August, właśc. Fryderyk Wilhelm Henryk August (niem. Friedrich Wilhelm Heinrich August; ur. 19 grudnia 1779 w Berlinie-Friedrichsfelde, zm. 19 lipca 1843 w Bydgoszczy) – książę Prus z dynastii Hohenzollernów, generał piechoty.
Życiorys Książę August był synem Augusta Ferdynanda, najmłodszego syna króla Fryderyka Wilhelma I, i Anny Elżbiety von Brandenburg-Schwedt z bocznej linii domu Hohenzollernów, bratankiem Fryderyka Wielkiego i szwagrem ks. Antoniego Radziwiłła. W wieku 18 lat otrzymał rangę kapitana, w 1803 roku został majorem, a w 1806 roku podpułkownikiem. Na czele swego batalionu grenadierów wziął udział w bitwie pod Auerstedt, w przededniu której poległ jego starszy brat Ludwik Ferdynand, i po przegranej Prusaków dostał się do niewoli francuskiej, z której powrócił pod koniec 1807 roku.
W 1808 roku książę August udał się do Królewca i otrzymał od kuzyna Fryderyka Wilhelma III stopień generała brygady i dowództwo wschodniopruskiego pułku artylerii. W pułku służył wówczas rówieśnik Augusta, późniejszy polski generał Józef Sowiński, i uzyskał przyjacielską przychylność księcia, który mu potem parę razy pomógł (przy udzieleniu abszytu z armii pruskiej w 1811 roku oraz przy zwolnieniu z niewoli rosyjskiej w 1813 roku.
Do 1813 roku książę August zajmował się wspólnie z generałem Gerhardem von Scharnhorstem reorganizacją pruskiej artylerii, na jesieni tego roku wziął udział w bitwie narodów pod Lipskiem. W roku 1814 był dowódcą jednego z pruskich korpusów w czasie inwazji aliantów na Francję, potem był jednym z pruskich uczestników kongresu wiedeńskiego. W czasie 100 dni Napoleona przydzielono mu dowództwo pruskich wojsk na froncie północnym.
Po ostatecznej klęsce Napoleona książę August powrócił do Prus, gdzie w stopniu generała piechoty (niem. General der Infanterie) został generalnym inspektorem i szefem artylerii. Do śmierci zajmował się inspekcjami jednostek artylerii w różnych miastach garnizonowych. W czasie jednej z takich podróży zmarł nagle w Bydgoszczy. Pochowano go w grobach Hohenzollernów w berlińskiej katedrze.
Książę August był najbogatszym właścicielem ziemskim w ówczesnych Prusach. Nie miał legalnego potomstwa, dlatego większa część jego posiadłości powróciła do dóbr Hohenzollernów, lecz pokaźne dobra uzyskali też spowinowaceni z nim Radziwiłłowie.
Książę nigdy się nie ożenił, jednak z dwiema towarzyszkami życia miał jedenaścioro nieślubnych dzieci: czworo z (1781–1844), później nobilitowaną jako baronowa von Waldenburg, i siedmioro z (1801–1834), później także uszlachconą jako baronowa von Prillwitz (od majątku Prillwitz, dziś: Przelewice koło Pyrzyc, który został jej podarowany przez Augusta).
Odznaczenia Odznaczenia księcia Augusta to między innymi: Order Orła Czarnego Krzyż Żelazny II klasy Krzyż Wielki Orderu Henryka Lwa (Brunszwik) Order Świętego Jerzego (Hanower) Krzyż Wielki Orderu Świętego Stefana (Austria) Kawaler Orderu Marii Teresy (Austria) Order Świętego Andrzeja (Imperium Rosyjskie) Order Świętego Jerzego II klasy (Imperium Rosyjskie) Order Świętego Włodzimierza II klasy (Imperium Rosyjskie) Order Annuncjaty (Sardynia) Order Świętego Januarego (Sycylia)
Przypisy
Bibliografia Allgemeine Deutsche Biographie, Band 1., Leipzig 1875, s. 671–674. Georg von Alten,Handbuch für Heer und Flotte, Band IV, Berlin 1911.
Fryderyk August Hohenzollern Kategoria:Odznaczeni Orderem Świętego Jerzego (Imperium Rosyjskie) Kategoria:Pruscy generałowie Kategoria:Uczestnicy bitwy pod Lipskiem 1813 (koalicja antyfrancuska) Kategoria:Urodzeni w 1779 Kategoria:Zmarli w 1843 Kategoria:Ludzie urodzeni w Berlinie