Aleksandr Fiodorowicz Iljin-Żeniewski, ros. Александр Фёдорович Ильин-Женевский (ur. 28 listopada 1894 w Petersburgu, zm. 3 września 1941 w Nowej Ładodze) – radziecki szachista oraz teoretyk szachów, uważany za jednego z twórców radzieckiej szkoły szachowej, ponadto bolszewik, pisarz, historyk oraz dyplomata.
Życiorys Uważał szachy za bardzo korzystne dla promowania zrozumienia sztuki strategii, strategii militarnej, a także generalnie metodologii nauki. W 1914 r. zdobył mistrzostwo Genewy, był również trzykrotnym mistrzem Petersburga (1925, 1926, 1929). Organizator pierwszych mistrzostw Związku Radzieckiego (1920)Turniej oficjalnie nosił nazwę "Wszechrosyjska olimpiada szachowa" i w późniejszym okresie został uznany za pierwszy turniej o mistrzostwo ZSRR pomimo faktu, iż Związek Radziecki powstał w 1922 r. oraz meczu Michaił Botwinnik–Salomon Flohr (1933), jeden z nielicznych graczy którzy pokonali Capablankę (1925). Według retrospektywnego systemu Chessmetrics, najwyższy ranking osiągnął w lipcu 1927 r., z wynikiem 2577 punktów zajmował wówczas 25. miejsce na świecie.
Iljin-Żeniewski jest odkrywcą wariantu obrony holenderskiej: 1.d4 f5 2.c4 Sf6 3.g3 e6 4.Gg2 Ge7 5.Sf3 0-0 6.0-0 d6 7.Sc3 He8
Był ofiarą prześladowań w epoce stalinowskiej (miejsce śmierci podczas zawieruchy wojennej niepewne).
Wybrane publikacje From February to the Conquest of Power The Bolsheviks in Power - Reminiscences of the Year 1918, New Park, Meschdunarodnyj schachmatnyj turnir w Moskwe (Dnewnik utschastnika) [Das internationale Turnier in Moskau. Tagebuch eines Teilnehmers], Moskau 1926 Matsch Aljechin-Capablanca, Moskau 1927 Sapiski sowietskowo mastiera [Notizen eines sowjetischen Meisters], Leningrad 1929 Notes of a Soviet master. Caissa Editions, Yorklyn 1986.
Przypisy
Bibliografia W.Litmanowicz, J. Giżycki, "Szachy od A do Z", tom I, Warszawa 1986, str. 372-373
Linki zewnętrzne
Kategoria:Radzieccy szachiści Kategoria:Rosyjscy komuniści Kategoria:Urodzeni w 1894 Kategoria:Zmarli w 1941