Victor Cousin (ur. 28 listopada 1792 w Paryżu, zm. 14 stycznia 1867 w Cannes) – francuski filozof i historyk filozofii, zwolennik filozofii zdrowego rozsądku. Uczeń Maine de Birana.
Na jego filozofię szczególny wpływ wywarły niemiecka filozofia klasyczna (szczególnie Friedrich Wilhelm Joseph von Schelling), filozofia zdrowego rozsądku Thomasa Reida, Maine de Biran i Étienne Bonnot de Condillac. W konsekwencji jego system filozoficzny miał charakter eklektyczny, w którym epistemologia empiryzmu łączy się z spirytualistyczną filozofią religii.
Życiorys Od lat trzydziestych XIX w. Cousin obejmował szereg stanowisk związanych z edukacją, stając się najbardziej znanym francuskim filozofem swojej epoki. Był ministrem oświecenia publicznego (ministre de l'Instruction publique), dyrektorem École normale supérieure, członkiem Institut de France. Miał również przemożny wpływ na współczesną edukację filozoficzną. Jego raport na temat pruskiego systemu oświaty (1833) odbił się szerokim echem i miał duży wpływ na cały francuski system edukacyjny, a także na systemy edukacyjne za granicą (np. w Massachusetts). Był również autorem wpływowych dzieł z historii filozofii i tłumaczem dzieł Platona na język francuski.
Victor Cousin jest autorem hasła „sztuka dla sztuki”, propagowanego przez niektórych twórców europejskiego i polskiego modernizmu (Stanisław Przybyszewski, Zenon Przesmycki), zakładającego koncepcję sztuki, która powinna pozbawiona być zadań pozaartystycznych, przy spełnianiu przez nią wyłącznie funkcji estetycznych.
Dzieła 1820–1827: Procli philosophi Platonici opera, 6 tomów 1826: Fragments philosophiques 1826: Historya filozofii ośmnastego wieku (wyd. pol. 1863) 1827: Eunape, pour servir à l'histoire de la philosophie d'Alexandrie 1828: Nouveaux fragments philosophiques. Cours de l'histoire de la philosophie 1829: Histoire de la philosophie au XVIIIe siècle, 2 vol. 1833: De l'instruction publique en Allemagne, et notamment en Prusse, 2 vol. 1835: De la métaphysique d'Aristote 1836: Ouvrages inédits d'Abélard pour servir à l'histoire de la philosophie en France 1837: De l'instruction publique en Hollande 1840: Cours de philosophie morale. Philosophie scolastique 1841: Cours d'histoire de la philosophie moderne. Recueil des actes du ministère de l'Instruction publique du 1er mars au 28 octobre 1840. Cours d'histoire de la philosophie morale au XVIIIe siècle, 5 tomów 1842: Leçons sur la philosophie de Kant. Des pensées de Pascal 1843: Introduction aux œuvres du père André. Fragments littéraires 1844: Du scepticisme de Pascal. Défense de l'université et de la philosophie 1845: Jacqueline Pascal 1846: Fragments de philosophie cartésienne 1846: Philosophie populaire 1848: Justice et charité 1850: De l'enseignement et de l'exercice de la médecine et de la pharmacie 1852: La jeunesse de Mme de Longueville 1853: Mme de Longueville pendant la Fronde 1854: Mme de Sablé 1855: Premiers essais de philosophie 1856: Mme de Chevreuse. Mme de Hautefort 1857: Fragments et souvenirs littéraires 1857: Philosophie de Kant – Cours 1er semestre 1820 en huit leçons + esquisse d'un système de philosophie morale et politique 1858: Du vrai, du beau et du bien 1859: De la société française au XVIIIe siècle, d'après le grand Cyrus, 2 tomy 1861: Philosophie de Locke 1862: Philosophie écossaise 1863: Philosophie sensualiste au XVIIIe siècle 1864: Philosophie de Kant 1865: La Jeunesse de Mazarin
Przypisy
Linki zewnętrzne Victor Cousin – publikacje w bibliotece Polona
Kategoria:Francuscy filozofowie XIX wieku Kategoria:Filozofowie współcześni Kategoria:Historycy filozofii Kategoria:Urodzeni w 1792 Kategoria:Zmarli w 1867