USS Cincinnati – amerykańska pancerna kanonierka rzeczna typu City (Cairo) floty Unii z okresu wojny secesyjnej.

Budowa i opis

USS „Cincinnati” była jedną z siedmiu kanonierek rzecznych typu City, nazywanego też typem Cairo, zbudowanych w zakładach Jamesa B. Eadsa. Zamówione zostały przez Armię USA w sierpniu 1861, z przeznaczeniem do wspierania wojsk lądowych w operacjach wzdłuż rzeki Missisipi i jej dopływów.

„Cincinnati” został zbudowany w stoczni w Mound City nad rzeką Ohio, a wyposażany był w CairoA. Konstam, Union... s.9. Budowę rozpoczęto na przełomie września i października 1861, a okręt wodowano w październiku 1861 i wszedł do służby 16 stycznia 1862. „Cincinnati” miał identyfikacyjne paski wokół kominów w kolorze niebieskimD. Canney, The Old..., s.54..

Okręt był konstrukcji drewnianej, o napędzie centralnym kołem łopatkowym, ukrytym w tylnej części kazamaty. Część nadwodna była przykryta czworoboczną kazamatą o silnie pochylonych ścianach z grubego drewna (61 cm z przodu i 30 cm z boków i tyłu)D. Canney, The Old..., s.51. Kazamata była częściowo opancerzona płytami żelaznymi grubości 63 mm – na przedniej ścianie oraz pas długości ok. 18,3 m na bokach na śródokręciu, w rejonie kotłowni i maszynowni. Również sterówka była pokryta żelazem grubości 32 mm, na podkładzie drewnianym.

Z powodu wrażliwości nieopancerzonej przedniej części ścian bocznych na ostrzał, część okrętów miała wzmacnianą osłonę w sposób improwizowany (np. „Cairo” w tym miejscu miał przykręcone zagięte szyny kolejowe). Brak jest informacji o ewentualnym wzmocnieniu pancerza „Cincinnati”D. Canney, The Old..., s.52.

Uzbrojenie „Cincinnati” składało się z 13 dział, umieszczonych w strzelnicach w kazamacie oraz dodatkowo jednego 12-funtowego działa pokładowego. W jego skład wchodziły 3 działa gładkolufowe 8-calowe (zapewne Dahlgrena), 4 działa gwintowane 42-funtowe, 6 dział 24-funtowych gładkolufowych i 1 działo 12-funtowe. We wrześniu 1862 dwa działa 42-funtowe zamieniono na gwintowane 30-funtowe. Pod koniec 1864 trzy działa 8-calowe zamieniono 9-calowe Dahlgrena, a dwa działa 42-funtowe zamieniono na 100-funtowe gwintowane

Służba Podobnie, jak inne jednostki tego typu, „Cincinnati” wszedł w styczniu 1862 w skład Zachodniej Flotylli Kanonierek Armii USA, a od 1 października 1862 wszedł w skład Marynarki Wojennej wraz z flotyllą, którą przemianowano na Eskadrę Missisipi. Był aktywny podczas kampanii na Missisipi i jej dopływach, począwszy od ataku na Fort Henry 6 lutego 1862.

thumb|USS „Cincinnati” od rufy, z rozpiętymi tentami nad kazamatą Brał następnie udział w atakach na wyspę nr.10 między 12 marca a 7 kwietnia 1862 oraz działaniach pod Fortem Pillow. Podczas bitwy pod Fortem Pillow (Plum Point Bend) z konfederackimi taranowcami Flotylli Obrony Rzeki 10 maja 1862 został staranowany kolejno przez taranowce CSS „General Bragg” w prawą burtę, „General Sterling Price” w rufę i ster, oraz przez „General Sumter” w rufę, po czym osiadł na dnie przy brzegu Tennessee na głębokości 11 stóp (3,3 m). Sam uszkodził w starciu salwą z bliskiej odległości „Generala Bragga”Angus Konstam: Mississippi River Gunboats of the American Civil War 1861-1865, seria New Vanguard 46, Osprey Publishing, 2002, , s.33-34 . Raniony przez ostrzał karabinowy z „Sumtera” został dowódca „Cincinnati" Cmdr. Roger Stembel. Okręt został następnie podniesiony i wyremontowany.

W listopadzie-grudniu 1862 działał na rzece Yazoo, a w styczniu 1863 działał na rzece White River i uczestniczył w ataku na Fort Hindman w Arkansas. W dniach 14-27 marca 1863 brał udział w ekspedycji Steele Bayou. Podczas ataków na umocnienia Vicksburga 27 maja 1863, „Cincinnati” został trafiony z dział i zatonął (40 ofiar). W ten sposób, był jedynym okrętem, oprócz kanonierki USS „Sciota”, który zatonął dwa razy podczas wojny (z tym, że „Sciota” nie została podniesiona po raz drugi)D. Canney, The Old..., s.55..

„Cincinnati” został podniesiony i wyremontowany w sierpniu 1863, po czym pełnił służbę patrolową na Missisipi i jej dopływach. W lutym 1865 został przydzielony do West Gulf Blockading Squadron (Eskadry Blokady Zatoki Zachodniej). M.in. patrolował w zatoce Mobile.

Wycofany ze służby 4 sierpnia 1865 w Algiers w Luizjanie, po czym sprzedany 28 marca 1866 w Nowym Orleanie (jako ostatnia z kanonierek tego typu).

Przypisy

Bibliografia Donald L. Canney, The Old Steam Navy. Volume two. The ironclads 1842-1885, Annapolis 1993, Angus Konstam, Union River Ironclad 1861-65, New Vanguard no. 56, Osprey Publishing 2002,

Kategoria:Kanonierki typu City Kategoria:Okręty zatopione w czasie wojny secesyjnej Kategoria:Statki i okręty zatopione na rzekach Kategoria:Zatopione amerykańskie kanonierki