Plac Wolności (dawniej Nowy Rynek) – od ponad stu lat jeden z najbardziej ruchliwych placów Włocławkaplac łączył ze sobą najwięcej (8) ulic w mieście już ponad sto lat temu (wówczas jako Nowy Rynek, patrz plan m. Włocławka z 1911 r.); w 2009 roku przeprowadzono profesjonalną ocenę ruchu drogowego na placu Wolności, patrz .thumb|242px|Plac Wolności, 1961 r.|alt=|lewo

Historia Ma kształt prostokąta o wymiarach około 160×130 metrów. Usytuowany jest u zbiegu 8 ulic, w samym sercu Śródmieścia.

Pośrodku placu Wolności położona była cerkiew, uważana za jedną z najpiękniejszych w Królestwie PolskimAndrzej Winiarski, Włocławek na starej fotografii, Włocławek 2008, s. 143., rozebrana przez władze miejskie w okresie międzywojennym (tereny te włączono do miejskiego ogrodu, powiększonego również o tereny po rynku). Ogród planowano zlikwidować i na jego obszarze wybudować ratusz oraz teatrProjektowane budynki zaznaczono na Ogólnym planie regulacyjnym i zabudowania miasta Włocławka z 1924, wykonanym przez architekta Kazimierza Saskiego., z planów tych nic jednak nie wyszło. Po wojnie w miejscu gdzie niegdyś stała cerkiew pochowano kilku zastrzelonych tam czerwonoarmistów, a następnie wzniesiono pomnik żołnierza radzieckiego, co uniemożliwiało budowę czegokolwiek w najbliższej okolicy (plac Wolności stał się miejscem demonstracji poparcia przedstawicieli Miejskiej Rady Narodowej oraz PZPR dla Armii Czerwonej).

W okresie PRL w imię nowoczesności zaczęto wyburzać przedwojenne kamienice i domy parterowe w otoczeniu placu Wolności, z budynków mających spełniać założenia modernizmu po stronie zachodniej placu wybudowano wieżowiec z wielkiej płyty (tuż przy XVII-wiecznym klasztorze), a po stronie wschodniej siedzibę ZUS oraz Dom Rzemiosła. thumb|242px|Nowy Rynek (ob. plac Wolności), 1926 r.|alt=|lewoWiększość starych budynków wokół placu Wolności odrestaurowano dopiero w wolnej Polsce, głównie dzięki środkom pochodzącym od lokalnych przedsiębiorców (właścicieli i współwłaścicieli nieruchomości), duże przychody z handlu i usług zapewniają możliwość przeprowadzania częstych remontów. Od dziesięcioleci plac Wolności zdobią wielobarwne kompozycje kwiatowe. W 1994 na pomnik żołnierza radzieckiego opuszczono dźwigiem obudowę poświęconą pamięci żołnierza polskiego.

5 marca 2009 rozpoczęto przebudowę placu Wolności – zmniejszono liczbę miejsc parkingowych, nakazując parkowanie równoległe do jezdni. Docelowo planowano: częściowe zamknięcie ruchu samochodowego w północnej części placu Wolności (pierwotnie miał być zatrzymany cały ruch na tym obszarze, po protestach i rozmowach ze Stowarzyszeniem Właścicieli Włocławskich Nieruchomości ustalono jednak mniej drastyczne zmiany oznakowania dróg) reorganizację ruchu samochodowego w zachodniej części placu Wolności (przy wieżowcu miał obowiązywać ruch dwustronny) budowę przejścia podziemnego z pasażem handlowym, prowadzącego z części głównej placu Wolności w stronę ulicy Kościuszki zmiany w układzie kostki brukowej i rabatek budowę fontann i postawienie rzeźb ustawienie większej ilości ławek

Pomimo wycofania się miasta z planów budowy parkingu podziemnego przewidywano likwidację większości miejsc parkingowych na placu Wolności. Zapowiedzi te doprowadziły do oprotestowania planów przebudowy przez ponad 200 osób – m.in. właścicieli, najemców i pracowników okolicznych lokali handlowych i usługowych oraz franciszkanów z pobliskiego klasztoruBarbara Szmejter, Rewolucja na placu, [w:] „Gazeta Pomorska”, nr 55 z 6 marca 2009 r., wyd. włocławskie, s. 17; Barbara Szmejter, Strach na placu Wolności, [w:] „Gazeta Pomorska”, nr 68 z 21 marca 2009 r., wyd. włocławskie, s. 1.. Po niespełna czterech miesiącach protestów doszło do porozumienia pomiędzy częścią protestujących a prezydentem Włocławka, wynegocjowano utrzymanie znacznej liczby miejsc parkingowych oraz pozostawienie części ruchu samochodowego w północnej części placu WolnościBarbara Szmejter, Pl. Wolności – kres konfliktu, [w:] „Gazeta Pomorska”, nr 144 z 22 czerwca 2009 r., wyd. włocławskie, s. 17; Barbara Szmejter, Ruszmy te pieniądze!, [w:] „Gazeta Pomorska”, nr 145 z 23 czerwca 2009 r., wyd. włocławskie, s. 11; Barbara Szmejter, Kompromis zawsze jest możliwy, [w:] „Gazeta Pomorska”, nr 147 z 25 czerwca 2009 r., wyd. włocławskie, s. 14.. Ostatecznie pod koniec 2009 roku całkowicie wycofano się z przebudowy placu Wolności – radni wykreślili tę inwestycję z Lokalnego Programu RewitalizacjiBarbara Szmejter, Muzycy przyszli zaprotestować, [w:] „Gazeta Pomorska”, nr 271 z 19 listopada 2009 r., wyd. włocławskie, s. 3; Ewelina Piotrowska, Przepadło dofinansowanie?, [w:] „Nowości”, nr 272 z 20 listopada 2009 r., wyd. włocławskie, s. 7; Barbara Szmejter, Marzenia o nowym centrum pękły jak bańka mydlana, [w:] „Gazeta Pomorska”, nr 272 z 20 listopada 2009 r., wyd. włocławskie, s. 3; Katarzyna Czyżewska, Krótka i emocjonalna, [w:] „Tygodnik Kujawski”, nr 38 (100) z 20 listopada 2009 r., s. 1..

Pomysłodawcy przebudowy placu Wolności argumentowali, że dzięki przebudowie deptak prowadzący przez ulicę 3 Maja i przez Stary Rynek powiększy się, stanie się popularnym miejscem wypoczynku, ożywi centrum miasta.

W chwili obecnej deptak nie spełnia jednak swoich funkcji ze względu na największe w mieście zagrożenie pospolitą przestępczością (Starówka regularnie zajmuje pierwsze miejsce w liczbie odnotowywanych we Włocławku przestępstwMaciej Mroczyński, Rewitalizacją w biedę, internetowe wydanie „Nowości” (2008-11-13) ; Małgorzata Goździalska, Spokojne Zawiśle, [w:] „Gazeta Pomorska”, nr 105 z 6 maja 2009 r., wyd. włocławskie, s. 14., w lokalnej prasie często pojawia się określenie „dzielnica cudów”, gdyż często dochodzi tu do zuchwałych napadów). Nazywanie przebudowy tętniącego życiem placu Wolności rewitalizacją niejednokrotnie budziło kontrowersje – plac Wolności należy do najbardziej zadbanych części Śródmieścia.

Sprawa przebudowy placu Wolności odżyła w 2013 r. Prezydent Andrzej Pałucki w jednym z wywiadów oświadczył, że miasto ponownie podejmuje próbę przeprowadzenia tej inwestycji, znów planowane są zmiany w organizacji ruchu.

Najważniejsze obiekty Obiekty na Placu Wolności wpisane do rejestru zabytków:

tzw. Pałac Mühsama przy ul. Kościuszki, z ok. 1894 r. Plac Wolności 1 - obecnie siedziba Naczelnej Organizacji Technicznej, 1835 r. Plac Wolności 2 - kamienica z 1853 r. Plac Wolności 5 - „Hotel Polski", obecnie jest to Hotel Rozbicki, budynek pochodzi z 1772 r. Plac Wolności 6 - zespół klasztorny OO. Franciszkanów z lat 1639-1644, a także kościół klasztorny (obecnie kościół parafialny p.w. Wszystkich Świętych) z 1795 r. Plac Wolności 10 - kamienica z 1897 r. Plac Wolności 11 - kamienica z oficynami, lata 1909-1914, Plac Wolności 12 - budynek z oficynami z 1912 r. Plac Wolności 13 - kamienica z oficyną z 1882 r., Plac Wolności 14 - oficyna z 1905 r. Plac Wolności 15 - kamienica z ok. 1900 r. Plac Wolności 16 - budynek wielorodzinny z 1869 r., Plac Wolności 17a - budynek wielorodzinny, lata 1848-1856, Plac Wolności 20 - kamienica z oficyną z 1912 r.

Galeria

Przypisy

Wolności