250px|thumb|right Peter Altenberg, właśc. Richard Engländer (ur. 9 marca 1859 w Wiedniu, zm. 8 stycznia 1919 tamże) – księgarz, austriacki pisarz epoki modernizmu i barwna postać wiedeńskiej cyganerii. Pseudonim "Altenberg" przyjął ponoć od nazwy jednej z naddunajskich miejscowości.

Życiorys Urodził się w zamożnej rodzinie żydowskiej jako najstarszy syn wiedeńskich kupców. Miał cztery siostry i dwóch braci. Studiował w Wiedniu prawo i medycynę. Pracował jako księgarz. W 1900 roku odszedł od wyznania judaistycznego, a w 1910 przyjął chrzest. Po dwukrotnym przerwaniu studiów (prawo i medycyna) i rozpoczęciu nauki na księgarza zdiagnozowano u niego "przewrażliwienie systemu nerwowego", a co za tym idzie niezdolność do wykonywania zawodu. Przeciągające się depresje i kryzysy nerwowe gnębiły Altenberga, jednego z czołowych autorów literackiej grupy "Jung-Wien", do śmierci. Zdrowemu trybowi życia i wegetarianizmowi przeciwstawiała się konsumpcja znacznych ilości alkoholu i leków.

Do kręgu jego przyjaciół należeli m.in. pisarze Arthur Schnitzler i Egon Friedell, architekt Adolf Loos (jego ojciec chrzestny), malarz Oskar Kokoschka. Karl Kraus, czołowy publicysta, satyryk i jedna z najbardziej opiniotwórczych postaci ówczesnego Wiednia konsekwentnie angażował się na rzecz twórczości Petera Altenberga.

Teksty Altenberga zarówno pod względem treści, jak i formy odpowiadają wrażliwości "nerwowego cygana" przełomu wieków XIX i XX. Do niektórych z nich napisał muzykę Alban Berg.

Wybrane utwory Petera Altenberga ukazały się w języku polskim w tłumaczeniu Aleksandry Callier w antologii Dzieje rozkoszy: 12 nowel wydanej w 1909. Jeden z wierszy Altenberga ukazał się w polskim przekładzie w Haliczaninie: kalendarzu powszechnym na Rok Pański 1917 wydanym we Lwowie przez Zakład Piller-Neumanna.

Dzieła Wie ich es sehe, 1896 (wyd. pol. Jak ja to widzę, tł. Aurelia Reymontowa, przypis. Władysław Reymont, Warszawa: J. Fischer, 1904) Ashantee, 1897 Was der Tag mir zuträgt, 1900 Prodromos, 1905 Märchen des Lebens, 1908; Neues Altes, 1911 Vita ipsa, 1918

Przypisy

Bibliografia

Peter Altenberg, Gesammelte Werke (red. W.J. Schweiger), 5tomów, 1987 (ukazało się 2) H. C. Kosler (red.), Peter Altenberg, Leben und Werk in Texten und Bildern, 1981 A. Barker, Telegrammstil der Seele. Peter Altenberg – eine Biographie, 1998.

Linki zewnętrzne Biografia w encyklopedii austriackiej aeiou Teksty Petera Altenberga na Zeno.org na eLib.at Peter Altenberg – dzieła w bibliotece Polona

Kategoria:Austriaccy pisarze XIX wieku Kategoria:Austriaccy pisarze XX wieku Kategoria:Pisarze niemieckojęzyczni Kategoria:Pisarze związani z Wiedniem Kategoria:Ludzie urodzeni w Wiedniu Kategoria:Urodzeni w 1859 Kategoria:Zmarli w 1919