thumb|Cmentarz Rakowicki.Grobowiec Gessnerów i Porębskich. Stanisław Porębski (ur. 6 października 1884 w Krakowie, zm. 10 października 1960 tamże) – polski taternik i działacz turystyczny, przemysłowiec i handlowiec, kapitan rezerwy artylerii Wojska Polskiego.

Życiorys Przed pierwszą wojną światową należał do grona najczynniejszych taterników. W swoim dorobku miał przejścia najtrudniejszych na tamte czasy dróg wspinaczkowych, m.in. pierwsze wejścia na: Zadniego Mnicha północną ścianą (20 sierpnia 1909 wraz z Włodzimierzem Jodkowskim), Zadnią Bednarzową Turnię (3 sierpnia 1905 z Włodzimierzem Boldireffem), Hińczową Przełęcz wprost od Morskiego Oka (sierpień 1906 z Adamem Staniszewskim), Mięguszowiecki Szczyt Pośredni (15 sierpnia 1903 z W. Boldireffem), Ciężką Przełączkę przy przejściu granią (13 sierpnia 1909 – samotnie), Żabi Szczyt Wyżni (13 sierpnia 1909 – samotnie)Witold H. Paryski: Stanisław Porębski. 1884-1960 [w:] "Taternik R. 37, nr 2 (171), czerwiec 1961, s. 72-73.

W roku 1953 (w 50-lecie swego pierwszego wejścia) powtórzył wejście na Mięguszowiecki Szczyt Pośredni.

Działał czynnie w organizacjach taternickich i turystycznych. W roku 1908 został członkiem Sekcji Turystycznej Towarzystwa Tatrzańskiego (w latach 1912, 1913 i 1919 był członkiem jej zarządu, zaś w roku 1924 członkiem komisji rewizyjnej). W roku 1913 wchodził w skład komitetu redakcyjnego pisma „Taternik”. W latach 1912–1925 był działaczem Polskiego Towarzystwa Tatrzańskiego, pełnił różne funkcje w jego zarządzie głównym, m.in. jako skarbnik i sekretarz.

Podczas I wojny światowej służył w armii austriackiej; jako nadporucznik rezerwowy artylerii przydzielony do 1 Dywizji Konnej Artylerii w 1915 został odznaczony Krzyżem Zasługi Wojskowej III klasy z dekoracją wojenną. Po odzyskaniu przez Polskę niepodległości w 1918 został przyjęty do Wojska Polskiego. Został awansowany do stopnia kapitana rezerwy artylerii ze starszeństwem z 1 czerwca 1919. W 1923, 1924 jako oficer rezerwowy był przydzielony do 5 pułku artylerii ciężkiej. W 1934 jako kapitan rezerwy artylerii był przydzielony do Oficerskiej Kadry Okręgowej nr V jako oficer po ukończeniu 40. roku życia i pozostawał wówczas w ewidencji Powiatowej Komendy Uzupełnień Kraków Miasto. W 1939 jako oficer rezerwy uczestniczył w kampanii wrześniowej, potem do końca wojny przebywał w Rumunii, zarabiając na życie dawaniem lekcji języków. W tym czasie jego jedyny syn zginął w OświęcimiuJadwiga Roguska-Cybulska: Wspomnienie o towarzyszu liny [w:] "Taternik R. 37, nr 2 (171), czerwiec 1961, s. 74-76.

W roku 1946 wrócił do Polski. Poświęcił się wówczas popularyzacji turystyki, pracując jako przewodnik PTTK oraz wygłaszając odczyty m.in. w Zakopanem. W połowie września 1960 r. odbył, w towarzystwie Jadwigi Roguskiej-Cybulskiej i prof. Zygmunta Klemensiewicza, swoją ostatnią wycieczkę w Tatry - nad Popradzki Staw, by spotkać się z przybyłym w Tatry Słowackie dawnym węgierskim członkiem Sekcji Turystycznej Towarzystwa Tatrzańskiego, Gyulą Komarnickim.

Był również autorem artykułów głównie o tematyce taternickiej, turystycznej, topograficzno-historycznej, a także artykułów technicznych. Ukazywały się one głównie w „Taterniku” oraz na łamach „Sportowca”. Pisywał również utwory literackie (m.in. Pięćdziesiąt lat temu (1954, wyd. Turysta) – o swoim pierwszym wejściu na Mięguszowiecki Szczyt Pośredni, Nad dachami świata (1954, wyd. Sportowiec) – o wyprawie na Mount Everest w 1953 r.)

Przypisy

Bibliografia

Kategoria:Ludzie urodzeni w Krakowie Kategoria:Członkowie Sekcji Turystycznej Towarzystwa Tatrzańskiego Kategoria:Kapitanowie artylerii II Rzeczypospolitej Kategoria:Polacy odznaczeni Krzyżem Zasługi Wojskowej Kategoria:Polacy – oficerowie armii austro-węgierskiej Kategoria:Polacy – żołnierze Cesarskiej i Królewskiej Armii w I wojnie światowej Kategoria:Polscy taternicy Kategoria:Uczestnicy kampanii wrześniowej (strona polska) Kategoria:Urodzeni w 1884 Kategoria:Zmarli w 1960 Kategoria:Pochowani na cmentarzu Rakowickim