Władysław Filipowiak (ur. 29 kwietnia 1926 w Kaczycach, zm. 31 marca 2014 w Szczecinie) – polski historyk i archeolog, profesor nauk humanistycznych. W latach 1955–2000 dyrektor Muzeum Narodowego w Szczecinie.
Życiorys W 1950 roku ukończył studia na Wydziale Handlu Zagranicznego Wyższej Szkoły Ekonomicznej w Szczecinie, następnie w 1953 archeologię na UAM. Doktoryzował się w 1967 roku, habilitował dziesięć lat później. Od 1989 roku profesor.
Od 1951 roku pracował w muzealnictwie. W 1955 roku objął stanowisko dyrektora Muzeum Narodowego w Szczecinie, które sprawował aż do roku 2000, znacząco przyczyniając się do rozbudowy placówki. Założył rocznik „Materiały Zachodniopomorskie”, którego był redaktorem.
Od 1952 roku z ramienia Instytutu Archeologii i Etnologii PAN kierował wykopaliskami w Wolinie. Zainicjował prowadzone przez Muzeum Narodowe w Szczecinie od 1962 roku badania etnologiczne w Afryce Zachodniej.
W 1973 roku został wykładowcą w Wyższej Szkole Pedagogicznej w Szczecinie (obecnie Uniwersytet Szczeciński). Prowadził także gościnne wykłady w Bratysławie, Oslo, Lund, Sztokholmie, Kopenhadze, Amsterdamie, Berlinie, Kilonii i Reykjaviku. W 1981 roku jako ekspert UNESCO przebywał w Mongolii.
Był członkiem założycielem Szczecińskiego Towarzystwa Naukowego, członkiem Komisji Narodowej ICOM, Komitetu Nauk Pra- i Protohistorycznych PAN oraz Komisji Nauk Orientalistycznych PAN. Był także członkiem przedstawicielem w Union Internationale des Sciences Préhistoriques et Protohistoriques w Gandawie, był również wieloletnim członkiem International Institute for Conservation of Historic and Artistic Works w Londynie. Przez wiele lat był kierownikiem Pracowni Archeologicznej w Wolinie należącej do Instytutu Archeologii i Etnologii PAN.
W 2013 roku został uhonorowany Honorowym Obywatelstwem Gminy Wolin. Zmarł 31 marca 2014 roku. Pochowany został na cmentarzu Centralnym w Szczecinie (kwatera 54).
Jest autorem ponad 200 publikacji (w tym ponad 50 zagranicznych) z zakresu archeologii wczesnośredniowiecznej oraz muzealnictwa dot. obszaru Pomorza Zachodniego, Strefy Bałtyku i Afryki Zachodniej.
Gdy w latach 70. XX, wieku na budynku Klubu 13 Muz umieszczono dziewięć rzeźb przedstawiających głowy znanych ówczesnych szczecinian, wykonanych przez Sławomira Lewińskiego (zastąpiły one wcześniej umieszczone tam rzeźby, zniszczone w czasie wojny), na pierzei od strony ul. Staromłyńskiej umieszczono wizerunek Władysława Filipowiaka, lokalizując go w taki sposób, aby profesor widział swą podobiznę z okna gabinetu dyrektora Muzeum Narodowego.
Wybrane publikacje
Kamień wczesnośredniowieczny, 1959
Étudés archéologiques sur la capitale médievale du Mali, 1979
Średniowieczna stolica królestwa Mali – Niani w VI-XVII w., 1981
Die Häfen und der Schiffbau an der Oder – mündung in 9–12 Jhrd. Untersuchungen, 1983 Die Anfänge des Städtewesens in Pommern. Frühgeschichte der europäischen Stadt, 1987 Początek żeglugi słowiańskiej u ujścia Odry. Studia nad etnogenezą Słowian, 1988 Göttingen, 1989 Wolin – Jomsborg, en Vikingetids – Handelsby i Polen, 1991 Z najstarszych dziejów Odry jako szlaku komunikacyjnego i handlowego, 1992
Medale i odznaczenia Za wybitne zasługi w nauce, kulturze i ochronie dziedzictwa narodowego był wielokrotnie nagradzany i honorowany odznaczeniami państwowymi, regionalnymi oraz branżowymi. Srebrny Krzyż Zasługi (1957) Złota Odznaka Honorowa Gryfa Zachodniopomorskiego (1959) Złoty Krzyż Zasługi (1963) Nagroda Ministra Kultury i Sztuki III stopnia (1967) Odznaka 1000-lecia Państwa Polskiego (1967) Złota Odznaka „Za opiekę nad zabytkami” (1968) Medal „Zasłużony dla archeologii polskiej” (1968) Brązowy Medal „Za zasługi dla obronności kraju” (1970) Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski (1973) Medal 30-lecia Polski Ludowej (1975) Medal z okazji XXX-lecia STN (1977) Srebrna Odznaka honorowa „Zasłużony Pracownik Morza” (1979) Medal z okazji XXX-lecia IHKM PAN (1981) Medal „Aspera ad astra” Instytutu Anthropos w Brnie (Czechy) (1981) Medal Komisji Edukacji Narodowej (1983) Nagroda Wojewódzka za redakcję I tomu „Dziejów Szczecina” (1983) Medal 40-lecia Polski Ludowej (1985) Odznaka honorowa „Za zasługi dla oświaty” (1987) Dyplom Ministerstwa Spraw Zagranicznych „Za wybitne zasługi w propago-waniu kultury polskiej za granicą” (1987) Nagroda Specjalna „Grand Prix” Ministra Kultury i Sztuki (1995) Krzyż Komandorski Orderu Odrodzenia Polski (przyznany w 2000, wręczony w 2001) – za wybitne zasługi dla rozwoju muzealnictwa Nagroda im. Józefa Kostrzewskiego Stowarzyszenia Naukowego Archeologów Polskich (2002) Nagroda „Pomerania Nostra” (2009) – za szczególne zasługi dla Pomorza Zachodniego i Pomorza Przedniego przyznawaną wspólnie przez uniwersytety w Szczecinie i Greifswaldzie, redakcje gazet „Nordkurier” i „Kurier Szczeciński” oraz miasta Szczecin i Greifswald
Przypisy Miejsce spoczynku Władysława Filipowiaka.
Bibliografia
Kategoria:Dyrektorzy Muzeum Narodowego w Szczecinie Kategoria:Polscy archeolodzy Kategoria:Polscy historycy Kategoria:Członkowie Komitetu Nauk Pra- i Protohistorycznych PAN Kategoria:Ludzie nauki związani ze Szczecinem Kategoria:Odznaczeni Brązowym Medalem „Za zasługi dla obronności kraju” Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski (Polska Ludowa) Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Komandorskim Orderu Odrodzenia Polski (III Rzeczpospolita) Kategoria:Odznaczeni Medalem 30-lecia Polski Ludowej Kategoria:Odznaczeni Medalem 40-lecia Polski Ludowej Kategoria:Odznaczeni Medalem Komisji Edukacji Narodowej Kategoria:Odznaczeni Srebrnym Krzyżem Zasługi (Polska Ludowa) Kategoria:Odznaczeni Złotym Krzyżem Zasługi (Polska Ludowa) Kategoria:Odznaczeni odznaką honorową „Zasłużony Pracownik Morza” Kategoria:Odznaczeni Odznaką 1000-lecia Państwa Polskiego Kategoria:Odznaczeni Złotą odznaką „Za opiekę nad zabytkami” Kategoria:Odznaczeni Odznaką Honorową Gryfa Zachodniopomorskiego Kategoria:Odznaczeni odznaką honorową „Za zasługi dla oświaty” Kategoria:Pochowani na cmentarzu Centralnym w Szczecinie Kategoria:Urodzeni w 1926 Kategoria:Zmarli w 2014