Parafia pw. Matki Boskiej Różańcowej w Wyszynach Kościelnych – parafia należąca do dekanatu mławskiego wschodniego, diecezji płockiej, metropolii warszawskiej. Poprzednio należała do dekanatu mławskiego, diecezji płockiej, metropolii warszawskiej.

Historia parafii We wsi istnieje parafia rzymskokatolicka od końca XIV wieku. Początkowo była to parafia pod wezwaniem Najświętszej Marii Panny, pod koniec XV w. nosiła wezwanie Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny i św. Andrzeja, a obecnie jest to parafia Matki Boskiej Różańcowej.

XIX wiek Stan parafii w 1817 r.Na podstawie: Michał M. Grzybowski "Z archiwaliów diecezjalnych płockich XIX w." Zeszyt 8. Dekanat mławski.; Płock 2001 W 1817 roku biskup Adam Michał Prażmowski, obejmując diecezję płocką, nakazał zrobić spis we wszystkich parafiach. Na podstawie tego spisu, wiadomo, że w 1817 r. kościół parafialny w Wyszynach był drewniany (odbudowany po pożarze w 1787 r.), a naokoło kościoła był cmentarz. We wsi był szpital dwuizbowy oraz plebania, oba budynki drewniane i pokryte słomą. W parafii nie było zakonów ani bractw. Probostwo sprawował od 1795 r. ks. Józef Orzechowski. + Parafia Wyszyny w 1817 obejmowała wsie: L.P. Miejscowość Dymydymy to gospodarstwa domowe mężczyźniw nawiasach podano liczbę osób dorosłych, tj. powyżej 16 roku życia kobiety 1. Wyszyny 21 70 (48) 75 (49) 2. Zdroje 15 50 (33) 56 (36) 3. Dąbek 24 76 (50) 80 (51) 4. Wiśniewo 19 87 (60) 90 (59) 5. Otocznia 18 70 (47) 81 (49) 6. Trzcianka 7 29 (19) 35 (23) 7. Wola 12 47 (30) 55 (36) Liczby ludności podane w tabeli obejmują wszystkich mieszkańców wsi (901 osób), w tym katolików było 829 (371 mężczyzn i 458 kobiet, akatolikówakatolik to człowiek ochrzczony, ale nie należący do Kościoła rzymskokatolickiego: 27 (16 mężczyzn i 11 kobiet), a Żydów: 45 (21 mężczyzn i 24 kobiety).

Kościół parafialny Pierwsza wzmianka o świątyni parafialnej w Wyszynach pochodzi z 1404 lub 1407 r. Pożar i wojny sprawiły, że odbudowywano go kolejno w latach: 1520, 1715, 1797. Na przełomie XIX i XX wieku podjęto decyzję o budowie nowej, murowanej świątyni w Wyszynach Kościelnych. Inicjatywa ta była związana z ogólnym ożywieniem religijnym i gospodarczym, jakie nastąpiło pod koniec epoki zaborów.Diecezja płocka. Struktura personalno-administracyjna, Płock 1978..

Kapłanem, który odegrał kluczową rolę w realizacji tego przedsięwzięcia, był ks. Jozafat Brzeski, proboszcz parafii w latach 1893–1907. To właśnie on potrafił zjednoczyć wokół idei budowy nowego kościoła zarówno właścicieli majątków ziemskich, jak i miejscową ludność. Zamożniejszych parafian zachęcał do hojnych ofiar, natomiast uboższym umożliwił udział w pracach budowlanych, co pozwoliło wspólnym wysiłkiem zrealizować budowę nowej, okazałej świątyni.APW (Archiwum Parafii Wyszyny), Kronika parafii Wyszyny(bez syg.).

Obecny kościół parafialny pw. Matki Bożej Różańcowej został wzniesiony w latach 1894–1900 według projektu architekta Józefa Górskiego (błędnie przypisywano go Stefanowi Szyllerowi). Projekt świątyni został zamówiony przez ks. Tyburcjusza Bolesława Górskiego, a budowę prowadzono w stylu neogotyckim, popularnym w architekturze sakralnej końca XIX wieku. Konsekrowany w 1905 r. przez bp. Apolinarego Wnukowskiego. Front został uszkodzony podczas I wojny światowej, został częściowo odbudowany na podstawie projektów Stefana Szyllera do 1937 roku. Został ponownie uszkodzony podczas II wojny światowej, a następnie prowizorycznie odbudowany.

Kościół jest murowany z cegły, jednonawowy, z wąskim prezbiterium wyraźnie nawiązującym do gotyckich form. Wnętrze charakteryzuje się sklepieniem krzyżowo-żebrowym oraz wysokimi, smukłymi arkadami oddzielającymi nawy. Witrażowe okna, przedzielone wąskimi pasami ścian, wypełniają przestrzeń wielobarwnym światłem, co symbolicznie podkreśla sakralny charakter wnętrza.

Na terenie przykościelnym znajduje się zbiorowa mogiła 16 żołnierzy 49 P.P. poległych w 1920 r. oraz zamordowanego ks. Stanisława Szulborskiego.

Proboszczowie

Obszar parafii W granicach parafii znajdują się miejscowości:

Przypisy Strona parafii. Historia Opis parafii na stronie diecezji

Linki zewnętrzne

Opis parafii na stronie diecezji „Wiadomości Parafji Wyszyny - Płockiej Diecezji” (roczniki 1932–1934) w bibliotece Polona Strona internetowa Parafii Wyszyny Kościelne

Kategoria:Parafie diecezji płockiej Kategoria:Parafie pod wezwaniem Matki Bożej Różańcowej Parafia Matki Boskiej Różańcowej w Wyszynach Kościelnych Kategoria:Wyszyny Kościelne