Rosa von Praunheim, właśc. Holger Bernhard Bruno Mischwitzky (ur. jako Holger Radtke 25 listopada 1942 w Rydze, zm. 17 grudnia 2025 w Berlinie) – niemiecki reżyser i działacz na rzecz praw mniejszości seksualnych otwarcie przyznający się do homoseksualizmu.
Był uważany za jedną z ważnych postaci postmodernistycznego filmu niemieckiego i jednego z najważniejszych filmowców i aktywistów LGBT na świecie. Ze swoim filmem dokumentalnym z 1970 roku, Nicht der Homosexuelle ist pervers, sondern die Situation, in der er lebt stał się inicjatorem ruchów w obronie gejów w Niemczech.
Życiorys Von Praunheim dorastał jako Mitschwitzky we wschodnim Berlinie. Wraz ze swoją rodziną uciekł w 1953 r. z Niemieckiej Republiki Demokratycznej do Republiki Federalnej Niemiec, najpierw do Nadrenii, a następnie do Frankfurtu nad Menem. Po skończeniu liceum humanistycznego we Frankfurcie, studiował w Werkkunstschule w Offenbach. Przeniósł się do Hochschule der Künste w Berlinie Zachodnim, gdzie studiował sztuki piękne, ale nie zrobił magisterium.
W latach 60. zadebiutował ze swoimi krótkometrażowymi filmami, jak Samuel Beckett (1969), przez które wkrótce stał się sławny. W połowie lat 60. przyjął pseudonim artystyczny „Rosa von Praunheim”, kombinację frankfurckiej dzielnicy Praunheim i „rosa” (niem. róż), odnoszącego się do różowego trójkąta, który musieli nosić homoseksualni więźniowie w obozach koncentracyjnych. W 1969 roku poślubił aktorkę Carlę Aulaulu, z którą rozwiódł się po dwóch latach. W tym samym roku, wydając swój film dokumentalny Nicht der Homosexuelle ist pervers, sondern die Situation, in der er lebt spowodował powstanie kilku organizacji walczących o prawa mniejszości seksualnych.
10 grudnia 1991 Praunheim wywołał w Niemczech skandal, gdy publicznie powiedział o homoseksualizmie prezentera Alfreda Biolka, komika Hape Kerkelinga i mylnie aktora Götza George w programie telewizyjnym Explosiv – Der heiße Stuhl. Po programie kilkanaście sławnych osób zdecydowało się na coming out.
W 1979 roku Praunheim otrzymał Deutscher Filmpreis za Tally Brown, New York, film dokumentalny o aktorce i piosenkarce Tally Brown, natomiast w 1999 roku Robert-Geisendörfer-Preis za Wunderbares Wrodow, opowiadający o ludziach żyjących w niemieckiej wiosce.
W ciągu 30 lat Praunheim nakręcił więcej niż 50 filmów. Poza homoseksualnością, ich tematami były starsze, aktywne kobiety (np. Evelyn Künneke i Lotti Huber) i od późnych lat 90. zapobieganie AIDS.
Do roku 2006 Rosa von Praunheim uczył reżyserii w Hochschule für Film und Fernsehen (HFF) w Poczdamie-Babelsbergu.
Filmografia 1969: Schwestern der Revolution 1970: Die Bettwurst 1970: Nicht der Homosexuelle ist pervers, sondern die Situation, in der er lebt 1973: Berliner Bettwurst 1973: Axel von Auersperg 1972-76: Armee der Liebenden oder Aufstand der Perversen 1980: Rote Liebe 1981: Unsere Leichen leben noch 1983: Stadt der verlorenen Seelen 1984: Horror vacui 1985: Ein Virus kennt keine Moral 1987: Anita – Tänze des Lasters 1989: Überleben in New York 1992: Ich bin meine eigene Frau 1995: Neurosia – 50 Jahre pervers 1999: Der Einstein des Sex 1999: Can I Be Your Bratwurst, Please? 1999: Wunderbares Wrodow 2001: Tunten lügen nicht 2002: Kühe vom Nebel geschwängert 2002: Pfui Rosa! 2005: Dein Herz in meinem Hirn
Nagrody Nagroda na MFF w Berlinie Nagroda Teddy: 1990 Schweigen = Tod
Przypisy
Linki zewnętrzne
Oficjalna strona internetowa Rosa von Praunheim w the Video Data Bank
Kategoria:Ludzie urodzeni w Rydze Kategoria:Niemieccy działacze na rzecz LGBT Kategoria:Niemieccy reżyserzy filmowi Kategoria:Urodzeni w 1942 Kategoria:Zmarli w 2025