Królik po berlińsku (ang. Rabbit à la Berlin, niem. Mauerhase) – polsko-niemiecki film dokumentalny z 2009 w reżyserii Bartosza Konopki, alegoryczna opowieść o królikach żyjących w strefie śmierci Muru Berlińskiego w latach 1961–1989. Królik po berlińsku był wielokrotnie nagradzany, między innymi Złotym Lajkonikiem na Krakowskim Festiwalu Filmowym oraz Gwarancją Kultury; został również nominowany do Oscara dla najlepszego krótkometrażowego filmu dokumentalnego.
Treść Film opowiada o losach pokoleń tysięcy dzikich królików, zamkniętych przez 28 lat w strefie śmierci Muru Berlińskiego. Pas zieleni odgrodzony z obu stron pozwolił królikom zamieszkiwać teren bez obawy o zagrożenie ze strony drapieżników oraz ludzi. Początkowo przystosowane do życia w zamknięciu, prowadziły beztroską egzystencję aż do upadku muru, po którym uwolnione zwierzęta zostały poddane częściowej eksterminacji, by w końcu dostosować się do nowej rzeczywistości.
Produkcja Pomysł na realizację Królika po berlińsku pojawił się trakcie nauki Bartosza Konopki w Szkole Wajdy. Podczas jednego ze spotkań z Marcelem Łozińskim reżyser opowiadał, że jednym z jego niezrealizowanych projektów był film poświęcony zasłyszanej historii o dwóch murach, pomiędzy którymi „rosła zielona trawa, a po niej biegały tysiące białych królików”. Pomysł wnet przechwycił Konopka, dodając po latach od siebie, że „w 1989 jak padał mur, to wszyscy interesowali się ludźmi, kamery skierowane były na górę, a na dole przecież odbywał się ten inny, szczególny exodus”. W polskiej wersji językowej wystąpiła Krystyna Czubówna, powszechnie znana jako lektor filmów przyrodniczych. Łączny budżet filmu wyniósł 863 507 zł.
Odbiór Dominika Gwit podkreślała, że uwięzienie królików w strefie śmierci Muru Berlińskiego można było odczytywać jako sytuację podobną do zniewolenia mieszkających w Berlinie Wschodnim obywateli Niemieckiej Republiki Demokratycznej. Albowiem w latach 1961–1989 śmierć poniosło 200 osób próbujących przedostać się przez mur z Berlina Wschodniego do Berlina Zachodniego. „Ludzką tragedię i absurd życia w państwie totalitarnym Konopka doskonale pokazał oczami tych małych zwierząt, które tak jak wówczas Niemcy, znalazły się w nienaturalnych warunkach”. Justyna Czaja dostrzegła w filmie Konopki nawiązania do bajek ezopowych, a sam pomysł użycia zwierząt do przypowieści politycznej jej zdaniem przywodził na myśl Szczurołapa (1986) Andrzeja Czarneckiego. Agata Janikowska uznała Królika po berlińsku za film reprezentujący zwrot posthumanistyczny, tzn. skoncentrowany na życiu organizmów nieludzkich.
Nagrody +RokFestiwalNagrodaOdbiorcaWynik 2009Canadian International Documentary Festival „Hotdocs”Nagroda dla filmu średniometrażowego Bartosz KonopkaDocs Against Gravity Film FestivalNagroda Magicznej Godziny Krakowski Festiwal FilmowyGrand Prix „Złoty Lajkonik”Nagroda dla najlepszego producentaAnna WydraMiędzynarodowy Festiwal Filmów Dokumentalnych w JihlawieNagroda „Silver Eye” dla najlepszego filmu średniometrażowego Bartosz KonopkaFestiwal Filmu Polskiego w Ameryce„Złote Zęby” dla najbardziej interesującego filmu dokumentalnego 2010Ogólnopolski Festiwal Sztuki Filmowej „Prowincjonalia”„Jańcio Wodnik” za najlepszy film dokumentalnyAmerykańska Akademia Sztuki i Wiedzy FilmowejOscar za najlepszy krótkometrażowy film dokumentalnyTVP KulturaGwarancja Kultury (kategoria: film)Międzynarodowy Festiwal Filmów Dokumentalnych „Documenta Madrid”II Nagroda w kategorii filmów krótkometrażowychBatumi International Art House Film FestivalNagroda Specjalna JuryFestiwal Filmów Optymistycznych „Multimedia Happy End”Wyróżnienie2011ArchFilmLundNagroda dla najlepszego dokumentu o mieście/architekturze
Przypisy
Bibliografia
Linki zewnętrzne
Kategoria:Polskie filmy dokumentalne Kategoria:Polskie filmy z 2009 roku Kategoria:Niemieckie filmy dokumentalne Kategoria:Niemieckie filmy z 2009 roku Kategoria:Mur berliński Kategoria:Filmy kręcone w Berlinie Kategoria:Filmy w reżyserii Bartosza Konopki