Kościół św. Antoniego Padewskiego w Bydgoszczy

thumb|240px|Widok od frontu thumb|240px|Widok z północnego zachodu thumb|240px|Wieża ze śladami po ostrzale z 1945 Kościół św. Antoniego Padewskiego w Bydgoszczy – kościół położony w Bydgoszczy, którego patronem jest św. Antoni Padewski.

Położenie Kościół znajduje się przy ul. Głuchej, na osiedlu Czyżkówko w zachodniej części miasta Bydgoszczy.

Historia Starania o budowę kościoła katolickiego na Czyżkówku sięgają okresu międzywojennego, kiedy gmina została włączona w obręb miasta Bydgoszczy. W latach 20. XX w., Czyżkówko należało do wydzielonego z parafii bydgoskiej okręgu duszpasterskiego parafii św. Trójcy. Jednak dość duża odległość do kościoła parafialnego i wzrost zaludnienia dzielnicy stworzył potrzebę budowy własnej świątyni, która zaspokoiłaby rosnące potrzeby duszpasterskie. W tym kontekście został założony Komitet Budowy Kościoła (początek 1923) oraz zakupiona nieruchomość przy ul. Koronowskiej (obecnie nr 5) z zamiarem zamiany znajdującej się tam sali tanecznej na kaplicę (listopad 1923) Kaplica została poświęcona 24 lutego 1924 przez ks. Tadeusza Malczewskiego. Odtąd odbywały się w niej nabożeństwa w niedziele i święta oraz procesje, m.in. Bożego Ciała.

W 1929 Komitet Budowy Kościoła poprosił Kurię Arcybiskupią o utworzenie na Czyżkówku nowej parafii. Prośba ta została spełniona przez ks. prymasa Augusta Hlonda, który 1 lipca 1933 erygował nową parafię pod wezwaniem św. Antoniego z Padwy, wydzielając ją z parafii św. Trójcy. Liczba wiernych wynosiła wtedy ok. 6,5 tys. osób, a parafia obejmowała osiedla położone na zachodzie miasta: Czyżkówko i Miedzyń oraz wsie podmiejskie: Prądy, Drzewce, Łochowo, Łochowice, Lisi Ogon, Osową Górę, Opławiec i Smukałę. Administratorem parafii został ks. Jan Baranowski.

Kolejnym etapem rozwoju parafii była budowa kościoła, którą rozpoczęto w 1936 po zakupie terenu przy ul. Głuchej. Projekt świątyni, sfinansowany przez arcybiskupa gnieźnieńskiego Antoniego Laubitza, wykonał w 1935 poznański architekt Stefan CybichowskiWysocka Agnieszka: Kościoły projektu Stefana Cybichowskiego w Bydgoszczy i okolicach miasta. [w.] Kronika Bydgoska XXX 2008. Towarzystwo Miłośników Miasta Bydgoszczy. Bydgoszcz 2009. ISSN 0454-5451. Architekt zrezygnował ze stylizacji historycznej elewacji kościoła, co pozwoliło obniżyć koszty budowy o 25%. 5 sierpnia 1936 wydano pozwolenie na budowę, a prace murarskie i ciesielskie przy wznoszeniu obiektu prowadziła firma Juliana Jarockiego. Do września 1939 świątynia stała w stanie surowym, z niedokończonym stropem i dachem. Podczas okupacji Niemcy urządzili w niej magazyn narzędzi budowlanych, natomiast nabożeństwa odprawiano w kaplicy.

Po zakończeniu wojny zdewastowany, ostrzelany pociskami kościół został przeznaczony do użytku przez nowego proboszcza ks. Czesława Spychalskiego. Uroczystej konsekracji nowej świątyni dokonał 1 grudnia 1945. prymas Polski kardynał August Hlond, który ofiarował również relikwie św. Franciszka z Asyżu. Prace wykończeniowe świątyni oraz upiększanie wnętrza trwało przez cały okres powojenny: Dokonano w tym czasie m.in. następujących inwestycji: 1946 – zamontowano organy, 1948 – zakupiono żyrandole, 1949 – wykonano ambonę z wizerunkami św. Wojciecha, św. Stanisława, św. Kazimierza i św. Andrzeja Boboli, 1951 – ks. prymas Stefan Wyszyński uroczyście poświęcił organy i ołtarz główny, 1957 – wykonano boczny ołtarz św. Józefa, 1961 – ks. bp. Jan Czerniak poświęcił boczny ołtarz Matki Bożej, 1964–1972 – wykonano witraże w prezbiterium i wzdłuż naw bocznych 1972–1984 – kościół wyposażono w nowe ławki, konfesjonały, oświetlenie, posadzkę, ogrzewanie, figurę Serca Jezusa oraz obrazy, 1990–2000 – wykonano szereg prac remontowo-budowlanych, m.in. malowanie kościoła, posadzkę marmurową z ołtarzem w prezbiterium, nowe ogrzewanie elektryczne, nową instalację nagłaśniająca, rynny, nowe tabernakulum oraz rozbudowę oświetlenia, 2019 – rozpoczęcie remontu wieży i elewacji frontowej m.in. za środki przyznane przez władze miejskie na odnowienie zabytków.

W budynku nowej plebaniibudowanej od 1985 znajduje się kaplica św. Krzyża, w której w zimowe dni powszednie odprawiane są msze św.

Proboszczowie Imię i nazwisko Daty urzędowania Ksiądz Jan Baranowski 1933–1939 Ksiądz Czesław Spychalski 1945–1972 Ksiądz Tadeusz Leśniewicz 1972–1984 Ksiądz Bogusław Kühn 1984–1989 Ksiądz Jan Graczyk 1989–2013 Ksiądz Janusz Konysz Od 2013

Architektura Kościół jest trójnawowy, z półkoliście zamkniętym prezbiterium od północy. Elementem dominującym jest wysoka kwadratowa wieża, przykryta dachem namiotowym. W ścianach bocznych znajdują się liczne witraże. Dach nad nawą jest czterospadowy, a nad prezbiterium dwuspadowy. Trójnawowe wnętrze otwiera się szerszą nawą środkową na prezbiterium podwyższone o kilka stopni, z obejściem i lożą od strony wschodniej. Nawę środkową wydzielają filary z dekoracyjnymi, kielichowymi głowicami, które dźwigają sklepienie kolebkowe. Nawy boczne przekryte są płaskimi stropami.

Wnętrze W świątyni znajdują się ołtarze: główny, którego podstawowym elementem jest figura św. Antoniego z Dzieciątkiem Jezusznajdowała się w ołtarzu głównym kaplicy przy ul.Koronowskiej oraz rodzice z dzieckiem uzdrowionym przez św. Antoniego; boczny ołtarz św. Franciszka; boczny ołtarz Matki Bożej; boczny ołtarz św. Józefa.

W ścianach bocznych znajdują się witraże: w prezbiterium – przedstawiające „Tysiąclecie chrześcijaństwa w Polsce” oraz „Sobór watykański II”; w ścianach nawy prawej – przedstawiające „Zwiastowanie”, „Boże Narodzenie”, „Zmartwychwstanie” oraz „Zesłanie Ducha Świętego”; w ścianie nawy lewej – przedstawiające „Dobrego Pasterza”, „Pana Jezusa przebaczającego”, „Przekazanie władzy Piotrowi” oraz „Pod krzyżem”.

Na sklepieniu kościoła znajdują się malowidła przedstawiające: w środku – Maryję Królową z aniołami; po prawej stronie od wejścia – św. Stanisława, św. Jacka, bł. Kunegundę, św. Kazimierza, św. Jana Kantego, św. Andrzeja Bobolę, św. Maksymiliana; po lewej stronie od wejścia – św. Wojciecha, św. Jolantę, bł. Czesława, bł. Salomeę, św. Stanisława Kostkę, bł. Bronisławę oraz św. Królową Jadwigę.

W świątyni znajdują się również obrazy: św. Teresy od Dzieciątka Jezus; Matki Bożej Częstochowskiej; św. Maksymiliana; Pana Jezusa Miłosiernego.

Przed kościołem oprócz krzyża misyjnego znajduje się również pamiątka nawiedzenia parafii w dniach 26-27 marca 1979 przez obraz Matki Boskiej Częstochowskiej.

Zobacz też Obiekty sakralne w Bydgoszczy Struktury wyznaniowe w Bydgoszczy

Przypisy

Bibliografia Parucka Krystyna. Zabytki Bydgoszczy – minikatalog. „Tifen” Krystyna Parucka. Bydgoszcz 2008. Rogalski Bogumił. Architektura sakralna Bydgoszczy dawniej i dziś. [w.] Kronika Bydgoska XII (1990). Bydgoszcz 1991

Linki zewnętrzne

Bydgoszcz, ul. Głucha 15, kościół św. Antoniego Padewskiego fotopolska.eu

Antoni Bydgoszcz Antoniego Padewskiego Bydgoszcz Bydgoszcz