetes sagitta(Linnaeus, 1766)drzewolotka szarolica2 podgatunkiendemit Indonezji: Bangka (na północny wschód od Sumatry) oraz JawaDC: 11,5–12,7 cmDO: 9,1–12,3 cmMC: 39–43 gHylopetes platyurus(Jentink, 1890)drzewolotka płaskoogonowagatunek monotypowyPółwysep Malajski, północna Sumatra i północne BorneoDC: 11–15,3 cmDO: 10–13,6 cmMC: 67–99 gHylopetes bartelsi(Chasen, 1939)drzewolotka reliktowagatunek monotypowyendemit Indonezji: znany tylko z góry Pangrango w zachodniej JawieDC: 13,3–19,7 cmDO: 11,9–12 cmMC: brak danychHylopetes electilis(G.M. Allen, 1925)gatunek monotypowyendemit Chińskiej Republiki Ludowej: HajnanDC: około 17,2 cmDO: 15,9 cmMC: brak danychcentruj|150pxHylopetes phayrei(E. Blyth, 1859)drzewolotka indochińskagatunek monotypowypółnocno-wschodnie Indie (wschodni Nagaland i Manipur), południowo-wschodnia Chińska Republika Ludowa (Kuejczou, Kuangsi i Fujian), Mjanma, Tajlandia, Laos i Wietnam; zakres wysokości: 0–1500 m n.p.m.DC: 14,4–19,7 cmDO: 12,8–17,4 cmMC: 113–189 gcentruj|150pxHylopetes alboniger(B.H. Hodgson, 1836)drzewolotka łaciata3 podgatunkiwschodni Nepal, północno-wschodnie Indie, Bhutan, południowa Chińska Republika Ludowa (na wschód do Zhejiang oraz Hajnan), Mjanma, północna Tajlandia, Laos, północno-wschodnia Kambodża i Wietnam; zakres wysokości: 1500–4500 m n.p.m.DC: 17,5–25 cmDO: 18–23 cmMC: 236–270 g Kategorie IUCN: – gatunek najmniejszej troski, – gatunek bliski zagrożenia, – gatunek zagrożony, – gatunki o nieokreślonym stopniu zagrożenia; – gatunki niepoddane jeszcze ocenie.
Opisano również gatunki wymarłe: Hylopetes bellus (Azja; miocen) Hylopetes yani (Azja; pliocen) Hylopetes yuncuensis (Azja; pliocen).
Uwagi
Przypisy Nazwy zwyczajowe za:
Bibliografia
Kategoria:Wiewiórki