Maluszyn – dawna zbiorowa gmina wiejska istniejąca w latach 1864–1954. Siedzibą władz gminy był MaluszynGłówny Urząd Statystyczny w Warszawie: Województwa centralne i wschodnie Rzeczypospolitej Polskiej - podział na gminy według stanu z dnia 1.IV 1933 roku, Książnica-Atlas, Lwów 1933.

Historia Gmina zbiorowa Maluszyn powstała w 1864 roku, w związku z reformą chłopską w Królestwie Polskim, na mocy ukazu carskiego o utworzeniu gmin wiejskich, podpisanego przez cara Aleksandra II , który był pierwszym aktem prawnym regulującym strukturę administracyjną Królestwa PolskiegoKozłowski, J. (2020). Gminy wiejskie w Królestwie Polskim w latach 1864–1875 i ocena ich działalności przez władze carskie. Dzieje biurokracji, 9, 255-282.. Gmina powstała w oparciu o gminę właścicielską Maluszyn, istniejącą jeszcze przed rokiem 1864 (powiat piotrkowski, gubernia radomska). W 1867 roku weszła w skład nowo utworzonego powiatu noworadomskiego (radomszczańskiego) w guberni piotrkowskiejАлфавитный список сельских гмин Царства Польского : [2-е изд.] / сост. в канцелярии Учредит. Ком. – Варшава : Тип. Варш. жандарм. округа, 1867. – IX, 94 с..

W 1864 roku, w momencie utworzenia gminy Maluszyn, w jej skład weszły następujące miejscowości: Maluszyn, Polichno, Silniczka, Łazów, Budzów, Ciężkowiczki, Krzętów, Mosty, Pągów, Pierzaki, Pukarzów, Rogi, Sady, Rudka, Pratkowice, Sudzinek, Wola Życińska, Błonie, Kąty, Czarny Las, Barycz, Sudzin.

W 1868 roku, po likwidacji istniejącej 4 lata gminy Borzykowa do gminy Maluszyn przyłączono wsie Borzykowa ,Czechowiec, Ignaców, Niebyła, Turznia.

GminaLudnośćNazwa rosyjskaNazwa polska1867Алфавитный список сельских гмин Царства Польского : [2-е изд.] / сост. в канцелярии Учредит. Ком. – Варшава : Тип. Варш. жандарм. округа, 1867. – IX, 94 с.1890Волости и гмины 1890 года. - СПб. : Центральный статистический комитет Министерства внутренних дел, 1892. - (Статистика Российской империи).1909Rocznik Statystyczny Królestwa Polskiego. Rok 1913. W opracowaniu Biura Pracy Społecznej pod kierunkiem W. Grabskiego. Warszawa 1914 (spis gmin na rok 1909)МалюшинъMaluszyn389064008278

W okresie międzywojennym gmina Maluszyn należała do powiatu radomszczańskiego w woj. łódzkim. 2 października 1933 podzielono ją na 17 gromad (odpowiednik współczesnego sołectwa)Łódzki Dziennik Wojewódzki. 1933, nr 20, poz. 259.

Po wojnie gmina zachowała przynależność administracyjną. Według stanu z dnia 1 lipca 1952 roku gmina składała się nadal z 17 gromad: Borzykowa, Budzów, Ciężkowiczki, Czechowiec, Krzętów, Łazów, Maluszyn, Mosty, Pągów, Pierzaki, Polichno, Pukarzew, Rogi, Sady, Silniczka, Sudzinek i Wola ŻycińskaWykaz Gromad Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej według stanu z dnia 1.VII 1952 r., PRL, GUS, Warszawa.

Jednostka została zniesiona 29 września 1954 roku wraz z reformą wprowadzającą gromady w miejsce gmin. Jej obszar wszedł w skład gromad Borzykowa, Krzętów, Maluszyn, Silniczka i ŻytnoUchwała Nr 36/54 Wojewódzkiej Rady Narodowej w Łodzi z dnia 4 października 1954 r. w sprawie podziału na nowe gromady powiatu radomszczańskiego; w ramach Zarządzenia Nr Or. V-167/1/54 Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w Łodzi z dnia 22 listopada 1954 r. w sprawie ogłoszenia uchwał Wojewódzkiej Rady Narodowej w Łodzi z dnia 4 października 1954 r., dotyczących reformy podziału administracyjnego wsi (Dziennik Urzędowy Wojewódzkiej Rady Narodowej w Łodzi z dnia 1 grudnia 1954 r., Nr. 11, Poz. 39).

Po reaktywowaniu gmin z dniem 1 stycznia 1973 roku gminy Maluszyn nie przywrócono, a jej dawny obszar wszedł w skład gmin Żytno i WielgomłynyUchwała Nr XIX/100/72 Wojewódzkiej Rady Narodowej w Łodzi z dnia 9 grudnia 1972 w sprawie utworzenia gmin w województwie łódzkim (Dziennik Urzędowy Wojewódzkiej Rady Narodowej w Łodzi z dnia 20 grudnia 1972, Nr. 14, Poz. 185)..

Próba reaktywowania gminy Maluszyn w 1995 roku W roku 1995 utworzyła się w Maluszynie i okolicznych miejscowościach społeczna inicjatywa podjęcia działań mających na celu reaktywowania bądź utworzenia nowej gminy Maluszyn. Działań tych zaniechano na pierwszym etapie procedury tworzenia nowych gmin czyli na zbieraniu podpisów (u ówczesnego sołtysa) o przeprowadzenie lokalnego referendum w tej sprawie. Przyczyną była niechęć znacznej części mieszkańców z powodu rozpowszechnianych nieprawdziwych informacji o rzekomym wysokim opodatkowaniu mieszkańców w przypadku nowo utworzonej gminy.

Znani ludzie W gminie Maluszyn, we wsi Rogi, urodziła się w 1943 roku polska aktorka Elżbieta Starostecka. Została zarejestrowana w aktach gminy Maluszyn.

Przypisy

Kategoria:Dawne gminy w województwie łódzkim