Parki regionalne we Francji (fr. Parc naturel régional - „regionalny park przyrodniczy”) – forma wielkoobszarowa ochrony przyrody tworzone przez gminy przy wsparciu państwa w celu ochrony dużych obszarów niezurbanizowanych o wyróżniających się wartościach przyrodniczych, kulturalnych i krajobrazowych.
Prawo do zakładania regionalnych parków przyrody ustanowił dekretem Charles de Gaulle 1 marca 1967http://www.parcs-naturels-regionaux.tm.fr/fr/approfondir/40-ans-intro.asp. Pierwszym parkiem, który został stworzony, był Parc naturel régional - Saint-Amand-Raisme w maju tego samego roku.
Aktualnie istnieje 51 parków, z czego 49 w części europejskiej. Zajmują obszar 13% kraju na ponad 70 tysiącach km², a na ich terenie mieszka ponad 3 miliony ludzi, czyli zagęszczenie ludności wynosi 41 msk/km², dwukrotnie mniej niż dla całej Francji. Większość parków leży na terenach wyludniających się, bądź podlegających silnej presji ze strony aglomeracji miejskich. W projekcie mniej lub bardziej zaawansowanym są kolejne parki.
Każdy park posiada swoją kartę określającą sposoby ochrony przyrody, środki pozwalające na harmonijny rozwój itp.; determinuje on kierunki i podstawy ochrony krajobrazu na jego terenie.
Parki regionalne posiadają swoją markę prawnie chronioną przez państwo. Pozwala ona lepiej promować produkty i usługi gospodarki lokalnej.
Wszystkie parki krajobrazowe są zrzeszone w federacji (La Fédération des Parcs Naturels Régionaux) mającej na celu wspierać i kontrolować pracę parków oraz prowadzić ich promocję. W trakcie powoływania nowego parku, lub nowej karty parku opinia tej instytucji jest obowiązkowa.
Odpowiednikiem regionalnych parków przyrody we Francji są polskie parki krajobrazowe. Analogiczną formą ochrony przyrody są też brytyjskie parki narodowe. Innymi francuskimi wielkoobszarowymi formami ochrony przyrody są parki morskie i parki narodowe.
Lista regionalnych parków przyrody NazwaZałożonyObszar [km²]Ludność [tys.]RegionKrótka charakterystykaWidok15px Park Regionalny Scarpe-Skalda13 września 1968485190Hauts-de-FranceNajmniejszy francuski park regionalny chroni bioróżnorodność i dziedzictwo górnicze (na liście dziedzictwa kultury UNESCO) w silnie zurbanizowanym obszarze. W składzie Transgranicznego Parku Równin Hainaut150px15px Park Regionalny Armoryki30 września 1969125063,6BretaniaRóżnorodne krajobrazy zachodniej Bretanii, graniczy z parkiem morskim i rezerwatem biosfery UNESCO Morza Iroise150px15px Park Regionalny Camargue25 września 197012007,4Prowansja-Alpy-Lazurowe WybrzeżeOchrona jednego z najcenniejszych ornitologicznie siedlisk Europy w delcie Rodanu. Rezerwat biosfery UNESCO. W granicach znajduje się narodowy rezerwat przyrody Camargue o pow. 13117 ha150px15px Park Regionalny Brière16 października 197049075Kraj LoaryUnikalny krajobraz bagienno-rolniczy opodal ujścia Loary do Atlantyku150px15px Park Regionalny Forêt d’Orient16 października 197071520,3Grand EstObszar sztucznych jezior i stawów położonych wśród lasów o walorach rekreacyjnych, będących zarazem ważnym przystankiem na trasie wędrówek ptaków150px15px Park Regionalny Landów Gaskońskich16 października 1970315360,5Nowa AkwitaniaCzęść jednego z najrozleglejszych borów Europy w dorzeczu rzeki Leyre150px15px Park Regionalny Morvan16 października 1970290951,4Burgundia-Franche-ComtéOchrona środowiska przyrodniczego gór Morvan i ich aktywizacja ekonomiczna i turystyczna w duchu zrównoważonego rozwoju150px15px Park Regionalny Vercors16 października 1970206246Owernia-Rodan-AlpyMasyw Vercors w Prealpach z najwyższym szczytem Grand Veymont 2341 m n.p.m.150px15px Park Regionalny Korsyki12 maja 1972375026,7KorsykaOchrona unikatowego krajobrazu kulturowo-przyrodniczego Korsyki (40% wyspy w granicach parku). W granicach rezerwat biosfery Fango150px15px Park Regionalny Górnej Langwedocji22 października 1973306090,5OksytaniaCenny w skali międzynarodowej obszar przyrodniczo-kulturowy na skraju stref klimatycznych w górzystej części Masywu Centralnego150px15px Park Regionalny Boucles de la Seine Normande17 maja 197481058NormandiaUrozmaicony przyrodniczo-kulturowy krajobraz nad dolną Sekwaną będący pod presją dużych aglomeracji miejskich150px15px Park Regionalny Lotaryngii17 maja 1974219472,1Grand EstKrajobrazy kulturowo-przyrodnicze będące pod presją aglomeracji miejskich Lotaryngii150px15px Park Regionalny Pilat17 maja 197470056,1Owernia-Rodan-AlpyOchrona i waloryzacja dziedzictwa przyrodniczego, kulturowego i ludzkiego w obszarze wschodniego Masywu Centralnego150px15px Park Regionalny Normandia-Maine23 października 1975257292,8Normandia, Kraj LoaryDziedzictwo kulturowo-przyrodnicze południowej Normandii i Maine150px15px Park Regionalny Wogezów Północnych14 lutego 1976122076Grand EstCenny przyrodniczo i kulturowo obszaru Wogezów Północnych, będących głównym korytażem ekologicznym z południa na północ Europy. Rezerwat biosfery UNESCO150px15px Park Regionalny Martyniki10 września 1976630100MartynikaLas tropikalny na karaibskiej wyspie Martynice150px15px Park Regionalny Montagne de Reims28 września 197653034,2Grand EstLasy i krajobraz kulturowy Szampanii wokół Wzgórz Reims150px15px Park Regionalny Luberon31 stycznia 19771747151,7Prowansja-Alpy-Lazurowe WybrzeżeKrajobraz gór niskich Luberon. Jako pierwszy we Francji wprowadził politykę ochrony przed zanieczyszczeniem świetlnym. Rezerwat biosfery i geopark UNESCO150px15px Park Regionalny Queyras31 stycznia 19776032,3Prowansja-Alpy-Lazurowe WybrzeżeNajrzadziej zaludniony park regionalny Francji kontynentalnej w masywie alpejskim Queyras150px15px Park Regionalny Wulkanów Owernii25 października 1977389787,7Owernia-Rodan-AlpyNajwiększy park regionalny Francji chroni unikalny krajobraz wulkaniczny Masywu Centralnego150px15px Park Regionalny Haute-Vallee de Chevreuse11 grudnia 1985633109Île-de-FranceKrajobraz agrarno-leśny na skraju aglomeracji paryskiej150px15px Park Regionalny Livradois-Forez4 lutego 19863220109Owernia-Rodan-AlpyKrajobraz przyrodniczo-kulturowy wschodniej Owernii150px15px Park Regionalny des Caps et Marais d’Opale12 lutego 19861320186,5Hauts-de-FranceOchrona wyróżniającej się części wybrzeża Morza Północnego; bagna Audomarois stanowią rezerwat biosfery UNESCO. Graniczy z Parkiem Morskim Estuariów Pikardii i Wybrzeża Opalowego150px15px Park Regionalny Jury Wysokiej21 kwietnia 1986170082Burgundia-Franche-Comté, Owernia-Rodan-AlpyNajwyższa część gór Jury, ważny korytarz ekologiczny łączący Alpy z północno-zachodnią Europą150px15px Park Regionalny Ballons des Vosges5 czerwca 19892915256Grand Est, Burgundia-Franche-ComtéNajwyższa część Wogezów z charakterystycznymi łąkami wysokogórskimi, formami polodowcowymi, lasami (w tym mającymi cechy zbliżone do puszcz pierwotnych w rezerwacie Grand Ventron) i krajobrazem kulturowym na pograniczu romańsko-germańskim.150px15px Park Regionalny Brenne22 grudnia 1989176632,8Region Centralny-Dolina LoaryRóżnorodne krajobrazy środkowej Francji. Liczne ekosystemy wodne, lasy i łąki150px15px Park Regionalny Marais du Cotentin et du Bessin14 maja 1991145064,5NormandiaUnikatowy krajobraz bagien i terenów podmokłych w zachodniej Normandii150px15px Park Regionalny Chartreuse6 maja 199576746,3Owernia-Rodan-AlpyCenny historycznie i przyrodniczo krajobraz alpejskiego masywu Chartreuse. Na terenie parku znajduje się słynny klasztor Wielkiej Kartuzji, macierzysty dla zakonu kartuzów150px15px Park Regionalny Grands Causses6 maja 1995327168,5OksytaniaWyjątkowy krajobraz przyrodniczy płaskowyżów południowego Masywu Centralnego poprzecinanych jednymi z najdłuższych w Europie wąwozami150px15px Park Regionalny Vexin français9 maja 199571078Île-de-FranceKrajobraz rolniczy na skraju aglomeracji paryskiej150px15px Park Regionalny Massif des Bauges7 grudnia 199590060Owernia-Rodan-AlpyJeden z najbardziej różnorodnych geologicznie i przyrodniczo masywów francuskich Alp, ma status geoparku UNESCO150px15px Park Regionalny Loara-Andegawenia-Turenia30 maja 19962709181Region Centralny-Dolina Loary, Kraj LoaryPołożony w zachodniej części słynnego na całym świecie obszaru zamków nad Loarą ma na celu chronić unikatowy krajobraz regionu w duchu zrównoważonego rozwoju150px15px Park Regionalny Verdon3 marca 1997176919,6Prowansja-Alpy-Lazurowe WybrzeżePark znajduje się na skraju Alp, w jego granicach znajduje się najgłębszy wąwóz Europy150px15px Park Regionalny Perche16 stycznia 1998182074Region Centralny-Dolina Loary, NormandiaBogaty krajobraz kulturowo-przyrodniczy który charakteryzują konie rasy perszeron150px15px Park Regionalny Avesnois13 marca 19981250131Hauts-de-FranceCenny obszar bioróżnorodności w silnie zurbanizowanym obszarze północnej Francji150pxPark Regionalny Périgord Limousin16 marca 1998180049,7Nowa AkwitaniaZachodni skraj Masywu Centralnego z charakterystycznymi zalesieniami, dolinkami i ekosystemami wodnymi150px15px Park Regionalny Gâtinais français4 maja 199975682,2Île-de-FranceCenny krajobraz kulturowo-przyrodniczy na skraju aglomeracji Paryża i puszczy Fontainebleau, wraz z którą tworzy rezerwat biosfery UNESCO150px15px Park Regionalny Causses du Quercy1 października 1999175726OksytaniaPłaskowyże wapienne w południowo-zachodniej części Masywu Centralnego z cennym dziedzictwem prehistorycznym, historycznym i agrarnym150px15px Park Regionalny Gujany26 marca 200122478,1Gujana FrancuskaCenne dziedzictwo przyrodnicze i kulturowe wybrzeża Gujany Francuskiej150px15px Park Regionalny Monts d’Ardèche9 kwietnia 2001180056Owernia-Rodan-AlpyRóżnorodne krajobrazy wschodniego Masywu Centralnego150px15px Park Regionalny Narbonnaise en Méditerranée18 grudnia 200380128OksytaniaJedno z największych zachowanych wybrzeży lagunowych Morza Śródziemnego i pobliskie góry niskie Corbières150px15px Park Regionalny Oise-Pays de France15 stycznia 2004600110Hauts-de-France, Île-de-FranceCenny krajobraz kulturowy będący pod presją aglomeracji paryskiej150px15px Park Regionalny Pirenejów Katalońskich5 marca 2004137121OksytaniaWschodnia część Pirenejów o cennych walorach przyrodniczo-kulturowych z masywem Canigou, jednym z katalońskich symboli150px Park Regionalny Millevaches en Limousin18 maja 2004314338,7Nowa AkwitaniaSłabo zaludniona granitowa wyżyna o klimacie wilgotnym oceanicznym150px15px Park Regionalny Alpilles30 stycznia 200751046Prowansja-Alpy-Lazurowe WybrzeżePrealpy wapienne z cennymi ekosystemami typowymi dla klimatu śródziemnomorskiego150px15px Park Regionalny Pyrénées ariégeoises30 maja 2009246542OksytaniaBogate tereny przyrodnicze i historyczne z cennym dziedzictwem jaskiń zasiedlonych w epoce lodowcowej150pxPark Regionalny Ardenów23 grudnia 2011116076Grand EstFrancuski skraj zalesionego masywu Ardenów z przełomowym odcinkiem Mozeli150pxPark Regionalny Préalpes d’Azur30 marca 201288931,2Prowansja-Alpy-Lazurowe WybrzeżeJeden z najmłodszych parków regionalnych Francji chroni część prealp poddaną wpływom klimatu śródziemnomorskiego150pxPark Regionalny Marais poitevin20 maja 20141 973195Nowa AkwitaniaDrugi pod względem wielkości ekosystem wilgotny Francji, zwany niekiedy „Zieloną Wenecją”. Park reaktywowany w 2014 roku; istniał wcześniej w latach 1979-1996150px Park Regionalny Zatoki Morbihan2 października 2014642 + 170 na morzu166,5BretaniaPark chroni 460 km wybrzeża południowej Bretanii i sądiadujących terenów wokół miasta Vannes o bogatej awifaunie i historii150px15px Park Regionalny Baronii Prowansalskich26 stycznia 20151 50631Prowansja-Alpy-Lazurowe Wybrzeże, Owernia-Rodan-AlpyBogaty przyrodniczo i geologicznie obszar na skraju klimatu alpejskiego i śródziemnomorskiego, z licznym dziedzictwem historycznym i rolniczym
Zobacz też parki narodowe Francji Parki morskie we Francji parki narodowe Europy
Przypisy
Linki zewnętrzne
Kategoria:Ochrona przyrody we Francji Francja
nl:Lijst van parken en reservaten in Frankrijk#De regionale natuurparken in Frankrijk