Jaz Różanka – jaz z zamknięciem sektorowym, położony we Wrocławiu, wybudowany w ramach Stopnia Wodnego Różanka. Jaz piętrzy wody rzeki Odry na jej odnodze, tzw. Starej Odrze, przy czym położony jest w 5,15 km jej biegu, AKADEMIA MORSKA W SZCZECINIE, INSTYTUT INŻYNIERII TRANSPORTU, Zakład Żeglugi Śródlądowej i Gospodarki Wodnej, SZCZECIN 2006 (dostęp 2009-12-22).wrosystem.um.wroc.pl: Fundacja Otwartego Muzeum Techniki, Wrocław 2007, Budowle hydrotechniczne Wrocławskiego Węzła Wodnego (dostęp 2009-12-21).. Jaz wybudowany został w latach 1913–1914, w ramach inwestycji z zakresu hydrotechniki, polegającej na budowie nowej drogi wodnej przeprowadzonej przez miasto w ramach Wrocławskiego Węzła Wodnego, tzw. Wrocławskiego Szlaku Głównego oraz nowego systemu przeciwpowodziowego dla miasta. Pierwotnie był to jaz kozłowo-iglicowy. Obecny jaz wybudowany w miejscu poprzedniego, to jaz z zamknięciami sektorowymi. Budowa nowego jazu została przeprowadzona w latach 1976–1981.
Funkcje Jaz reguluje stany wody: stan wody górnej dla Śluzy RóżankaWchodzącej w skład Stopnia Wodnego Różanka., stan wody dolnej dla Śluzy ZaciszeWchodzących w skład Stopnia Wodnego Zacisze..
Na rzece: powyżej położony jest: Jaz Zacisze, na Kanale Powodziowym, jest on obecnie wyłączony z eksploatacji; na tym kanale poprzednim, eksploatowanym jazem, jest Jaz BartoszowiceWchodzący w skład Stopnia Wodnego Bartoszowice., Jaz Psie PoleWchodzący w skład poprzedniego stopnia wodnego – Stopień Wodny Psie Pole., na Starej Odrze, poniżej położony jest Jaz RędzinWchodzący w skład następnego stopnia wodnego – Stopień Wodny Rędzin., równorzędnie, na Odrze Śródmiejskiej położone są jazy: Jaz Elektrowni Wodnej Wrocław II, Jaz Elektrowni Wodnej Wrocław II, elektrowni wodnych: południowej i północnejWchodzących w skład stopnia wodnego – Mieszczański Stopień Wodny, Śródmiejski Węzeł Wodny Dolny; każdy z jazów zlokalizowany jest w korycie jednej z dwóch odnóg rzeki: odpowiednio na Odrze Północnej i Odrze Południowej.. thumb|Jaz Różanka podczas wezbrania, budynek sterowni i kładka (ok. 2010 r.) Jaz przegradza koryto Starej Odry: lewy brzeg stanowi grobla, rozdzielająca Starą Odrę od Kanału Miejskiego, na koronie której przebiega Ulica PasterskaPołożona na południe od jazu.. prawy brzeg stanowi grobla, rozdzielająca Starą Odrę od Kanału RóżankaPołożona na północ od jazu..
Charakterystyka Jest to jaz trójprzęsłowy, wykonany w technologii żelbetowej. Przęsła mają po 25 m, co daje 75 m całkowitego światła jazu dla przeprowadzania wód. Wszystkie przęsła wyposażone są w zamknięcia sektorowe. Spad przy normalnym piętrzeniu wynosi 2,3 m. Ponadto jaz wyposażony jest w sterownię, w przyczółku prawym, oraz przepławkę dla ryb, w przyczółku lewym. Jaz położony jest poniżej Mostów Trzebnickich. Budynek sterowni połączony jest z mostem za pomocą kładki udostępnionej wyłącznie obsłudze jazu.
Zobacz też Wrocławski Węzeł Wodny stopnie wodne we Wrocławiu jazy we Wrocławiu
Uwagi
Przypisy
Linki zewnętrzne Jaz Różanka w Wikimapii (dostęp 2009-12-22) Jaz Różanka na stronie Wratislaviae Amici (dostęp 2009-12-22)
Różanka