mały|Krótka animacja na temat tego, co czyni nauczycieli i kierowników szkół znakomitymi (ang.) Dzień Edukacji Narodowej – polskie święto oświaty i szkolnictwa wyższego ustanowione w 1972 roku, określone ustawą – Karta praw i obowiązków nauczyciela jako Dzień Nauczyciela.. Od 1982 roku na mocy ustawy Karta Nauczyciela obchodzone jako Dzień Edukacji Narodowej..

Upamiętnia rocznicę powstania Komisji Edukacji Narodowej, która została utworzona z inicjatywy króla Stanisława II Augusta Poniatowskiego i zrealizowana przez Sejm Rozbiorowy w dniu 14 października 1773 roku. Potocznie dzień ten nadal zwany jest Dniem Nauczyciela.

Rys historyczny Historia Dnia Nauczyciela w Polsce ma swoje początki w 1957 roku. Podczas Światowej Konferencji Nauczycielskiej w Warszawie ustalono, że dzień 20 listopada będzie Międzynarodowym Dniem Karty Nauczyciela i świętem nauczycieli. Konferencja została zorganizowana przez Związek Nauczycielstwa PolskiegoZwiązek od chwili powstania bierze aktywny udział w nauczycielskim międzynarodowym ruchu związkowym. W 1952 roku przystąpił do Światowej Federacji Pracowników Nauki. Jako pierwszy sformułował na konferencji w Paryżu w 1946 roku ideę Karty Nauczyciela, przyczynił się do powołania Międzynarodowego Dnia Karty Nauczyciela w 1957 roku . Ustawa z dnia 27 kwietnia 1972 roku, zwana Kartą praw i obowiązków nauczyciela, wprowadziła Dzień NauczycielaKarta praw i obowiązków nauczyciela () (uchylona). obchodzony w rocznicę powołania Komisji Edukacji Narodowej. W 1982 roku Kartę praw i obowiązków nauczyciela zastąpiła Karta Nauczyciela, zmieniając nazwę święta na Dzień Edukacji Narodowej oraz wprowadzając przepis: Dzień ten uznaje się za święto wszystkich pracowników oświaty (…)Art. 74 ustawy z dnia 26 stycznia 1982 r. – Karta Nauczyciela ()..

Obchody święta w Polsce Dzień Edukacji Narodowej jest uroczyście obchodzony w instytucjach związanych z oświatą. Jest okazją do nagradzania wyróżniających się nauczycieli i pracowników niepedagogicznych. Minister Edukacji Narodowej wręcza nauczycielom złote, srebrne, brązowe Krzyże Zasługi, medale Komisji Edukacji Narodowej oraz nagrody Ministra Edukacji Narodowej za osiągnięcia dydaktyczno-wychowawcze. Odznaczenia i wyróżnienia dla nauczycieli wręczane są przez kuratorów oświaty, władze samorządowe oraz dyrektorów szkół na uroczystych galach.

W placówkach oświatowych działających w oparciu o Kartę Nauczyciela, zgodnie z zapisanym w niej art. 74., jest to dzień wolny od zajęć dydaktycznych. W szkołach, przedszkolach i żłobkach tego typu mogą odbywać się wtedy wyłącznie zajęcia opiekuńczo-wychowawcze. W podmiotach niepublicznych, gdzie nauczyciele są zatrudnieni według kodeksu pracy, decyzję o przebiegu tego dnia podejmuje dyrektor.

W większości instytucji oświatowych uroczystości z racji tego święta odbywają się wcześniej, a w dniu 14 października, nauczyciele i uczniowie nie mają obowiązku przychodzenia do placówki. W niektórych szkołach, dokładnie w Dzień Edukacji Narodowej, kiedy nie odbywają się lekcje, organizowane są apele, na których dokonuje się pasowania uczniów klas pierwszych.

Dzień Nauczyciela na świecie thumb|Dzień Nauczyciela w szkole w Singapurze mały|Spotkanie prezydenta USA Baracka Obamy z nauczycielami z okazji Dnia Nauczyciela, 2 maja 2011 roku Dzień Nauczyciela obchodzi większość państw na świecie m.in.: Albania – 7 marca (upamiętniający powstanie 1. szkoły świeckiej 7 marca 1887 r. w Korczy); Argentyna – 11 września (związany ze śmiercią Domingo Faustino Sarmiento); Brazylia – 15 października; Chiny – 10 września; Czechy, Słowacja – 28 marca (w dniu urodzin Jana Amosa Komenskiego); Hiszpania – 27 listopada; Indie – 5 września (w dniu urodzin Sarvepalli Radhakrishnan); Malezja – 16 maja; Meksyk – 15 maja; Tajwan – 28 września (w dniu urodzin Konfucjusza) – „Głos Nauczycielski”, nr 41.; Turcja – 24 listopada; Korea Południowa – 15 maja (w dniu urodzin króla Sejonga Wielkiego).

W jednych państwach ma on charakter oficjalny, w innych zwyczajowy. Dzień ten, podobnie jak w Polsce, związany jest z lokalnymi wydarzeniami.

Światowy Dzień Nauczyciela

Światowy Dzień Nauczyciela () pod patronatem UNESCO obchodzony jest 5 października. Dzień ten proklamowany został w 1994 r. na pamiątkę podpisania w 1966 r. „Rekomendacji w sprawie statusu nauczyciela”, opracowanej przez UNESCO i Międzynarodową Organizację Pracy. Jest okazją do podkreślenia wiodącej roli nauczycieli w zapewnieniu najwyższej jakości edukacji na wszystkich poziomach nauczania (kopia informacji: 2010-06-25)..

W Polsce od 1997 roku 5 października również jest obchodzony Światowy Dzień Nauczyciela przez nauczycieli reprezentujących sektor nauki i szkolnictwa wyższego.

5 października Dzień Nauczyciela obchodzony jest w Rosji i na Litwie.

Zobacz też

Międzynarodowe Dni i Tygodnie ONZ święta państwowe w Polsce

Uwagi

Przypisy

Bibliografia Ustawa z dnia 27 kwietnia 1972 r. – Karta Praw i Obowiązków Nauczyciela () (uchylona). Ustawa z dnia 26 stycznia 1982 r. – Karta Nauczyciela (). Ustawa z dnia 27 kwietnia 1956 r. – o prawach i obowiązkach nauczycieli (). (uchylona) nertila, Albański Dzień Nauczyciela, [w:] Gazeta.pl, [dostęp 2012-10-10]. Ministerstwo Edukacji Narodowej, MEN świętuje Dzień Edukacji Narodowej, [dostęp 2009-10-12]. Związek Nauczycielstwa Polskiego. Jubileusz 100-lecia Związku Nauczycielstwa Polskiego, [dostęp 2009-10-06], [strona zarchiwizowana]. Dzień Nauczyciela, święto obchodzone 14 października, [dostęp 2009-10-06]. Związek Nauczycielstwa Polskiego, Światowy Dzień Nauczyciela 5 października 2009 r., [dostęp 2010-03-03], [strona zarchiwizowana]. Ika, Dziś obchodzimy Międzynarodowy Dzień Nauczyciela [w;] „Głos Nauczycielski”, nr 41 z dnia 12 października 2005 r., [strona zarchiwizowana].

Kategoria:Oświata w Polsce Edukacji