Powiat mielecki – powiat w Polsce (województwo podkarpackie), utworzony w 1999 roku w ramach reformy administracyjnej. Jego siedzibą i największym miastem jest Mielec.
Według danych GUS-u z dn. 31 grudnia 2025 w powiat mielecki zamieszkiwało 131 874 osoby.
Historia
Powiat powstał w 1853. Zajmował wówczas obszar 837 km², był zamieszkany przez 66 264 osób i liczył 106 osad oraz 91 gmin katastralnych. Na terenie powiatu mieleckiego prawa miejskie posiadały Mielec, Radomyśl Wielki, Rzochów i Przecław.
W 1921 powiat mielecki został włączony do ówczesnego województwa krakowskiego w ramach II Rzeczpospolitej. W latach 1932–1935 powiat powiększył się o kilkanaście wsi z powiatów dąbrowskiego i kolbuszowskiego.
W czasie okupacji hitlerowskiej ziemie powiatu zostały przyłączone do Generalnego Gubernatorstwa: Distrikt Krakau, Landkreis Debica (pol. Dystrykt krakowski, powiat dębicki).
W 1945 utworzono województwo rzeszowskie, w którym znalazł się powiat mielecki.
W 1975 przeprowadzono reformę administracyjną Polski, w wyniku której zlikwidowano powiaty.
W III Rzeczpospolitej w 1999 w wyniku kolejnej reformy przywrócono powiat mielecki.
W latach 1999–2006 starostą powiatu mieleckiego przez 2 kadencje był Józef Smaczny, w latach 2006–2014 również przez 2 kadencje – Andrzej Chrabąszcz, od 1 grudnia 2014 do 19 listopada 2018 starostą przez 1 kadencję był Zbigniew Tymuła, od 19 listopada 2018 do 6 maja 2024 przez 1 kadencję starostą był Stanisław Lonczak, natomiast od 6 maja 2024 starostą jest Kazimierz Gacek.
Podział administracyjny +Gmina miejska64x64pxMielecGminy miejsko-wiejskie64x64pxPrzecław68x68pxRadomyśl WielkiGminy wiejskie78x78pxBorowa72x72pxCzermin63x63pxGawłuszowice70x70pxMielec66x66pxPadew Narodowa75x75pxTuszów Narodowy69x69pxWadowice GórneMiasta64x64pxMielec64x64pxPrzecław68x68pxRadomyśl Wielki
Transport Przez powiat biegną drogi publiczne kategorii wojewódzkiej. Powiat mielecki, a w szczególności miasto Mielec są największymi ośrodkami bez dostępu do sieci dróg krajowych, autostrad czy też dróg ekspresowych.
Drogi wojewódzkie:
Droga Wojewódzka nr 764: Tuszów Narodowy - Staszów - Kielce
Droga wojewódzka nr 875: Mielec – Leżajsk Droga wojewódzka nr 982: Jaślany - Szczucin Droga wojewódzka nr 983: Rzędzianowice - Sadkowa Góra Droga wojewódzka nr 984: Lisia Góra – Mielec Droga wojewódzka nr 985: Tarnobrzeg – Mielec – Dębica Droga wojewódzka nr 986 - Tuszyma - Wiśniowa
Transport kolejowy w powiecie opiera się głównie na linii kolejowej nr 25 - Łódź Kaliska - Dębica. Przez powiat przebiega linia szerokotorowa (LK 65) oraz do niej łącząca linia (LK 79) do LK 25 w Padwi Narodowej.
Demografia
brak|mały|1050x1050px|Piramida wieku ludności powiatu mieleckiego w 2023
Zabytki
Najcenniejszymi zabytkami powiatu są: Kościół św. Wojciecha w Gawłuszowicach z 1677 roku oraz stara plebania przykościelna z 1863 roku (zabytki klasy 0) Dwór w Przecławiu Wieża obronno-mieszkalna w Rzemieniu, najprawdopodobniej z XV wieku Bazylika Mniejsza pw. św. Mateusza w Mielcu z 1526 roku Dworek Oborskich w Mielcu wzniesiony w XVII wieku wraz z parkiem z I połowy XIX wieku Sala Królewska w budynku Państwowej Szkoły Muzycznej w Mielcu
Rezerwaty przyrody Na terenie powiatu mieleckiego funkcjonują następujące rezerwaty przyrody: Bagno Przecławskie Buczyna Końskie Błota Pateraki
Religia Kościół rzymskokatolicki: 33 parafii Kościół Zielonoświątkowy: zbór Świadkowie Jehowy: dwa zbory
Starostowie mieleccy (od 1999) +Lp.Imie i NazwiskoLata urzędowania 1.Józef Smaczny (SLD)1999–2006 2.Andrzej Chrabąszcz (PSL)2006–2014 3.Zbigniew Tymuła (PiS)2014–20184. Stanisław Lonczak (PSL)2018–20245.Kazimierz Gacekod 2024
Sąsiedne powiaty powiat tarnobrzeski powiat kolbuszowski powiat ropczycko-sędziszowski powiat dębicki powiat dąbrowski (małopolskie) powiat staszowski (świętokrzyskie)
Zobacz też Miejscowości w Polsce pozbawione praw miejskich
Przypisy
mielecki