thumb|Od lewej: R. Oppenheimer, E. Fermi oraz Ernest Lawrence Ernest Orlando Lawrence (ur. 8 sierpnia 1901 w Canton w stanie Dakota Południowa, zm. 27 sierpnia 1958 w Palo Alto w stanie Kalifornia) – amerykański fizyk, laureat Nagrody Nobla w dziedzinie fizyki za wynalezienie i udoskonalenie cyklotronu oraz za wyniki uzyskane przy jego użyciu, w szczególności odnoszące się do pierwiastków sztucznie promieniotwórczych.
Życiorys Ukończył studia na Uniwersytecie Dakoty Południowej w 1922. Trzy lata później obronił doktorat na Uniwersytecie Yale, gdzie pracował do 1927, m.in. prowadząc eksperymenty z efektem fotoelektrycznym. W 1928 przyjął ofertę pracy na Uniwersytecie Kalifornijskim w Berkeley, a już dwa lata później został profesorem tej uczelni.
Koncepcję nowej metody przyspieszania cząstek w cyklotronie opracował w 1929. Dwa lata później potencjał 1800 woltów pozwolił na nadanie jonom wodoru energii rzędu 80 000 elektronowoltów w urządzeniu o średnicy 4,5 cala. Kolejne udoskonalane modele były coraz większe i pozwalały na uzyskiwanie eksperymentów z cząstkami o większych energiach. W 1939 za te prace otrzymał Nagrodę Nobla.
W czasie II wojny światowej Lawrence przyłączył się do szeregu projektów, które ostatecznie znalazły realizację w rozpoczęciu projektu Manhattan. Był zwolennikiem elektromagnetycznej metody separacji wzbogaconego uranu; zaprojektował i zbudował kalutron – wyspecjalizowaną odmianę spektrometru masowego, służącą do pozyskiwania wzbogaconego uranu.
Po wojnie Lawrence był zwolennikiem i orędownikiem programów tak zwanej dużej nauki, prowadząc kampanię na rzecz dotacji ze strony państwa na szeroko zakrojone programy naukowe.
Pierwiastek o liczbie atomowej 103, odkryty w 1961, został nazwany na jego cześć lawrencium (Lr, Lorens).
Odznaczenia i wyróżnienia Ernest Lawrence był członkiem wielu amerykańskich stowarzyszeń naukowych i członkiem zagranicznym stowarzyszeń w innych krajach. Otrzymał tytuł doctor honoris causa trzynastu uniwersytetów amerykańskich i brytyjskich oraz został oficerem Legii Honorowej. Ponadto nadano mu: Medal for Merit Elliott Cresson Medal od Franklin Institute Comstock Prize in Physics od National Academy of Sciences Hughes Medal od Royal Society Duddell Medal od Institute of Physics Faraday Medal 1957: Nagroda Enrica Fermiego The Enrico Fermi Award. Award Laureates , U.S. Department of Energy, Office of Science, science.osti.gov [dostęp 2024-05-18].
Życie prywatne Ożenił się w maju 1932 z Mary Kimberly Blumer, córką emerytowanego dziekana Yale Medical School. Mieli sześcioro dzieci. Uprawiał żeglarstwo i tenis, jeździł na łyżwach, był miłośnikiem muzyki.
Przypisy , Biographical, Nobel Lecture, December 11, 1951, The Evolution of the Cyclotron
Linki zewnętrzne 'Ernest O. Lawrence and the Cyclotron' na: DOE R&D Accomplishments On Ernest Lawrence' na: www Berkely Laboratories 'Ernest Orlando Lawrence - The Man, His Lab, His Legacy' na: www Berkeley Lab
Kategoria:Absolwenci Uniwersytetu Yale Kategoria:Doktorzy honoris causa uczelni w Stanach Zjednoczonych Kategoria:Amerykańscy fizycy doświadczalni Kategoria:Amerykańscy fizycy XX wieku Kategoria:Amerykańscy fizycy jądrowi Kategoria:Amerykańscy nobliści – fizyka Kategoria:Laureaci Medalu Hughesa Kategoria:Laureaci Nagrody Enrica Fermiego Kategoria:Ludzie upamiętnieni nazwami pierwiastków chemicznych Kategoria:Uczestnicy projektu Manhattan Kategoria:Odznaczeni Medalem za Zasługi (USA) Kategoria:Kawalerowie Legii Honorowej Kategoria:Urodzeni w 1901 Kategoria:Zmarli w 1958