Zarządzanie zmianą (ang. change management) – kontrolowanie zmian w organizacjach.
Definicje zmiany Zmiana organizacyjna jest definiowana jako: każda istotna modyfikacja jakiejś części organizacji (R.W. Woodman) zmiana organizacyjna może dotyczyć każdego aspektu organizacji i może pociągnąć za sobą skutki daleko wykraczające poza obszar, w którym się odbywa (W. Pasemore) to przekształcenie istniejącego układu według ustalonych procedur przemieniające równocześnie rezultaty tego przekształcenia ukierunkowane przez celowość działań organizacji (E. Masłyk-Musiał). Zarządzanie zmianą to komplementarne do samej zmiany działania i techniki wspierające proces zmiany, których celem jest akceptacja zmiany w organizacji (Roman Wendt).
Zarządzanie zmianą jako proces Zarządzanie zmianą jest procesem. Nie przebiega według gotowych schematów i prowadzi do rezultatów, które nie są do końca określone, ponieważ zachodzą w zespole ludzkim, np. jednym z czynników zaburzającym przebieg procesu jest opór pracowników wobec zmiany. Podstawowym warunkiem zmiany jest dobra diagnoza.
Procesami zarządzania zmianą będą: proces wykorzystywania strategii organizacji do utrzymania harmonii ze zmieniającym się otoczeniem rynkowym przy zapewnieniu, że zasoby firmy są bezpiecznie powiązane z produktami/usługami dostarczanymi klientom i realizacją celów organizacji (Anderson); część procesu prowadzenia każdej działalności gospodarczej lub jako krok pomiędzy planowaniem strategicznym a wdrożeniem planu.
Etapy Proces zarządzania zmianą obejmuje: ustalenie ogólnego celu organizacyjnego rozważanie ważności i wielkości zmiany zidentyfikowanie kultury organizacyjnej określenie ograniczeń krytycznych aktywne włączenie pracowników w proces zmian.
Rodzaje zmian 1. Makrosystemowe systemowe strukturalne programowe
2. Mikrosystemowe innowacje modyfikacje usprawnienia
Można dokonać także podziału na zmiany: wynikające z przyczyn wewnętrznych i zewnętrznych zmiany dostosowawcze (reaktywne) i wyprzedzające (planowane) radykalne i inkrementalne
Źródła zmian Okazje do przeprowadzania zmian Peter Drucker dzieli na: występujące wewnątrz organizacji, są to: nieoczekiwane powodzenie, niepowodzenie, zdarzenie zewnętrzne niezgodność między rzeczywistością a wyobrażeniami członków danej organizacji innowacja wynikająca z potrzeb procesu zmiany w strukturze przemysłu lub rynku, które wszystkich zaskakują występujące na zewnątrz organizacji, to: zmiany demograficzne (zmiany w populacji) zmiany w postrzeganiu np. mody nowa wiedza
Czynniki wpływające na zainicjowanie procesu zmian właściciele klienci dostawcy odbiorcy konkurenci gospodarka prawo polityka