Uniwersytet w Pretorii, UP () – uniwersytet działający w administracyjnej stolicy Republiki Południowej Afryki (Pretoria). Został powołany w 1930 roku przez przekształcenie Transvaal University College (TUC), szkoły utworzonej w 1908 roku. UP zajmuje drugie miejsce na rankingowych listach uniwersytetów Afryki. Kształci ponad 50 tys. studentów z około 60. krajów.
Historia thumb|150px|left| Kya rosa (rekonstrukcja)
thumb|left|150px W 1908 roku do Pretorii przeniesiono z Johannesburga część wydziałów angielskiej szkoły, Transvaal University College (TUC), kolokwialnie nazywanej „Tuks” lub „Tukkies”. Szkoła w Pretorii mieściła się w wiktoriańskiej willi „Kya Rosa” (Dom Róży), wybudowanej w centrum Pretorii przez Leo Weinthala, właściciela wydawnictwa The Press (później: Pretoria News), dla żony – Róży. TUC początkowo kształcił 32. studentów. Zatrudniał 4. profesorów i 3. wykładowców. Prowadzono tu kursy językowe (w tym język angielski, niderlandzki, hebrajski, łacina) oraz kursy literatury, filozofii i nauk przyrodniczych.
Po dwóch latach filia w Pretorii uzyskała autonomię, z zachowaniem nazwy Transvaal University College. Stopniowo zwiększano liczbę prowadzonych kursów. W 1817 roku utworzono wydział rolnictwa, a w kolejnych latach wydziały: teologii (1918), nauk weterynaryjnych (1919) i muzyki (1923).
W 1930 roku Parlament, pod przewodnictwem Jana Smutsa, podjął uchwałę o utworzeniu University of Pretoria (UP) z wydziałami edukacji, medycyny, stomatologii i inżynierii. W Uniwersytecie studiowało wówczas ponad 900. studentów, co stawiało UP na trzecim miejscu w kraju. Wysoką pozycję uczelnia utrzymała przez kolejne lata XX w. i później. W pierwszym dziesięcioleciu XXI w. liczba studentów – białych i ciemnoskórych – przekroczyła 50 tys. (w tym ponad 2 tys. obcokrajowców z ok. 60 krajów). Kursy są prowadzone w języku angielskim i w języku afrikaans.
Kierunki studiów – liczba pracowników i studentów Główne kierunkistudiówLiczba pracowników+ Liczba pracowników naukowych i dydaktycznych w 2007 roku Nauka, inżynieria, technologia737 Biznes, zarządzanie i prawo295 Nauki humanistyczne i socjologia245 Nauki o zdrowiu717 Nauki weterynaryjne / Edukacja255 Innowacje akademickie i inne12 Razem 2261 Główne kierunki kształceniaLiczba studentówLicencjatyStudia podyplomoweStudia magisterskieStudia doktoranckieInne szkolenia (np. krótkie kursy, certyfikaty+ Liczba studentów w 2007 roku Nauka, inżynieria, technologia131359114169417734793356 Biznes, zarządzanie i prawo1105387437951204242 6218 Nauki humanistyczne i socjologia599241964249414041390 Nauki o zdrowiu44563305238779361214 Nauki weterynaryjne7675352313951145 Edukacja17,66511,3375,8283071811757 Razem530683723090025143139314080 thumb|150px|left| Centrum Sprawności (proj. Don Albert) thumb|150px|left| Wydział ekonomii i zarządzania
Miejsce w rankingu uniwersytetów W 2010 roku Uniwersytet w Pretorii zajął wśród: uniwersytetów świata – pozycję 474 23. uniwersytetów RPA – pozycję 2. (za Uniwersytetem Kapsztadzkim) 100. uniwersytetów kontynentu – pozycję 2.
Ludzie związani z University of Pretoria Wśród ludzi związanych z uczelnią znajdują się jej liczni fundatorzy, zapraszani wykładowcy z innych uczelni świata oraz absolwenci – politycy, przedsiębiorcy, artyści, naukowcy, np.: Hans Merensky – fundator budowy nowoczesnej biblioteki Johannes Gerhardus Strijdom – premier Związku Południowej Afryki w latach 1954–1958 Gerrit Viljoen – polityk, członek rządu w latach 1980–1992 Johan de Waal – polityk, od 2005 przewodniczący Sojuszu Demokratycznego z Turnhalle Sospeter Muhongo – członek międzynarodowych zespołów badających zmiany klimatu i problemy wyżywienia, w UP – honorowy profesor geologii, Judith Mason – malarka, wykładowca UP Mimi Coertse – śpiewaczka operowa Dion Forster – teolog i pisarz, dziekan seminarium John Wesley College, twórca (z Grahamem Powerem) i kapelan Global Day of Prayer i Unashamedly Ethical movements thumb|110px|Hans Merensky thumb|110px|J.G. Strijdom thumb|110px|Judith Mason thumb|110px|Dion Forster
Zobacz też lista uczelni w Południowej Afryce
Przypisy
Linki zewnętrzne Oficjalna strona uczelni
Kategoria:Uczelnie w Południowej Afryce Kategoria:Oświata w Pretorii