Pułk oboźnego wojskowego – oddział jazdy koronnej autoramentu narodowego wojska I Rzeczypospolitej przełomu XVII i XVIII wieku (okresu wielkiej wojny północnej).

Formowania i zmiany organizacyjne W końcu XVI wieku w Rzeczypospolitej zaczęto organizować pułki jazdy. Grupowały one w sobie kilka (kilkanaście) chorągwi husarskich i pancernych. Początkowo były tworzone jedynie na czas wojny i sprawowały funkcję większej jednostki taktycznej. W drugiej połowie XVII wieku pułki istniały też w okresie pokoju.

W wyniku silnego wyczerpania kraju długoletnią wojną z Turcją, w 1690 sejm warszawski obniżył komput wojska koronnego i ustalił liczbę husarii na 2810 koni, pancernych na 8500 koni a lekkich na 2500 koni. Zgodnie z tym etatem pułk oboźnego wojskowego (Marcjana Ścibora Chełmskiego?) posiadał 1 chorągiew pancerną i jedną lekką. Łącznie 180 koni.

W związku z rozpoczynającą sie wielką wojną północną, w organizacji jazdy narodowego zaciągu zaszły pewne zmiany. W 1704 w strukturze pułku oboźnego koronnego Jerzego Aleksandra Lubomirskiego znajdowało się 9 chorągwi pancernych – razem 780 koni.

Uchwalony na sejmie 1717 roku komput wojska koronnego przewidywał zmniejszenie jazdy koronnej w husarii do 1000 koni, w pancernej do 4000 koni i w lekkiej do 1000 koni. Komput likwidował jej podział na wiele stosunkowo słabych liczebnie pułków i pozostawiał jedynie cztery (królewski, królewicza, buławy wielkiej koronnej i buławy polnej koronnej). Pułk oboźnego wojskowego został rozwiązany.

Struktura organizacyjna Skład w 1698 Pancerni jedna chorągiew – 120 koni Jazda lekka jedna chorągiew – 60 koni Razem w pułku: 2 chorągwie; 180 koni

Przypisy

Bibliografia

Andrzej Grabski, Jan Wimmer i inni, Zarys dziejów wojskowości polskiej do roku 1864. Wydawnictwo Ministerstwa Obrony Narodowej. Warszawa 1966.

Kategoria:Pułki koronne w dobie wojny północnej Kategoria:Oddziały jazdy ciężkiej I Rzeczypospolitej Kategoria:Pułki autoramentu narodowego Kategoria:Polskie jednostki kawalerii rozwiązane w 1717 Kategoria:Oddziały wojskowe Lubomirskich herbu Szreniawa bez Krzyża