Zdołbica – (ros. Здолбицская волость, ukr. Здовбицька волость) – dawna gmina wiejska (wołost) istniejąca w latach 1867–1939 na Wołyniu. Siedzibą gminy była Zdołbica (Здовбиця)Volosts and communes of 1890. St. Petersburg: Central Statistical Committee of the Ministry of Internal Affairs, 1892. - (Statistics of the Russian Empire).Główny Urząd Statystyczny w Warszawie: Województwa centralne i wschodnie Rzeczypospolitej Polskiej - podział na gminy według stanu z dnia 1.IV 1933 roku, Książnica-Atlas, Lwów 1933.
Historia Gmina zbiorowa Zdołbica powstała w wyniku reformy struktur administracyjnych państwa rosyjskiego w latach 1864–1867. Należała do powiatu ostrogskiego w guberni wołyńskiej.
W 1885 roku obejmowała 16 miejscowości, a zamieszkiwało ją 6314 ludności.
Po I wojnie światowej, w toku formowania się granic państwa polskiego, Zarząd Cywilny Ziem Wołynia i Frontu Podolskiego 31 marca 1920 gminę Zdołbica wraz z miasteczkiem Zdołbunów wyłączył z powiatu ostrogskiego, przyłączając ją do powiatu rówieńskiegoDz. Urz. ZCZWiFP z 1920 r. Nr 3, poz. 30.
18 marca 1921, po zawarciu traktatu pokojowego między RFSRR i Ukraińską SRR z jednej strony, a Polską z drugiej, wyznaczono nową granicę państwową, która podzieliła gubernię wołyńską na dwie części. Gmina Zdołbica podległa administracji polskiej, przynależąc nadal do powiatu rówieńskiego w woj. wołyńskim.
1 stycznia 1925 gmina Zdołbica oraz miasto Zdołbunów zostały wyłączone z powiatu rówieńskiego, wchodząc w skład nowo utworzonego powiatu zdołbunowskiego.
29 września 1925 z gminy Zdołbica wyłączono wieś Zdołbunów i były folwark Zdołbunów, włączając je do miasta Zdołbunowa.
Według stanu z dnia 4 stycznia 1936 roku gmina składała się z 23 gromad.
Po wybuchu II wojny światowej obszar zniesionej gminy wszedł w struktury administracyjne Związku Radzieckiego.
Przypisy
Kategoria:Dawne gminy w guberni wołyńskiej Kategoria:Dawne gminy w województwie wołyńskim Kategoria:Gminy powiatu zdołbunowskiego Kategoria:Gminy w powiecie rówieńskim