Edward „Ed” James Begley Jr (ur. 16 września 1949 w Los Angeles) – amerykański aktor, producent i reżyser, ekolog.
Wyreżyserował dwa odcinki serialu kryminalnego Nowojorscy gliniarze (NYPD Blue, 2003, 2005).
Życiorys Wczesne lata Urodził się w Los Angeles w stanie Kalifornia w rodzinie rzymskokatolickiej jako syn pary aktorskiej Edwarda Jamesa, laureata Oscara za rolę drugoplanową w filmie Słodki ptak młodości, i Allene Jeanne (z domu Sanders) Begleyów. Jego ojciec był pochodzenia irlandzkiego, a matka miała korzenie angielskie i niemieckie. Dorastał ze starszą siostrą Allene Johanną (ur. 1948) w Buffalo. Uczęszczał do prywatnej szkoły katolickiej Stella Niagara Education Park Cadet School w Lewiston w hrabstwie Niagara. W 1962 roku jego rodzina powróciła do Kalifornii. Naukę kontynuował w Van Nuys High School, katolickiej szkole średniej Notre Dame High School w Sherman Oaks i Los Angeles Valley College w North Hollywood. Uczył się aktorstwa pod kierunkiem Peggy Fuery.
Kariera Swoją karierę zawodową rozpoczął od gościnnego występu w sitcomie CBS Moi trzej synowie (My Three Sons, 1967) z Fredem MacMurrayem. Dwa lata potem wystąpił jako student w komedii familijnej fantasy Komputer w tenisówkach (The Computer Wore Tennis Shoes, 1969) z Kurtem Russellem i Cesarem Romero. Można go było dostrzec w sitcomie NBC Bill Cosby Show (1971) oraz w serialach: NBC Ironside (1972), ABC Starsky i Hutch (1976), operze mydlanej Syndicated Mary Hartman, Mary Hartman (1976), CBS Wonder Woman (The New Adventures of Wonder Woman, 1977), NBC Columbo (1978), science fiction NBC Battlestar Galactica (Battlestar Galactica, 1979) jako chorąży Greenbean i ABC Aniołki Charliego (1979), a także w sitcomie CBS M*A*S*H (1979) jako szeregowy Paul Conway. W biograficznym dramacie telewizyjnym Elvis (1979) z Kurtem Russellem w reżyserii Johna Carpentera wystąpił jako muzyk D.J. Fontana.
Za rolę nieudolnego, ale poważnego doktora Victora Ehrlicha w serialu NBC St. Elsewhere (1982–1988) zdobył sześć kolejnych nominacji do nagrody Emmy (1982, 1983, 1984, 1985, 1986 i 1987) i Złotego Globu dla najlepszego aktora drugoplanowego w serialu, miniserialu lub filmie telewizyjnym (1986). Grywał też gościnnie w serialu Showtime Legenda o Sennej Kotlinie (The Legend of Sleepy Hollow: Shelley Duvall's Tall Tales & Legends, 1986) jako Ichabod Crane, sitcomie NBC Parenthood (1990), operze mydlanej NBC Winnetka Road (1994) i sitcomie CBS Meego (1997). W 1995 roku na Off-Broadwayu grał postać Dela w spektaklu Kryptogram na scenie American Repertory Theatre w Bostonie i nowojorskim thenWestside Theatre/Upstairs.
Na kinowym ekranie pojawił się w filmach: Eating Raoul (1982) z Mary Woronov, Oto Spinal Tap (This Is Spinal Tap, 1984) jako perkusista, który umiera w dziwacznym wypadku z Fran Drescher i Billym Crystalem, Przypadkowy turysta (The Accidental Tourist) Lawrence’a Kasdana jako brat bohatera granego przez Williama Hurta, Diablica (She-Devil, 1989) z Meryl Streep i Roseanne Barr, Scenes from the Class Struggle in Beverly Hills (1989) z Jacqueline Bisset i Rayem Sharkeyem, Całuję czułki, pani Applegate (Meet the Applegates, 1991) z Stockard Channing i Dabneyem Colemanem, Sknerus (Greedy, 1994) jako jeden z krewnych dziedziczący spadek po Kirku Douglasie, I kowbojki mogą marzyć (Even Cowgirls Get the Blues, 1994) Gusa Van Santa oraz Batman Forever (1995) Joela Schumachera.
31 października 1976 poślubił Ingrid Margaret Taylor, z którą miał syna Nicholasa Taylora (ur. 4 stycznia 1979). Rozwiedli się w październiku 1989. Od roku 1990 do marca 1991 spotykał się z Annette Bening. W sierpniu 1993 związał się z Rachelle Carson. Pobrali się 23 sierpnia 2000 w Las Vegas.
Jest zdeklarowanym demokratą. Jego zainteresowania to: stolarstwo, organiczne ogrodnictwo i ekologia. Filmografia Obsada Filmy fabularne 1978: Niebieskie kołnierzyki (Blue Collar) jako Bobby Joe 1982: Ludzie-koty (Cat People) jako Joe Creigh 1984: Protokół (Protocol) jako pan Hassler 1984: Ulice w ogniu (Streets of Fire) jako Ben Gunn 1985: Transylvania 6-5000 jako Gil Turner 1987: Amazonki z Księżyca (Amazon Women on the Moon) jako syn niewidzialnego człowieka 1988: Przypadkowy turysta (The Accidental Tourist) jako Charles Leary 1989: Diablica (She-Devil) jako Bob 1994: I kowbojki mogą marzyć (Even Cowgirls Get the Blues) jako Rupert 1994: Władca Ksiąg (The Pagemaster) jako Alan Tyler 1994: Sknerus (Greedy) jako Carl McTeague 1995: Batman Forever jako Fred Stickley 1998: Rodzina Addamsów: Zjazd rodzinny (Addams Family Reunion) jako Phillip Adams 2003: Koncert dla Irwinga (A Mighty Wind) jako Lars Olfen 2008: Boski chillout (Pineapple Express) jako Robert 2009: Co nas kręci, co nas podnieca (Whatever Works) jako John Celestine 2008: Pozycja obowiązkowa (Book Club) jako Tom
Filmy TV 1979: Elvis jako D.J. Fontana 1982: Nie taki zwykły romans (Not Just Another Affair) jako Warren Krantz 1996: Projekt ALF (Project: ALF) jako Warner 2008: Decydujący głos (Recount) jako David Boies
Seriale 1971: Bill Cosby Show jako student 1972: Ironside jako Jimmy Sanders 1976: Starsky i Hutch (Starsky and Hutch) jako Harv Schwab 1978: Gwiazda bojowa Galaktyka (Battlestar Galactica) jako chorąży Greenbean 1978: Columbo jako oficer Stein 1979: Aniołki Charliego (Charlie’s Angels) jako Kenny 1979: Gwiazda bojowa Galaktyka (Battlestar Galactica) jako chorąży Greenbean 1979: M*A*S*H jako szeregowy Paul Conway 1984: Statek miłości (The Love Boat) jako Allan Bundy 1993: Opowieści z krypty (Tales from the Crypt) jako Judd Campbell 1994: Columbo jako Irving Krutch 1996: Dotyk anioła (Touched by an Angel) jako Chris Carpenter 1997: Pomoc domowa (The Nanny) jako Tom Rosenstein 1997: Meego jako doktor Edward Parker 1997: Sabrina, nastoletnia czarownica (Sabrina, the Teenage Witch) jako pan James T. Rothwell 1999: Kancelaria adwokacka (The Practice) jako dr Foster 1999–2003: Siódme niebo (7th Heaven) jako dr Hank Hastings 2000: Powrót do Providence (Providence) jako Chuck Chance 2001: Sześć stóp pod ziemią (Six Feet Under) jako Hiram Gunderson 2001: Prezydencki poker (The West Wing) jako Seth Gillette 2002: Hoży doktorzy (Scrubs) jako dr Bailey 2005: Sześć stóp pod ziemią (Six Feet Under) jako Hiram Gunderson 2005–2006: Bogaci bankruci (Arrested Development) jako Stan Sitwell 2006: Orły z Bostonu (Boston Legal) jako Clifford Cabot 2006: Las Vegas jako pan Grimaldi 2006–2007: Weronika Mars (Veronica Mars) jako Cyrus O’Dell 2007: Orły z Bostonu (Boston Legal) jako Clifford Cabot 2007: CSI: Kryminalne zagadki Miami (CSI: Miami) jako Supervisor O' Shay 2008–2009: Rozwodnik Gary (Gary Unmarried) jako dr Walter Krandall 2009: Hannah Montana (sezon 3) jako Woody 2009: Suite Life: Nie ma to jak statek (The Suite Life on Deck) jako major Ragnar 2009: Detektyw Monk (Monk) jako dr Malcolm Nash 2010–2011: Big Time Rush w roli samego siebie 2016–2017: Lady Dynamite jako Joel Bamford 2017: Future Man jako Gabe Futturman 2017: Grace i Frankie (Grace and Frankie) jako Mark 2017–2018: Trzy razy ja (Me, Myself & I) jako dorosły Justin 2017–2020: Pohamuj entuzjazm (Curb Your Enthusiasm) jako dr Winocur 2018: Love jako Mark Cruikshank 2018: Starszaki (The Cool Kids) jako Karl 2018–2019: Współczesna rodzina (Modern Family) jako Jerry 2019–2020: Greenowie w wielkim mieście (Big City Greens) jako pan Whistler 2019–2020: Kochany bajzel (Bless This Mess) jako Rudolph „Rudy” Longfellow 2019–2024: Młody Sheldon (Young Sheldon) jako dr Grant Linkletter
Dubbing 1981: Smerfy (Smurfs) 1982: Oficer i dżentelmen (An Officer and a Gentleman) – głos instruktora 1982: Richie Rich 1992: Batman jako Charlie Collins, Germs 1992, 1993: Kapitan Planeta i planetarianie (Captain Planet and the Planeteers) jako Preston / Zoning Commissioner 1994: Magiczny autobus jako Logaway Larry 1995: Duckman jako Barry Brittle 1996: Opowieści z księgi cnót (Adventures from the Book of Virtues) jako Wilhelm Tell 1999, 2009: Simpsonowie (The Simpsons) w roli samego siebie 2000: Batman przyszłości jako dr Peter Corso 2008: Wyprawa na Księżyc 3D (Fly Me To The Moon) jako Poopchev 2008: Wymiennicy (The Replacements) w roli samego siebie 2010: Żółwik Sammy (A Turtle’s Tale: Sammy’s Adventures) jako pracownik GreenPeace 2021: SpongeBob Kanciastoporty jako Rock T. Puss
Nagrody Rok Nagroda Kategoria Film 2004 Nagrody Koła Krytyków Filmowych z Florydy Najlepszy zespół obsady Koncert dla Irwinga (2003) 2010 Nagroda Streamingu Najlepsza obsada w serialu internetowym Easy to Assemble (2008)
Przypisy
Linki zewnętrzne
Kategoria:Aktorzy związani z Los Angeles Kategoria:Amerykanie pochodzenia brytyjskiego Kategoria:Amerykanie pochodzenia irlandzkiego Kategoria:Amerykanie pochodzenia niemieckiego Kategoria:Amerykańscy aktorzy dubbingowi Kategoria:Amerykańscy aktorzy filmowi Kategoria:Amerykańscy aktorzy głosowi Kategoria:Amerykańscy aktorzy telewizyjni Kategoria:Amerykańscy działacze społeczni Kategoria:Amerykańscy producenci telewizyjni Kategoria:Amerykańscy reżyserzy filmowi Kategoria:Amerykańscy reżyserzy telewizyjni Kategoria:Ludzie urodzeni w Los Angeles Kategoria:Urodzeni w 1949