Grobownik (Taphozous) – rodzaj ssaków z podrodziny grobowników (Taphozoinae) w obrębie rodziny upiorowatych (Emballonuridae).

Rozmieszczenie geograficzne Rodzaj obejmuje gatunki występujące w Afryce, Azji i Australii.

Morfologia Długość ciała (bez ogona) 63–105 mm, długość ogona 11,9–46 mm, długość ucha 12–28 mm, długość tylnej stopy 5,4–24 mm, długość przedramienia 54–80 mm; masa ciała 19,4–51 g.

Systematyka Rodzaj zdefiniował w 1818 roku francuski przyrodnik Étienne Geoffroy Saint-Hilaire w rozdziale zatytułowanym Opis ssaków występujących w Egipcie w zbiorczej publikacji dotyczącej Egiptu o tytule Opis Egiptu. Geoffroy Saint-Hilaire wymienił trzy gatunki – Vespertilio lepturus , Taphozous mauritianus i Taphozous perforatus – z których gatunkiem typowym (późniejsze oznaczenie) jest Taphozous perforatus .

Etymologia Taphozous (Thaphosores, Thaphozous, Thaphasous): taphos ‘grób, grobowiec’; ζωoς zōos ‘żyjący’. Liponycteris: λιπο- lipo- ‘na zewnątrz’, od λειπω leipō ‘chcieć’; νυκτερις nukteris, νυκτεριδος nukteridos ‘nietoperz’. Gatunek typowy (oryginalne oznaczenie): Taphozous nudiventris .

Podział systematyczny Do rodzaju należą następujące gatunki: Grafika Gatunek Autor i rok opisu Nazwa zwyczajowa Podgatunki Rozmieszczenie geograficzne Podstawowe wymiaryDC – długość ciała; DO – długość ogona; DP – długość przedramienia; MC – masa ciała StatusIUCNcentruj|150pxTaphozous nudiventrisCretzschmar, 1826grobownik gołobrzuchy4 podgatunkiAfryka Północna, Zachodnia, Środkowa i Wschodnia, Azja Zachodnia, południowy Kaukaz, Azja Południowa od Turkmenistanu do MjanmyDC: 8,3–10,5 cmDO: 2,2–4,6 cmDP: 7–8 cmMC: 30–35 gcentruj|60pxTaphozous perforatusÉ. Geoffroy Saint-Hilaire, 1818grobownik sawannowy4 podgatunkiDolina Nilu, rozproszony w Afryce Zachodniej i Wschodniej, Azja Zachodnia (Izrael, Półwysep Arabski i południowy Iran) na wschód do Indii; zakres wysokości: 0–200 m n.p.m.DC: 7,1–8,5 cmDO: 2,2–3 cmDP:5,4–6,7 cmMC: 23–33 gcentruj|150pxTaphozous mauritianusÉ. Geoffroy Saint-Hilaire, 1818grobownik mauretańskigatunek monotypowywiększość Czarnej Afryki, od Senegalu na wschód do południowej Somalii, na południe do północno-wschodniej Namibii i wschodniej Południowej Afryki, Madagaskar, Zatoka Gwinejska i wyspy Afryki Wschodniej; zakres wysokości: 0–900 m n.p.m.DC: 7,6–8,8 cmDO: 1,5–2,8 cmDP: 5,8–6,5 cmMC: 20–36 gTaphozous hamiltoniO. Thomas, 1920grobownik skrytygatunek monotypowykilka zapisów z Sudanu, Somalii (Shiikh), Sudanu Południowego, Ugandy, Kenii, Tanzanii (Shanwa) i Czadu (Sarh); granice zasięgu bardzo słabo poznaneDC: 8–8,4 cmDO: 2–3,5 cmDP: 6,1–7,1 cmMC: 19,4–22 gTophozous hildegardeaeO. Thomas, 1909grobownik nadmorskigatunek monotypowywybrzeże południowo-wschodniej Kenii (być może i środkowej) i północno-wschodnia Tanzania (od dolnego biegu rzeki Tana na południe do Dar es Salaam), wyspy Pemba i Zanzibar; zakres wysokości: 0–215 m n.p.m.DC: 7,9–8,2 cmDO: 2,5–2,9 cmDP: 6,3–6,6 cmMC: 24–36 gcentruj|150pxTaphozous longimanusHardwicke, 1825grobownik długoskrzydły4 podgatunkisubkontynent indyjski (Nepal, Indie, Bangladesz i Sri Lanka), Azja Południowo-Wschodnia (Mjanma, Tajlandia i Kambodża) na południe do Wielkich i Małych Wysp Sundajskich (na wschód do Flores); zakres wysokości: 0–1200 m n.p.m.DC: 7,3–8,6 cmDO: 2–3 cmDP: 5,4–6,3 cmMC: brak danychcentruj|80pxTaphozous melanopogonTemminck, 1841grobownik czarnobrody4 podgatunkiIndie, Sri Lanka, południowa Chińska Republika Ludowa i Azja Południowo-Wschodnia na południe do Wielkich i Małych Wysp Sundajskich, Celebes, Moluki i Filipiny; zakres wysokości: 0–800 m n.p.m.DC: 6,7–8,6 cmDO: 1,2–2,6 cmDP: 6–6,8 cmMC: 21–26 gcentruj|80pxTaphozous theobaldiDobson, 1872grobownik dżunglowy2 podgatunkinierównomiernie od środkowych i południowo-zachodnich Indii, południowo-Środkowej Chińskiej Republiki Ludowej (Junnan) i Azji Południowo-Wschodniej na południe do Borneo, Jawy i Celebes; zakres wysokości: 0–1200 m n.p.m.DC: 8,8–9,5 cmDO: 2,5–3 cmDP: 7–7,6 cmMC: 40–50 gTaphozous achates O. Thomas, 1915grobownik nizinny2 podgatunkiMałe Wyspy Sundajskie (Nusa Penida, Sawu, Semau, Roti, Timor, Wetar, Leti i Babar, Wyspy Tanimbar i Kai); zakres wysokości: 0–1000 m n.p.m.DC: 7,4–7,8 cmDO: 2,5–2,7 cmDP: 5,9–6,4 cmMC: 21–23 gTaphozous kapalgensisMcKean & Friend, 1979grobownik namorzynowygatunek monotypowyendemit Australii: Australia Zachodnia (skrajnie wschodni obszar wyżyny Kimberley) i Terytorium Północne (zachodni Top End, być może dalej na wschód)DC: 7,5–8,5 cmDO: 2–2,3 cmDP: 5,7–6,3 cmMC: 26–29 gcentruj|150pxTaphozous australisJ. Gould, 1854grobownik wydmowygatunek monotypowyPapua-Nowa Gwinea (dolny bieg rzeki Strickland oraz Port Moresby, być może wzdłuż południowego brzegu), północno-wschodnia Australia (na południe do Keppel Bay) oraz wyspy Cieśniny Torresa; zakres wysokości: 0–300 m n.p.m.DC: 7,8–9 cmDO: 2–2,9 cmDP: 6,3–6,7 cmMC: 20–30 gTaphozous georgianusO. Thomas, 1915grobownik ostronosygatunek monotypowyendemit Australii: Australia Zachodnia (Pilbara i Kimberley), Terytorium Północne, Queensland (północna części ekoregionu Mount Isa Inlier i zachodnia część ekoregionu Gulf Plains) oraz przybrzeżne wyspyDC: 6,2–8 cmDO: 2,1–3,9 cmDP: 6,5–7,5 cmMC: 19–51 gTaphozous hilli D.J. Kitchener, 1980grobownik pustynnygatunek monotypowyendemit Australii: Australia Zachodnia (półpustynne obszary Pustyni Gibsona, Pilbara i Murchison), Terytorium Północne, skrajnie południowo-zachodni Queensland oraz Australia PołudniowaDC: 6,3–8,1 cmDO: 2,6–3,5 cmDP: 6,3–7,2 cmMC: 20–25 gTaphozous troughtoniTate, 1952grobownik skalnygatunek monotypowyendemit Australii: zachodnio-środkowy, środkowy i wschodni QueenslandDC: 7,9–8,6 cmDO: 3,1–3,7 cmDP: 7,3–7,6 cmMC: 20–29 g Kategorie IUCN: – gatunek najmniejszej troski, – gatunek bliski zagrożenia, – gatunek zagrożony, – gatunki o nieokreślonym stopniu zagrożenia.

Uwagi

Przypisy

Nazwy zwyczajowe za:

Bibliografia

Kategoria:Upiorowate