Polityka turystyczna – świadome oddziaływanie państwa i innych podmiotów na turystykę realizowanej w ramach ogólnej polityki gospodarczej kraju polegającej na określaniu celów ekonomicznych i pozaekonomicznych oraz na doborze odpowiednich środków i metod niezbędnych do ich realizacji.
1) Ujęcie węższe Polityka turystyczna realizowana poprzez państwo i samorząd terytorialny, które dysponują ustawowo określonymi kompetencjami w zakresie turystyki i rozwoju. 2) Ujęcie szersze Polityka turystyczna obejmuje także działania innych pozarządowych podmiotów odnoszących się do turystyki.
Cele i zakres polityki turystycznej W polityce występują cele ekonomiczne i pozaekonomiczne. W państwach o wyraźnie wykształconej funkcji turystycznej uwidoczniony jest głównie cel pozaekonomiczny, w tym głównie cele społeczne i ekologiczne, gdzie w centrum uwagi znajduje się człowiek oraz środowisko przyrodnicze i kulturowe. Takimi krajami są np. Austria, Hiszpania (na turystykę zrównoważoną), Szwajcaria, Niemcy (rozbudzanie potrzeb turystycznych). W Polsce dominuje cel ekonomiczny czego wyrazem jest zapis strategii rozwoju kraju, że turystyka służy osiąganiu celów strategicznych kraju.
Praktyka jest taka, że większość krajów stosuje w turystyce system celów mieszanych czyli ekonomicznych, społecznych i ekologicznych.
Zakres polityki turystycznej czyli czym powinna się zajmować: planowanie przestrzenne planowanie ekonomiczne marketing i promocja kształcenie zawodowe badania naukowe interwencjonizm w zakresie turystyki
Podmioty polityki turystycznej Podmioty polityki turystycznej (5 grup): międzynarodowe podmioty polityki turystycznej, np. UN WTO, OECD, Komitet ds. Turystyki Unii Europejskiej podmioty krajowej polityki turystycznej tj. państwo i jego organy ustawodawcze i wykonawcze, które w międzynarodowej monokulturze określane są jako NTA oraz narodowe organizacje turystyczne (NTO) podmioty regionalnej polityki turystycznej – władze samorządowe regionów, np. w Polsce sejmiki samorządowe i zarządy województw oraz przedstawiciele administracji rządowej w regionie podmioty lokalnej polityki turystycznej – rady gminne i miejskie, organy wykonawcze gmin i powiatów oraz związki i stowarzyszenia lokalne podmioty polityki turystycznej o charakterze zawodowym m.in. izby turystyczne, izby gospodarcze i stowarzyszenia zawodowe, np. związki restauratorów, hotelarzy, przewodników czy pilotów
Stosunek państwa do turystyki Państwo może mieć negatywny stosunek do turystyki. Występował on i niekiedy jeszcze występuje w państwach, które nie są przygotowane do rozwoju przyjazdowego i wyjazdowego ruchu turystycznego lub też występują przeszkody natury politycznej lub ideologicznej. Doskonałymi przykładami tak państw są: Białoruś, Korea Północna czy Kuba.
Stosunek neutralny państwa jest wtedy, kiedy państwo nie ingeruje w rozwój turystyki dopóki nie jest on sprzeczny z ogólnymi interesami kraju i nie wywiera negatywnego wpływu na życie społeczno-gospodarcze jak np. Szwajcaria.
Stosunek pozytywny państwa polega na tym, że państwa podejmuje świadome działania i bieżącą kontrolę wpływu turystyki na życie społeczno-gospodarcze, ponadto istnieją sprecyzowane cele i narzędzia polityki turystycznej.
Narzędzia polityki turystycznej Narzędzia polityki turystycznej, czyli środki, którymi dąży się do osiągnięcia celu, dzielą się na 4 grupy: narzędzia wynikające z ogólnej polityki państwa tj. aktywizacja regionów mniej rozwiniętych gospodarczo, aktywizacja sektora usług, współtworzenie i realizacja polityki zagranicznej, realizacja zadań w dziedzinie polityki kulturalnej, ochrony zdrowia czyli polityki społecznej ustawodawstwo turystyczne, np. stanowienie przepisów o miejscowościach turystycznych, przepisów o bazie noclegowej, przepisów o funkcjonowaniu gospodarki turystycznej narzędzia ekonomiczno-finansowe – będą to: ustalanie cen, wysokości podatków, oprocentowania kredytów, ograniczenia dewizowe narzędzia administracyjno-organizacyjne – wynikające z działalności organizacji narodowych i narodowych administracji turystycznych
Literatura Alejziak W., Turystyka w obliczu wyzwań XXI wieku, wyd. Albis, Kraków 1999. Alejziak W., Marciniec T., Międzynarodowe organizacje turystyczne, wyd. Albis, Kraków 2003. Borzyszkowski J., Polityka turystyczna państwa, Wydaw. Uczelniane Politechniki Koszalińskiej, Koszalin 2005. Kozak N. W., Turystyka i polityka turystyczna a rozwój: między starym a nowym paradygmatem, wyd. Scholar, Warszawa 2009. Walasek J., Turystyka w Unii Europejskiej, Wyższa Szkoła Społeczno-Przyrodnicza w Lublinie, Lublin 2009.
Zobacz też Turystyka Gospodarka turystyczna Polityka
Kategoria:Turystyka