Przerzutnik typu RS – najprostszy rodzaj przerzutnika asynchronicznego. Można go wykonać zarówno z dwóch bramek logicznych NOR lub dwóch bramek logicznych NAND. mały|200x200px|Oznaczenie przerzutnika RS thumb|180px|Animowana interaktywna ilustracja multiwibratora bistabilnego na tranzystorach dyskretnych pracującego jako przerzutnik RS (sugerowane rezystancje: R1, R2 = 1 kΩ R3, R4 = 10 kΩ). Ma on: 2 wejścia S (ang. Set) – wejście ustawiające, R (ang. Reset) – wejście zerujące 2 wyjścia – wyjście zwykłe, – wyjście zanegowane(stan przeciwny do wyjścia Q).
Przerzutnik zbudowany na dwóch tranzystorach thumb|180px|Przerzutnik tranzystorowy RS. Tablica stanów dla przerzutnika. S R 0 0 0 1 0 1 1 0 1 0 1 1 – – Stan w którym oba wejścia są w stanie wysokim jest stanem zabronionym. Jest on niezgodny z definicją stanów wyjściowych przerzutnika.
Zasada działania thumb|180px|Klucz tranzystorowy Przerzutnik ten jest zbudowany na bazie dwóch kluczy tranzystorowych.
Kiedy na wejście układu podany jest stan niski, wtedy tranzystor nie będzie przewodził. Dlatego gdy wejście układu jest niepodłączone, a wyjście nie jest obciążone, to napięcie wyjściowe jest równe napięciu zasilania.
Dla stanu wysokiego na wejściu (Uwe > 0,7 V) tranzystor wchodzi w nasycenie. Napięcie wyjściowe będzie wtedy równe spadkowi napięcia na tranzystorze. W stanie nasycenia jest on bardzo mały w stosunku do spadku napięcia na rezystorze 330Ω. Wyjście jest wtedy w stanie niskim (Uwy ≈ 0,1V). Ten fragment przerzutnika realizuje funkcję inwertera.
Dwa inwertery składające się na układ przerzutnika są połączone tak, aby wyjście każdego z nich było podane na wejście przeciwnego. Taki układ ma dwa stany stabilne. To który stan ustali się po włączeniu zasilania zależy od niewielkich różnic w układach inwerterów.
Aby przenieść układ do drugiego stanu ustalonego należy wymusić wysokie lub niskie (w stosunku do UBE w stanie nasycenia) napięcie na bazie jednego z tranzystorów. W tym celu do baz tranzystorów podłącza się sygnały sterujące.
thumb|Schemat tranzystorowy. Rezystory 1,5kΩ ograniczają prąd wejściowy, natomiast diody odcinają wejścia A i B, kiedy panuje na nich napięcie niższe, niż napięcie na bazach tranzystorów, dzięki temu stan niski na wejściach A, B nie zmienia stanu przerzutnika.
Stan niski na A i wysoki na B powoduje, że tranzystor T2 przewodzi, wtedy UWY2 jest w stanie niskim oraz UWY1 jest w stanie wysokim. Po zmianie stanu B na niski przerzutnik pozostaje w danym stanie stabilnym.
Podanie stanu wysokiego na oba wejścia sterujące spowoduje, że oba wyjścia będą w stanie niskim, ale po zmianie sygnałów sterujących układ powróci do stanu stabilnego. mały|180x180px|Przerzutnik RS na bramkach NOR. Przyjmijmy, że wyjście wy2 odpowiada wyjściu niezanegowanemu, a wy1 wejściu zanegowanemu. Wtedy wejście B wymuszające zero na wyjściu niezanegowanym nazwiemy wejściem resetującym, natomiast wejście A wejściem zapisującym (wymusza stan niski na wejściu zanegowanym).
Przerzutnik zbudowany z dwóch bramek NOR Tabela przedstawia zależność wyjść od stanu wejść. Qn−1 oznacza stan poprzedni (pamięć). W stanie zabronionym na obu wyjściach pojawia się logiczne 0.
S R Qn 0 0 Qn−1 0 1 0 1 1 0 1 0 1 1 stan zabroniony stan zabroniony
Przerzutnik zbudowany z dwóch bramek NAND mały|250x250px|Przerzutnik z dwóch bramek NAND. Tabela przedstawia zależność wyjść od stanu wejść. Wejścia przerzutnika z bramek NAND są zanegowane, co oznacza że stanem aktywnym jest logiczne 0. Qn−1 oznacza stan poprzedni (pamięć). W stanie zabronionym na obu wyjściach pojawia się logiczna 1.
Qn 0 0 stan zabroniony stan zabroniony 0 1 1 0 1 0 0 1 1 1 Qn−1
Zobacz też multiwibrator bistabilny synchroniczny przerzutnik typu RS przerzutnik typu D przerzutnik typu T przerzutnik typu JK przerzutnik typu JK-MS bramka logiczna
Przypisy
Bibliografia
Kategoria:Elektronika cyfrowa