Loxodontini – monotypowe plemię ssaków z podrodziny Elephantinae w obrębie rodziny słoniowatych (Elephantidae).
Rozmieszczenie geograficzne Plemię obejmuje gatunki występujące w Afryce.
Morfologia Długość ciała (włącznie z trąbą) 600–750 cm, długość ogona 100–150 cm, wysokość w kłębie samic 160–260 cm, samców 160–400 cm; masa ciała 2700–10 000 kg (samice maksymalnie do 4600 kg, samce maksymalnie do 10 000 kg).
Systematyka Plemię wyodrębnił (w randze podrodziny) 1918 roku amerykański geolog i palentolog Henry Fairfield Osborn w artykule zatytułowanym Szkielet mastodonta o długiej szczęce z Dakoty Południowej i filogeneza Proboscidea, opublikowanym w czasopiśmie „Bulletin of the Geological Society of America”. Rodzaj Loxodonta zdefiniował w 1827 roku anonimowy autor w artykule poświęconym recenzji „Historii naturalnej ssaków” autorstwa Étienne’a Geoffroy Saint-Hilaire’a i Frédérica Cuviera, opublikowanym w czasopiśmie The Zoological journal , latynizując francuską nazwę „Loxodonte” ukutą przez autorów ww. dzieła. Gatunkiem typowym jest (oznaczenie monotypowe) słoń afrykański (L. africana).
Etymologia Loxodonta (Loxodon): loxos ‘krzywy, ukośny’; οδους odous, οδοντος odontos ‘ząb’. Paraloxodonta: gr. παρα para ‘blisko, obok’; rodzaj Loxodonta . Gatunek typowy (oryginalne oznaczenie): †Elephas atlanticus . Protoloxodonta: gr. πρωτος prōtos ‘pierwszy, przed’; rodzaj Loxodonta . Gatunek typowy (oryginalne oznaczenie): †Loxodonta adaurora .
Podział systematyczny Do plemienia należy jeden rodzaj Loxodonta z następującymi występującymi współcześnie gatunkami: Grafika Gatunek Autor i rok opisu Nazwa zwyczajowa Podgatunki Rozmieszczenie geograficzne Podstawowe wymiaryDC – długość ciała; DO – długość ogona; MC – masa ciała StatusIUCNcentruj|150pxLoxodonta africana(Blumenbach, 1797)słoń afrykańskigatunek monotypowywschodnia i południowa Czarna Afryka (od północnego Kamerunu, Sudanu Południowego i Erytrei, na południe do Namibii, Botswany i Południowej Afryki); rozproszony na zachodzie (od Senegalu do Nigerii)DC: 600–750 cmDO: 100–150 cmMC: 2800–10 000 kgcentruj|150pxLoxodonta cyclotis(Matschie, 1900)słoń leśnygatunek monotypowyKotlina Konga w Afryce Środkowej (południowy Kamerun, południowa Republika Środkowoafrykańska, Demokratyczna Republika Konga, Gwinea Równikowa, Gabon i Kongo); zasięg nie jest dobrze znanyDC: 600–750 cmDO: 100–150 cmMC: 2700–6000 kg Kategorie IUCN: – gatunek zagrożony, – gatunek krytycznie zagrożony,
Opisano również gatunki wymarłe z obszaru Afryki: Loxodonta adaurora (pliocen–plejstocen) Loxodonta atlantica (pliocen–plejstocen) Loxodonta cookei (pliocen) Loxodonta exoptata (plejstocen)
Najstarszymi znanymi skamieniałościami należącymi do Loxodonta są pojedyncze trzonowce z górnomioceńskich formacji Lukeino w Kenii i Nkondo w Ugandzie, liczące około 5,4–7,3 mln lat. Gatunki L. adaurora i L. exoptata żyły w pliocenie, a L. atlantica od pliocenu do plejstocenu. Analiza filogenetyczna wykonana przez Todd wskazuje, że L. adaurora może być bliżej spokrewniony z mamutami niż z pozostałymi gatunkami z rodzaju Loxodonta.
Badania DNA mitochondrialnego słoniowatych przeprowadzone przez Rohland i współpracowników zasugerowały, że Loxodonta cyclotis oddzielił się od L. africana około 6,6–8,6 mln lat temu, jednak mtDNA reprezentuje tylko jedno locus genomu, dlatego nie zawsze daje ono prawdziwy obraz filogenezy. Hipotezę tę wsparła jednak analiza 375 loci DNA jądrowego. Sugeruje ona, że dwa gatunki słoni afrykańskich oddzieliły się od siebie mniej więcej w tym samym czasie, co słoń indyjski i mamut włochaty – klasyfikowane w odrębnych rodzajach – co potwierdza zasadność klasyfikowania L. cyclotis i L. africana jako osobnych gatunków.
Zobacz też słoń bojowy
Uwagi
Przypisy Niektóre źródła autorstwo nazwy przypisują Cuvierowi i É. Geoffroy Saint-Hilaire’owi (1825) – np. – lub Cuvierowi (1825) – np.
Nazwy polskie za:
Bibliografia
Kategoria:Słoniowate