Przepowiednia Malachiasza (, „Przepowiednia świętego arcybiskupa Malachiasza dotycząca Najwyższych Papieży”) – lista 112 krótkich, tajemniczych fraz w języku łacińskim, które mają przepowiadać papieży Kościoła katolickiego, a także niektórych antypapieży, począwszy od papieża Celestyna II, wybranego w 1143 roku. Po raz pierwszy została opublikowana w 1595 roku przez benedyktyńskiego mnicha Arnolda Wiona, który przypisał proroctwo świętemu Malachiaszowi, arcybiskupowi Armagh z XII wieku.
Biorąc pod uwagę dokładny opis papieży do około 1590 roku i brak dokładności w odniesieniu do kolejnych papieży, historycy ogólnie dochodzą do wniosku, że rzekome proroctwo jest pseudepigraficzną fabrykacją napisaną na krótko przed publikacją. Kościół katolicki nie ma oficjalnego stanowiska w tej sprawie, chociaż niektórzy teologowie katoliccy odrzucili ją jako fałszerstwo. Miała bowiem doprowadzić do wyboru pożądanego kandydata na stanowisko papieża. Przepowiednia kończy się papieżem określonym jako „Piotr Rzymianin”, którego pontyfikat ma rzekomo poprzedzać zniszczenie miasta Rzymu i Sąd ostateczny.
Powstanie przepowiedni Przepowiednia opiera się na wizjach, których św. Malachiasz rzekomo doznał w czasie pobytu w Rzymie w 1139 roku, gdzie przebywał na zaproszenie papieża Innocentego II. Opisał on swoje wizje w postaci krótkich zakodowanych zdań. Manuskrypt Malachiasza został podobno przez papieża Innocentego II złożony w Bibliotece Watykańskiej i pozostał w zapomnieniu przez 400 lat.
Autentyczność i celność przepowiedni Biograf Malachiasza Bernard z Clairvaux nie wspomina nigdzie o tej przepowiedni, ani nie jest ona nigdzie opisana aż do czasów jej odkrycia w 1590 roku, a to według krytyków może znaczyć, że jest to XVI-wieczne fałszerstwo. Według przeciwników autentyczności dokumentu należy pamiętać, że wszystkie interpretacje przepowiedni tworzone są post factum: na jej podstawie nikt nie zdołał jeszcze przewidzieć, kto zostanie papieżem przed jego faktycznym wyborem, a krótkie motta opisujące papieży wybranych jeszcze przed odnalezieniem dokumentu są znacznie dokładniejsze niż te opisujące przyszłych papieżyGdyby przepowiednia była odnaleziona w oryginalnym dokumencie z 1139 roku, to powinien styl pisania być jednakowy dla całego wykazu. Przed 1590 rokiem są dodane faktyczne imiona byłych papieży, a po 1590 roku już następnych nie ma. Jednoznacznie to wskazuje na fałszerstwo, bo nieznany autor napisał tę przepowiednię w 1590 roku, zamieszczając imiona papieży wcześniejszych, albo też dokonano przepisania z jakiegoś oryginału..
Sceptycy wątpiący w trafność przepowiedni uważają, że podobieństwa istniejące pomiędzy enigmatycznymi charakterystykami a faktycznie wybranymi papieżami są jedynie przypadkowe i wynikają z ogólnikowości opisów, mogących drogą spekulacyjnych interpretacji być dopasowanymi do praktycznie każdego elekta.
Interpretacja Interpretacje haseł przepowiedni wiążą się z reguły ze znalezieniem połączenia pomiędzy danym hasłem a miejscem urodzenia papieża, jego herbem lub zdarzeniami związanymi z jego wyborem. Na przykład pierwsze hasło Ex castro Tiberis (z zamku na Tybrze) pasuje do papieża Celestyna II, który urodził się w Citta di Castello przy rzece Tyber. Papież Klemens XIII, który używał róży jako swojego symbolu, został opisany jako Rosa Umbriae – róża Umbrii.
W ostatnich latach współcześni badacze przepowiedni powrócili do analizy przepowiedni Malachiasza, znajdując w niej nowe, według ich interpretacji trafne wizje – choć te interpretacje są podważane przez sceptyków. Poniższa lista opisuje interpretacje kilku ostatnich haseł na liście Malachiasza, oprócz ostatniego:
Pastor angelicus (Anielski Pasterz) – to określenie przypisuje się papieżowi Piusowi XII.
Pastor et Nauta (Pasterz i Żeglarz) – to określenie przypisuje się papieżowi Janowi XXIII. Przed wyborem na papieża był patriarchą Wenecji i zapewne pływał gondolami (łodziami).
Florus Florum (Kwiat Kwiatów) – określenie to pasuje jakoby do Pawła VI, na herbie którego znajdowały się trzy heraldyczne kwiaty lilii. Niemniej poprzedni papieże także mieli kwiaty we własnych herbach, więc kwiatem kwiatów mógł być każdy z nich.
De medietate Lunae (Z połowy Księżyca) – niektórzy uważają, iż pasuje do papieża Jana Pawła I, który został wybrany 26 sierpnia 1978, dzień po tym, kiedy księżyc wszedł w ostatnią kwadrę, i panował zaledwie niewiele ponad miesiąc (33 dni – miesiąc księżycowy wynosi 28 dni), a więc umarł on na jeden dzień przed połową księżyca.
De labore Solis (Z pracy Słońca) – zwolennicy tej przepowiedni zauważają, iż Jan Paweł II urodził się 18 maja 1920 w dniu zaćmienia słońcaCo prawda zaćmienie było widoczne tylko z niezamieszkałych obszarów południowego Oceanu Indyjskiego i części Antarktyki, a jego pogrzeb odbył się w czasie hybrydowego zaćmienia słońca 8 kwietnia 2005. Przed jego śmiercią mówiło się też, że pasuje do tego określenia, bo wędruje-pielgrzymuje po Ziemi niczym Słońce. Ponadto kolejna interpretacja związana ze Słońcem wskazuje na kierunek wschodni (wschód Słońca), tym samym wskazując na jeden ze wschodnich krajów – Polskę, skąd Wojtyła pochodził.
Gloria Olivae (Chwała Oliwna) przypisuje się Benedyktowi XVIOliwa w symbolice liturgicznej reprezentuje Ducha Świętego. Ponieważ uznaje się, iż wyboru papieża dokonuje Duch Święty poprzez kardynałów zebranych na konklawe, właściwie każdemu papieżowi można przypisać określenie Chwała Oliwna – jako wybranego przez Ducha Świętego., ponieważ jednym z symboli zakonu św. Benedykta jest gałązka oliwnaBenedyktyni nie mają oficjalnego godła, a gałązka oliwna jest jedynie ich nieoficjalnym symbolem, podobnie jak nazwa Oliwetanie, która w rzeczywistości opisuje tylko bardzo mały odłam tego zakonu. Nazwa pochodzi od nazwy miejsca, gdzie ulokowano ich klasztor (Góra Oliwna, łac. Mons Oliveti, wł. Monte Oliveto, koło Asciano). (zwolennicy przepowiedni uważają, iż przyjęcie takiego imienia przez papieża doskonale łączy go z zakonem benedyktynów). Jeszcze inna interpretacja wiąże się z faktem, że Ratzinger urodził się 16 kwietnia, w dniu śmierci św. Benedykta Józefa Labrè (26 marca 1748 – 16 kwietnia 1783). Można spotkać się także z interpretacją, która sugeruje, że gloria olivae ma coś wspólnego z faktem, że Joseph Ratzinger był prefektem Kongregacji Nauki Wiary (zatem miał bronić doktryny Kościoła).
Ostatni papież Ostatnie, najdłuższe hasło brzmi:
W związku z wyborem papieża Franciszka jako następcy Benedykta XVI (opisywanego jako Gloria olivae) i faktem, że Petrus Romanus jest następnym po Gloria olivae i jednocześnie ostatnim hasłem na liście Malachiasza, sugerować to miało, że ów papież miał być ostatnim papieżem, zanim nastąpi koniec świata. Jednak papież Franciszek doczekał się następcy, którym został Leon XIV, co ostatecznie obaliło tę przepowiednię.
Herby papieskie
Zobacz też poczet papieży
Uwagi
Przypisy
Linki zewnętrzne
Kategoria:Przepowiednie Kategoria:Historia papiestwa