Wydarzenia w Polsce
W Wilnie zebrał się sejm walny Wielkiego Księstwa LitewskiegoМатвей Кузьмич Любавский, Литовско-русский Сейм. Опыт по истории учреждения в связи с внутренним строем и внешней жизнью государства, Москва 1900, s. 3. 7 lipca – Zygmunt August wydał w Wilnie przywilej dopuszczający prawosławnych do najwyższych urzędów Wielkiego Księstwa Litewskiego. 22 listopada – w Warszawie rozpoczął obrady sejmPosłowie ziemscy koronni 1493–1600, pod red. Ireny Kaniewskiej, Warszawa 2013, s. 140.
Rozpoczęła się wojna o Inflanty między Polską, Rosją i Szwecją. Postanowiono, że Prusy Książęce mają być przekazane Hohenzollernom brandenburskim po śmierci aktualnego władcy, Albrechta Fryderyka, który był chory psychicznie. Stało się to w 1618 roku.
Wydarzenia na świecie
19 stycznia – na zlecenie sprzyjającego reformacji księcia-elektora Palatynatu Fryderyka rozpoczął się druk Katechizmu Heidelberskiego – jednej z „trzech form jedności” kontynentalnych kościołów reformowanych. 30 maja – I wojna północna: zwycięstwo floty szwedzkiej nad duńską w bitwie pod Bornholmem. 5 października – podpisano w Kopenhadze sojusz polsko-duński na mocy którego oba państwa zobowiązały się wspólnie wystąpić przeciwko Szwecji i Rosji. 4 grudnia – zakończono obrady soboru trydenckiego.
Został wydany edykt tolerancyjny dla Hugenotów w Saint Germain en Laye. Zaraz po tym wydarzeniu Hugenoci zostali zmasakrowani w Wassy. Początek wojen religijnych we Francji.
Urodzili się 20 kwietnia – Mikołaj Rusca, ksiądz, męczennik, błogosławiony katolicki (zm. 1618) 25 sierpnia – Thomas Fritsch, niemiecki kompozytor przełomu renesansu i baroku (zm. 1620) 4 września – Wanli, trzynasty cesarz Chin z dynastii Ming (zm. 1620) 13 października – Franciszek Caracciolo, duchowny katolicki, święty (zm. 1608) 11 listopada – Marcin Śmiglecki, polski filozof, logik i teolog, polemista religijny, jezuita (zm. 1618)
Tomasz Acerbis, włoski kapucyn, błogosławiony katolicki (zm. 1631) Andrzej Batory, książę Siedmiogrodu, biskup warmiński, kardynał (zm. 1599) Orazio Gentileschi, włoski malarz okresu baroku, caravaggionista (zm. 1639) Hans Henneberger, malarz w Królewcu (zm. 1601) Jan de Prado, hiszpański franciszkanin, misjonarz, męczennik, błogosławiony katolicki (zm. 1631) Marcin Kazanowski, hetman polny koronny (zm. 1636) Jan Huygen van Linschoten, holenderski kupiec, żeglarz i odkrywca (zm. 1611) Michael Drayton, angielski poeta (zm. 1631) Carolus Piso, francuski lekarz (zm. 1633) Polidor Plasden, duchowny katolicki, męczennik, święty (zm. 1591) Daniel Sigonius, ksiądz, dziekan dekanatu lelowskieg (zm. 1638) Johann Speymann, kupiec i burmistrz Gdańska (zm. 1625) Hendrick Cornelisz Vroom, holenderski malarz, grafik, ilustrator i projektant gobelinów (zm. 1640) Piotr Młodszy Wężyk Widawski, polski poeta (zm. 1605)
Zmarli 8 stycznia – Andrzej Batory (zm. 1563), węgierski szlachcic, marszałek nadworny. 12 stycznia – Makary (metropolita Moskwy), metropolita Moskwy i Wszechrusi (ur. 1482). 2 lutego – Hans Neusiedler, niemiecki kompozytor i wirtuoz gry na lutni pochodzenia węgierskiego (ur. 1508). 4 lutego – Wilhelm Hohenzollern, arcybiskup ryski (ur. 1498). 24 lutego – Franciszek de Guise, drugi książę de Guise (ur. 1519). 28 marca – Henricus Glareanus, szwajcarski humanista, historyk, muzyk i poeta (ur. 1488). 12 maja – Jan Ocieski, kanclerz wielki koronny (ur. 1501). 18 sierpnia – Étienne de La Boétie, radca parlamentu Bordeaux, przyjaciel Montaigne’a (ur. 1530). 31 sierpnia – Giovanni Angelo di Montorsoli, włoski rzeźbiarz, uczeń Michała Anioła (ur. 1506). 20 października – Pankraz Labenwolf, niemiecki ludwisarz renesansowy (ur. 1492). 22 października – Diego de Siloé, hiszpański architekt i rzeźbiarz renesansowy (ur. 1490). 5 listopada – Jan II Jakub Heraklid Despot, hospodar Mołdawii (ur. 1511). 11 listopada – Francesco Salviati (malarz), włoski malarz okresu manieryzmu (ur. 1510). 1 grudnia – Andrea Schiavone, włoski malarz i grafik okresu manieryzm (ur. 1510). 5 grudnia – Guriasz (Rugotin), pierwszy prawosławny biskup kazański, święty prawosławny (ur. 1510). grudzień – Jan Baptysta Tęczyński – wojewoda bełski (1563) i starosta lubelski (ur. 1540).
Petrus Artopoeus, niemiecki działacz reformacyjny i teolog luterański (ur. 1491). Daði Guðmundsson, islandzki szlachcic i dowódca (ur. 1485). Jan Domanowski, biskup żmudzki, wikariusz i oficjał generalny kapituły wileńskiej (ur. 1500). Jakub Lubelczyk, polski działacz reformacyjny, pisarz, tłumacz i poeta, pastor kalwiński (ur. 1530). Stanisław Mateusz Stadnicki, zagorzały zwolennik reformacji – najpierw luteranizmu, potem kalwinizmu. Dymitr Wiśniowiecki Bajda, awanturnik kozacki (ur. 1516)
Przypisy
*1563