Parafia Przemienienia Pańskiego w Wieliszewie – parafia rzymskokatolicka należąca do dekanatu legionowskiego, diecezji warszawsko-praskiej i metropolii warszawskiej. Jest jedną z najstarszych parafii na terenie współczesnego powiatu legionowskiego. Została erygowana 20 lipca 1387. Jej siedziba mieści się przy ulicy Modlińskiej 58 w Wieliszewie. Duszpasterstwo prowadzą księża diecezjalni.
Historia Parafię utworzono z inicjatywy Macieja, opata klasztoru kanoników regularnych w Czerwińsku nad Wisłą. Na jego prośbę biskup płocki Ścibor z Radzymina wydał 20 lipca 1387 akt erekcyjny, na mocy którego parafię wieliszewską wydzielono z parafii w Chotomowie. Przy kościele powstała prepozytura klasztorna, której pierwszym przełożonym został Świętosław, kanonik regularny z Czerwińska.
Do pierwotnego okręgu parafialnego przyłączono mieszkańców Wieliszewa, Skrzeszewa, Łajsk, Kałuszyna, nieistniejącego później Truczyna oraz Nieporętu. Opat Maciej uposażył kościół między innymi w grunty, łąki, dziesięciny, prawo połowu ryb, korzystania z młyna i pozyskiwania drewna z lasów klasztornych.
Tekst aktu fundacyjnego zachował się w pochodzącym z początku XVI wieku kopiariuszu czerwińskim. Odpisy aktów erekcyjnego i fundacyjnego znajdują się również w aktach wizytacji biskupich z 1719 i 1753 roku, przechowywanych w Archiwum Diecezjalnym w Płocku.
Pierwszy kościół parafialny wznieśli opaci czerwińscy. Kolejną drewnianą świątynię, noszącą wezwania Przemienienia Pańskiego oraz apostołów Andrzeja i Mateusza, zbudował w 1728 ksiądz Mateusz Pożewski. Konsekrował ją 28 sierpnia 1729 biskup kamieniecki i opat czerwiński Stanisław Józef Hozjusz.
mały|alt=Czarno-biała fotografia wnętrza drewnianego kościoła podczas nabożeństwa żałobnego|Wnętrze drewnianego kościoła parafialnego podczas nabożeństwa żałobnego 5 Pułku Piechoty Legionów Polskich za poległych pod Kostiuchnówką, 10 sierpnia 1917
Drewniany kościół spłonął wraz z wyposażeniem i archiwum parafialnym podczas działań wojennych w październiku 1944. Ze starszego zespołu sakralnego zachowała się kaplica grobowa rodziny Kamieńskich na cmentarzu parafialnym.
Budowę obecnej świątyni według projektu architekta W. Konowicza rozpoczął ksiądz Walenty Wolski, który w 1950 założył jej fundamenty. Po przerwie prace kontynuował ksiądz Feliks Nowak, doprowadzając budowę do zakończenia w 1962. Kościół konsekrował 12 sierpnia 1962 kardynał Stefan Wyszyński.
W 1987 obchodom jubileuszu 600-lecia parafii przewodniczył prymas Polski kardynał Józef Glemp. Dziejom parafii i jej kolejnych świątyń Krzysztof Klimaszewski poświęcił wydaną w 2012 monografię Kościół w Wieliszewie. Historia parafii.
Obiekty parafialne Kościół parafialny
Obecny kościół jest murowaną, trójnawową budowlą o bryle nawiązującej do neoromanizmu, z elementami gotyckimi. W prezbiterium znajduje się wykonany w 1967 przez Jana Molgę obraz Przemienienia Pańskiego, wzorowany na górnej części obrazu Rafaela. Z wcześniejszego wyposażenia zachowały się dwa nieużywane spiżowe dzwony.
W kościele umieszczono tablicę poświęconą żołnierzom VII Obwodu „Obroża” Armii Krajowej, poległym podczas powstania warszawskiego. Wieża kościelna jest udostępniana jako punkt widokowy.
Kaplice Poza kościołem parafialnym nabożeństwa sprawowane są w kaplicy w Zegrzu Południowym oraz w kaplicy Mazowieckiego Szpitala Onkologicznego w Wieliszewie.
Cmentarz parafialny
Parafia zarządza położonym przy ulicy Modlińskiej cmentarzem rzymskokatolickim, założonym w pierwszej połowie XIX wieku i ujętym w ewidencji zabytków.
mały|Kaplica grobowa rodziny Kamieńskich na cmentarzu parafialnym
Na cmentarzu znajduje się klasycystyczna kaplica grobowa rodziny Kamieńskich, ufundowana w 1834 przez Marię Kamieńską z domu Gautier ku pamięci jej męża Tomasza Kamieńskiego. Kaplica jest wpisana do rejestru zabytków i pozostaje miejscem sprawowania nabożeństw.
Duszpasterstwo i działalność Od 20 sierpnia 2021 proboszczem parafii jest ksiądz Jarosław Mazurek.
W parafii działają między innymi wspólnota Odnowy w Duchu Świętym, Oaza Dzieci Bożych, Koło Żywego Różańca, schola parafialna, Domowy Kościół, wspólnota ministrantów i lektorów oraz dziecięco-młodzieżowe Koło Różańcowe „Miłosierdzie”.
Przypisy
Linki zewnętrzne Oficjalna strona parafii Informacje o parafii na stronie diecezji warszawsko-praskiej
Kategoria:Parafie diecezji warszawsko-praskiej Kategoria:Parafie pod wezwaniem Przemienienia Pańskiego Kategoria:Religia w gminie Wieliszew Kategoria:Wieliszew