Łyżeczkowanie ścian kanału szyjki macicy i jamy macicy (łac. abrasio endocervicis et uteri, excochleatio) – operacja polegająca na i usunięciu zawartości macicy przy pomocy . Jest to zabieg ginekologiczny stosowany w celach diagnostycznych i terapeutycznych.
Łyżeczkowanie macicy może być zastosowane w celu przerwania niechcianej ciąży lub usunięcia usunięcia pozostałości martwego płodu. Można je również stosować do usunięcia łożyska po porodzie, aborcji lub poronieniu. W przeszłości był to powszechnie stosowany zabieg w przypadku aborcji w pierwszym trymestrze ciąży lub po poronieniu. Obecnie łyżeczkowanie macicy jako metoda aborcji uważane jest za przestarzałą procedurę, niezalecaną przez WHO. Zamiast tego WHO i FIGO zalecają metodę polegającą na .
Zazwyczaj wymaga wykonania znieczulenia ogólnego. Regeneracja endometrium po łyżeczkowaniu może trwać do 5 dni.
Nazewnictwo
Łyżeczkowanie lub wyłyżeczkowanie macicy bywa też nazywane abrazją lub skrobaniem frakcjonowanym. Zabieg ten też bywa potocznie określany „skrobanką”.
W języku angielskim zabieg ten nazywany jest , w skrócie D&C.
Wskazania Łyżeczkowanie ścian kanału szyjki macicy i jamy macicy wykonuje się w przypadku nieprawidłowych krwawień z macicy, krwawień w okresie pomenopauzalnym, niekompletnego poronienia, hemato-, muco- i piometry, w celach diagnostyki niepłodności i ciąży ektopowej.
Przebieg thumb|Łyżeczkowanie macicy - rycina w przekroju strzałkowymW zależności od przewidywanego czasu trwania i stopnia trudności zabiegu, łyżeczkowanie macicy może być wykonywane w znieczuleniu miejscowym, przy użyciu umiarkowanej sedacji, głębokiej sedacji lub w znieczuleniu ogólnym.
W pierwszej fazie zabiegu wprowadza się do pochwy, aby uzyskać dostęp do szyjki macicy. Czasami stosuje się kleszczyki (tenaculum), aby unieruchomić szyjkę macicy. Następnie lekarz rozszerza szyjkę macicy. Można to zrobić za pomocą rozszerzadła Hegara lub podobnego narzędzia. Wymagany stopień rozszerzenia szyjki macicy zależy od ilości tkanki, którą należy usunąć, oraz od rozmiaru używanych narzędzi.
Po wystarczającym rozszerzeniu szyjki macicy do macicy wprowadza się łyżeczkę ginekologiczną (curette), czyli wąskie, metalowe narzędzie zakończone zaostrzoną pętelką. Za pomocą łyżeczki delikatnie zeskrobuje się błonę śluzową macicy i usuwa tkankę znajdującą się wewnątrz macicy. W przypadku zabiegu aspiracji próżniowej zamiast metalowej łyżeczki stosuje się kiuretę odsysającą, czyli plastikową rurkę podłączoną do urządzenia ssącego.
Na koniec pobrana tkanka jest badana pod kątem kompletności (w przypadku aborcji lub poronienia) lub pod kątem nieprawidłowości (w przypadku leczenia nieprawidłowego krwawienia).
Powikłania Do najczęstszych powikłań łyżeczkowania macicy należą infekcje, krwawienia lub uszkodzenia sąsiednich narządów, w tym .
Ryzyko infekcji po zabiegu łyżeczkowania macicy u pacjentek niebędących w ciąży jest niskie i dlatego nie zaleca się profilaktycznego stosowania antybiotyków. Jednak w przypadku łyżeczkowania u ciężarnej pacjentki ryzyko infekcji jest większe, dlatego pacjentki powinny otrzymać antybiotyki zwalczające bakterie powszechnie występujące w pochwie i przewodzie pokarmowym; często zaleca się doksycyklinę, ale można również zastosować azytromycynę.
Najwyższe ryzyko perforacji macicy występuje w przypadkach leczenia krwotoku poporodowego (5,1%) oraz jest niższe w przypadku łyżeczkowania diagnostycznego u pacjentek niebędących w ciąży (0,3% u pacjentek przed menopauzą i 2,6% u pacjentek po menopauzie).
Kolejnym możliwym powikłaniem jest zespół Ashermana, w którym wewnątrzmaciczne prowadzą do obniżonej płodności, braku miesiączki lub nawrotowych poronień. W starszych publikacjach medycznych odnotowano wysokie (25–30%) ryzyko wystąpienia tego zespołu po zabiegu łyżeczkowania macicy wykonywanym z powodu poronienia, bądź 1–4 tygodnie po porodzie. Według najnowszych badań ryzyko powikłań w postaci zespołu Ashermana jest znacznie niższe, a częstość jego występowania w dużych badaniach prospektywnych wynosi od 0,7 do 1,6%. Ryzyko zwiększa się przy wielokrotnym wykonywaniu tego zabiegu. W przeglądzie systematycznym z 2013 r. stwierdzono, że głównym czynnikiem ryzyka wystąpienia zrostów wewnątrzmacicznych są powtarzające się poronienia, połączone z zabiegiem łyżeczkowania macicy.
Przypisy
Bibliografia
Kategoria:Aborcja Kategoria:Ginekologia