– japoński generał i polityk z okresu Meiji, trzykrotnie pełnił funkcję premiera Japonii (1901–1906, 1908–1911, 1912–1913). Zwolennik przywrócenia władzy cesarskiej i ograniczenia wpływów europejskich w Japonii.
Życiorys Urodził się w Hagi w lennie Chōshū (obecnie prefektura Yamaguchi). Pochodził z rodziny samurajskiej. W młodości brał udział w wystąpieniach przeciwko rodowi TokugawaStewart Lone, op.cit., s. 7.. W 1868, podczas restauracji Meiji, opowiedział się za przywróceniem władzy cesarzowi i odstąpieniem od rządów siogunów z rodu Tokugawa.
W następnych latach przebywał w Niemczech, gdzie uczył się strategii i taktyki wojskowej oraz pełnił funkcję attaché wojskowego ambasady Japonii od 1875 do 1878. Po powrocie do kraju otrzymał stopień generała brygady. W 1886 mianowano go na stanowisko wiceministra armii.
Brał udział w pierwszej wojnie chińsko-japońskiej (1894–1895), w której dowodził 3. Dywizją Cesarskiej Armii. 2 czerwca 1896 objął urząd gubernatora generalnego Tajwanu, który piastował do października tego samego rokuStewart Lone, op.cit., s. 45.. W 1898 został ministrem armii, a trzy lata później, 2 czerwca 1901, premierem Japonii. W czasie jego pięcioletniego premierostwa Japonia zawarła sojusz z Wielką Brytanią (1902) i odniosła zwycięstwo w wojnie z Rosją (1904–1905), umacniając swoją pozycję na arenie międzynarodowej. Urząd premiera przestał sprawować 7 stycznia 1906.
W latach 1908–1911 ponownie pełnił funkcję premiera kraju. W 1910 doprowadził do uznania Korei za japoński protektorat i do jej aneksji. Wkrótce po zakończeniu sprawowania urzędu został mianowany księciem (kōshaku), strażnikiem Tajnej Pieczęci (nai-daijin) oraz czcigodnym mężem stanu (genrō).
Mimo że początkowo sprzeciwiał się idei partii politycznych, to podczas swojego trzeciego premierostwa (21 grudnia 1912 – 20 lutego 1913) utworzył partię Rikken Dōshikai (Konstytucyjne Stowarzyszenie Jednomyślnych, 1913–1916), która miała być odpowiedzią na dominację opozycyjnej partii Rikken Seiyūkai (Konstytucyjne Stowarzyszenie Przyjaciół Polityki, 1900–1940) w Zgromadzeniu Narodowym. Jego ugrupowanie, pomimo początkowych niepowodzeń, stało się jedną z dwóch głównych sił politycznych w Japonii w okresie przed II wojną światową. Po zaledwie siedmiu tygodniach przestał piastować stanowisko premiera ze względu na wybuch protestów przeciwko jego oligarchicznym metodom i planom zwiększenia zbrojeń. Zmarł kilka miesięcy później w Tokio.
Odznaczenia Wielka Wstęga Orderu Chryzantemy Łańcuch Orderu Chryzantemy – pośmiertnie Wielka Wstęga Orderu Wschodzącego Słońca Wielka Wstęga Kwiatów Paulowni Orderu Wschodzącego Słońca – pośmiertnie Wielka Wstęga Orderu Świętego Skarbu Order Złotej Kani III klasy Medal Wojskowy za Wojnę Chińsko-Japońską 1894–1895 Order Zasługi Japońskiego Czerwonego Krzyża Medal Japońskiego Czerwonego Krzyża dla Członka Specjalnego Komandor Orderu Franciszka Józefa (Austro-Węgry) Wielki Oficer Orderu Legii Honorowej (Francja) Krzyż Wielki Orderu Orła Czerwonego (Cesarstwo Niemieckie) Order Zasługi Korony Pruskiej (Cesarstwo Niemieckie) Order Królewski Korony I klasy (Cesarstwo Niemieckie) Order Świętej Anny II klasy (Imperium Rosyjskie) Order Orła Białego (Imperium Rosyjskie) Krzyż Wielki Orderu Piusa IX (Watykan) Honorowy Rycerz Krzyża Wielkiego Orderu Łaźni (Wielka Brytania) Komandor Orderu św. Maurycego i Łazarza (Włochy)
Przypisy
Kategoria:Premierzy Japonii Kategoria:Gubernatorzy generalni Tajwanu Kategoria:Japońscy attachés wojskowi Kategoria:Japońscy generałowie Kategoria:Odznaczeni Orderem Chryzantemy Kategoria:Odznaczeni Orderem Franciszka Józefa Kategoria:Odznaczeni Orderem Korony (Prusy) Kategoria:Odznaczeni Orderem Łaźni Kategoria:Odznaczeni Orderem Orła Białego (Imperium Rosyjskie) Kategoria:Odznaczeni Orderem Orła Czerwonego Kategoria:Odznaczeni Orderem Piusa IX Kategoria:Odznaczeni Orderem Świętego Skarbu Kategoria:Odznaczeni Orderem Świętej Anny Kategoria:Odznaczeni Orderem Świętych Maurycego i Łazarza Kategoria:Odznaczeni Orderem Wschodzącego Słońca Kategoria:Odznaczeni Orderem Zasługi Korony Pruskiej Kategoria:Wielcy Oficerowie Legii Honorowej Kategoria:Ludzie urodzeni w Hagi Kategoria:Urodzeni w 1848 Kategoria:Zmarli w 1913