Pyskowice – stacja kolejowa w miejscowości Pyskowice, w województwie śląskim, w powiecie gliwickim, w Polsce. Leży w ciągu linii kolejowych nr 132 i 135, będących częścią magistrali kolejowej C-E30. W budynku dawnego dworca znajduje się obecnie Stacja Kultury. Obok stacji mieści się Skansen kolejowy w Pyskowicach, a w okolicy dawna stacja kolei piaskowej.
Ruch pasażerski Rok Wymiana pasażerska na dobę 2017 50-99 2022 50-99
Stacja Kultury W 2018 r. własność budynku dworca została przejęta od PKP przez gminę Pyskowice, w celu utworzenia w nim filii Miejskiego Domu Kultury pn. "Stacja Kultury". Projekt uzyskał finansowanie z Unii Europejskiej. W 2021r. rozpoczęto przebudowę budynku, a 13 i 14 stycznia 2024r. miało miejsce oficjalne dwudniowe otwarcie obiektu. Wewnątrz znalazły się ekspozycje historyczne oraz odrestaurowany semafor z dawnego pobliskiego posterunku odgałęźnego kolei piaskowych Drama, wystawy fotograficzne i pamiątki związane z kolejowym dziedzictwem Pyskowic udostępnione przez Stowarzyszenie Stacja Pyskowice, mieszkańców miasta, pasjonatów historii i kolejnictwa. W obiekcie działa ogólnodostępna toaleta oraz poczekalnia dla podróżnych, czynne w godzinach otwarcia obiektu. Stacja Kultury jest obiektem zaprzyjaźnionym w ramach corocznego "Święta Zabytków Techniki" pn. Industriada.
Rewitalizacja W latach 2010-2014 r. przeprowadzono remont stacji, w ramach rewitalizacji linii kolejowej nr 132/135. Zwiększono prędkość przelotową pociągów przez stację, wyłączono z użytku nastawnię wykonawczą Pk6 i gruntownie przebudowano nastawnię dysponującą PkA (po remoncie Pk). Uproszczono układ torowy, oraz odcięto możliwość wjazdu na peron 1, co stało się równoznaczne z ostatecznym wycofaniem peronu z eksploatacji. Wyremontowano perony drugi i trzeci, wiaty, oraz przejście podziemne dla pasażerów (przywrócono do użytku).
Połączenie z dawną stacją kolei piaskowych
W latach 2021-2022 utworzono nowe połączenie sieci PKP PLK z dawną stacją kolei piaskowych "Pyskowice". Obie stacje, które dzieliło kilkaset metrów, nie posiadały połączenia od czasu budowy stacji piaskowej Pyskowice w 1913. Poprzedni dojazd do stacji piaskowej Pyskowice zlikwidowano wraz z likwidacją linii piaskowej nr 301. Nowy łącznik zapewnia dojazd do zakładów PROTOR w Dzierżnie oraz ŚZR w Przezchlebiu.
Nastawnia bramowa Pk5 W połowie 2022r. pojawiły się pierwsze informacje dot. planów wyburzenia jednej z sześciu zachowanych w Polsce (stan na maj 2023) nastawni bramowych - nieużytkowanej nastawni Pk5. Nastawnia stanowi część zabytkowego kompleksu dawnej parowozowni Pyskowice, jednak sam obiekt nastawni nie został wpisany do rejestru zabytków (wykreślona z gminnego rejestru zabytków). Sprawa spotkała się z protestem społecznym i inicjowanym przez stowarzyszenia pasjonatów kolejnictwa: Stację Pyskowice, TOZKiOS Pyskowice, Towarzystwo Entuzjastów Kolei oraz Atlas Kolejowy. Zamiast całkowitego wyburzania, proponowano przejęcie obiektu od spółek PKP przez stowarzyszenia, przeniesienie budynku w inną lokalizację, bądź jego częściowe zachowanie. W sprawie interweniowało kilku posłów oraz posłanek na Sejm RP, a także lokalne i ogólnopolskie media.
Po serii spotkań i dialogu z Wojewódzkim Konserwatorem Zabytków w Katowicach oraz spółkami PKP uzyskano kompromis polegający na odstąpieniu od całkowitego wyburzania obiektu. Podczas rozbiórki (wielokrotnie przekładanej, finalnie przeprowadzonej w dniach 09.05-12.05.2023r.) zachowano stalowy szkielet nastawni; a następnie przeniesiono go na teren pyskowickiego skansenu kolejnictwa, co ma pozwolić na przynajmniej częściową odbudowę obiektu w przyszłości.
Powiat Gliwicki przejął nieodpłatnie konstrukcję zabytkowej nastawni w styczniu 2024r.
Przypisy
Linki zewnętrzne
Stacja Pyskowice - opracowanie dedykowane - www.stacjapyskowice.info
Kategoria:Stacje i przystanki kolejowe w Pyskowicach