Nagroda Teddy (oryg. Teddy Award) – nagroda przyznawana corocznie od 1987 roku na Międzynarodowym Festiwalu Filmowym w Berlinie filmom o tematyce LGBT. Nagroda przyznawana jest w przeddzień ceremonii wręczenia nagród Złotego i Srebrnych Niedźwiedzi spośród filmów prezentowanych w różnych sekcjach imprezy. Przyznaje ją specjalnie powołane jury złożone z twórców filmowych i organizatorów innych festiwali filmowych o tematyce LGBT.
Historia W 1987 roku niemieccy filmowcy Wieland Speck i Manfred Salzgeber założyli stowarzyszenie o nazwie International Gay & Lesbian Film Festival Association (IGLFFA) w celu utworzenia nagrody dla filmów o tematyce LGBT. Początkowo wręczano ją w gejowskiej księgarni w Berlinie Zachodnim, a forma nagrody jako misia-zabawki stanowiła celową parodię głównego festiwalowego trofeum, czyli Złotego Niedźwiedzia. Pierwszym laureatem został hiszpański reżyser Pedro Almodóvar za film Prawo pożądania.
W 1992 roku nagroda oficjalnie stała się corocznie wręczanym wyróżnieniem w ramach Międzynarodowego Festiwalu Filmowego w Berlinie. Z czasem stała się również inspiracją do powołania analogicznych nagród na innych festiwalach, np. Queerowej Palmy na MFF w Cannes czy Queerowego Lwa na MFF w Wenecji.
Nagroda Statuetka Nagrody Teddy jest wykonana z metalu. Postać Teddy’ego jest oparta na rysunku artysty komiksowego Ralfa Königa, zaś statuetka została zaprojektowana przez Astrid Stenzel.
Obecnie nagroda Teddy jest przyznawana w czterech kategoriach: film fabularny film dokumentalny film krótkometrażowy nagroda specjalna
Laureaci nagrody 1987-1989 1987 Najlepszy film fabularny: Prawo pożądania, reż. Pedro Almodóvar Najlepszy film krótkometrażowy: Five Ways to Kill Yourself i My New Friend, reż. Gus Van Sant
1988 Najlepszy film fabularny: Ostatni Anglicy, reż. Derek Jarman Najlepszy film dokumentalny: Rights and Reactions, reż. Phil Zwickler Najlepszy film eseistyczny: Die Wiese der Sachen, reż. Heinz Emigholz Najlepszy film krótkometrażowy: Alfalfa, reż. Richard Kwietniowski Nagroda Jury: Tilda Swinton Nagroda czytelników „Siegessäule”: Ostatni Anglicy, reż. Derek Jarman
1989 Najlepszy film fabularny: Fun Down There, reż. Roger Stigliano Najlepszy film dokumentalny: Tiny and Ruby: Hell Divin’ Women, reż. Greta Schiller i Andrea Weiss Najlepszy film eseistyczny: Urinal, reż. John Greyson Najlepszy film krótkometrażowy: Looking for Langston, reż. Isaac Julien
1990-1999 1990 Najlepszy film fabularny: Coming Out, reż. Heiner Carow Najlepszy film dokumentalny: Rozplątane języki, reż. Marlon Riggs Najlepszy film krótkometrażowy: Trojans, reż. Konstandinos Janaris Nagroda Jury: Die Aids-Trilogie: Schweigen = Tod – Künstler in New York kämpfen gegen AIDS, reż. Rosa von Praunheim
1991 Najlepszy film fabularny: Poison, reż. Todd Haynes Najlepszy film dokumentalny: Paris Is Burning, reż. Jennie Livingston Najlepszy film krótkometrażowy: Relax, reż. Chris Newby Nagroda Jury: The Making of Monsters, reż. John Greyson Nagroda specjalna: Zapovezená láska, reż. Vladislav Kvasnička
1992 Najlepszy film fabularny: Together Alone, reż. P.J. Castellaneta Najlepszy film dokumentalny: Voices from the Front, reż. David Meieran, Robyn Hut i Sandra Elgear Najlepszy film krótkometrażowy: Caught Looking, reż. Konstandinos Janaris Nagroda Jury: Edward II, reż. Derek Jarman Nagroda publiczności: Swoon, reż. Tom Kalin
1993 Najlepszy film fabularny: Wittgenstein, reż. Derek Jarman Najlepszy film dokumentalny: Silverlake Life, reż. Tom Joslin i Peter Friedman Najlepszy film krótkometrażowy: P(l)ain Truth, reż. Ilppo Pohjola Nagroda publiczności: Sex Is..., reż. Marc Huestis
1994 Najlepszy film fabularny: Go Fish, reż. Rose Troche Najlepszy film dokumentalny: Coming Out Under Fire, reż. Arthur Dong Najlepszy film krótkometrażowy: Carmelita Tropicana, reż. Ela Troyano Nagroda Jury: Remembrance of Things Fast, reż. John Maybury Nagroda czytelników „Siegessäule”: Heavy Blow, reż. Hoang A. Duong Nagroda publiczności: Truskawki i czekolada, reż. Tomás Gutiérrez Alea i Juan Carlos Tabío
1995 Najlepszy film fabularny: The Last Supper, reż. Cynthia Roberts Najlepszy film dokumentalny: Complaints of a Dutiful Daughter, reż. Deborah Hoffmann Najlepszy film krótkometrażowy: Trevor, reż. Peggy Rajski Nagroda Jury: Dupa z marmuru, reż. Želimir Žilnik Nagroda czytelników „Siegessäule”: Ballot Measure 9, reż. Heather MacDonald Nagroda publiczności: Ksiądz, reż. Antonia Bird
1996 Najlepszy film fabularny: Arbuziarka, reż. Cheryl Dunye Najlepszy film dokumentalny: W filmowej szafie, reż. Rob Epstein i Jeffrey Friedman Najlepszy film eseistyczny: I’ll Be Your Mirror, reż. Nan Goldin i Edmund Coulthard Najlepszy film krótkometrażowy: Unbound, reż. Claudia Morgado Escanilla / Alkali, Iowa, reż. Mark Christopher Nagroda Jury: Jerry Tartaglia i Plaster Foundation Nagroda czytelników „Siegessäule”: Paryż był kobietą, reż. Greta Schiller
1997 Najlepszy film fabularny: All Over Me, reż. Alex Sichel Najlepszy film dokumentalny: Murder and Murder, reż. Yvonne Rainer Najlepszy film krótkometrażowy: Heldinnen der Liebe, reż. Nathalie Percillier i Lily Besilly Nagroda specjalna: Romy Haag Nagroda czytelników „Siegessäule”: All Over Me, reż. Alex Sichel
1998 Najlepszy film fabularny: Przytul mnie mocno, reż. Stanley Kwan Najlepszy film dokumentalny: The Brandon Teena Story, reż. Susan Muska i Gréta Olafsdóttir Najlepszy film krótkometrażowy: Peppermills, reż. Isabel Hegner Nagroda Jury: Ang lalaki sa buhay ni Selya, reż. Carlos Siguion-Reyna Nagroda specjalna: Richard O’Brien Wyróżnienie specjalne: Uncut, reż. John Greyson Nagroda czytelników „Siegessäule”: The Brandon Teena Story, reż. Susan Muska i Gréta Olafsdóttir
1999 Najlepszy film fabularny: Fucking Åmål, reż. Lukas Moodysson Najlepszy film dokumentalny: The Man Who Drove With Mandela, reż. Greta Schiller Najlepszy film krótkometrażowy: Liu Awaiting Spring, reż. Andrew Soo Nagroda Jury: wszystkie niemieckie filmy LGBT zaprezentowane podczas festiwalu Nagroda czytelników „Siegessäule”: Trik, reż. Jim Fall
2000-2009 2000 Najlepszy film fabularny: Krople wody na rozpalonych kamieniach, reż. François Ozon Najlepszy film dokumentalny: Paragraf 175, reż. Rob Epstein i Jeffrey Friedman Najlepszy film krótkometrażowy: Hartes Brot, reż. Nathalie Percillier Nagroda Jury: Podróż Felixa, reż. Olivier Ducastel i Jacques Martineau / Chrissy, reż. Jacqui North Nagroda czytelników „Siegessäule”: Podróż Felixa, reż. Olivier Ducastel i Jacques Martineau
2001 Najlepszy film fabularny: Cal do szczęścia, reż. John Cameron Mitchell Najlepszy film dokumentalny: Drżąc przed Bogiem, reż. Sandi Simcha DuBowski Najlepszy film krótkometrażowy: Erè mèla mèla, reż. Daniel Wiroth Nagroda Jury: Forbidden Fruit, reż. Sue Maluwa-Bruce Nagroda specjalna: Moritz de Hadeln Nagroda czytelników „Siegessäule”: Żelazne damy, reż. Yongjoot Thongkontoon
2002 Najlepszy film fabularny: Chodząc po wodzie, reż. Tony Ayres Najlepszy film dokumentalny: Wszystko o moim ojcu, reż. Even Benestad Najlepszy film krótkometrażowy: Celebration, reż. Daniel Stedman Nagroda Jury: Juste une femme, reż. Mitra Farahani Nagroda czytelników „Siegessäule”: Chodząc po wodzie, reż. Tony Ayres
2003 Najlepszy film fabularny: Tysiąc spokojnych chmur, reż. Julián Hernández Najlepszy film dokumentalny: Ich kenn keinen – Allein unter Heteros, reż. Jochen Hick Najlepszy film krótkometrażowy: Fremragende timer, reż. Lars Krutzkoff i Jan Dalchow Nagroda specjalna: Friedrich Wilhelm Murnau Nagroda czytelników „Siegessäule”: The Event, reż. Thom Fitzgerald
2004 Najlepszy film fabularny: Wild Side, reż. Sébastien Lifshitz Najlepszy film dokumentalny: Śpiewa Klaus Nomi, reż. Andrew Horn Najlepszy film krótkometrażowy: ¿Con qué la lavaré?, reż. María Trénor Nagroda specjalna: Edition Salzgeber Nagroda czytelników „Siegessäule”: D.E.B.S., reż. Angela Robinson
2005 Najlepszy film fabularny: Rok bez miłości, reż. Anahí Berneri Najlepszy film dokumentalny: Katzenball, reż. Veronika Minder Najlepszy film krótkometrażowy: The Intervention, reż. Jay Duplass Nagroda czytelników „Siegessäule”: Transamerica, reż. Duncan Tucker
2006 Najlepszy film fabularny: Maximo Oliveros rozkwita, reż. Auraeus Solito Najlepszy film dokumentalny: Poza nienawiścią, reż. Olivier Meyrou Najlepszy film krótkometrażowy: El día que morí, reż. Maryam Keshavarz Nagroda Jury: Combat, reż. Patrick Carpentier Nagroda czytelników „Siegessäule”: Papierowe laleczki, reż. Tomer Heymann
2007 Najlepszy film fabularny: Pajęcze lilie, reż. Zero Chou Najlepszy film dokumentalny: A Walk Into the Sea: Danny Williams and the Warhol Factory, reż. Esther Robinson Nagroda specjalna: Helmut Berger Nagroda czytelników „Siegessäule”: Bańka mydlana, reż. Etan Fox Nagroda publiczności: Notatki o skandalu, reż. Richard Eyre Wyróżnienie specjalne: Przewoźnik, reż. Santiago Otheguy
2008 Najlepszy film fabularny: Niezwykła historia o królowej Raqueli, reż. Olaf de Fleur Najlepszy film dokumentalny: Futbol ściśle tajny, reż. David Assman i Ayat Najafi Najlepszy film krótkometrażowy: Ok, reż. Felipe Sholl Nagroda Jury: Być jak inni, reż. Tanaz Eshaghian Nagroda czytelników „Siegessäule”: Być jak inni, reż. Tanaz Eshaghian Nagroda specjalna: Keith Collins, Simon Fisher Turner, Isaac Julien, James Mackay i Tilda Swinton / Hans Stempel i Martin Ripkens
2009 Najlepszy film fabularny: Rabioso sol, rabioso cielo, reż. Julián Hernández Najlepszy film dokumentalny: Drzewa figowe, reż. John Greyson Najlepszy film krótkometrażowy: A Horse Is Not A Metaphor, reż. Barbara Hammer Nagroda czytelników „Siegessäule”: Miasto granic, reż. Yun Suh Nagroda specjalna: Joe Dallesandro / John Hurt
2010-2019 2010 Najlepszy film fabularny: Wszystko w porządku, reż. Lisa Cholodenko Najlepszy film dokumentalny: Paszcza wilka, reż. Pietro Marcello Najlepszy film krótkometrażowy: The Feast of Stephen, reż. James Franco Nagroda czytelników „Siegessäule”: Postcard to Daddy, reż. Michael Stock Nagroda Jury: Open, reż. Jake Yuzna Nagroda specjalna: Werner Schroeter
2011 Najlepszy film fabularny: Nieobecny, reż. Marco Berger Najlepszy film dokumentalny: Genesis i Lady Jay, reż. Marie Losier Najlepszy film krótkometrażowy: Generations, reż. Barbara Hammer i Gina Carducci / Maya Deren’s Sink, reż. Barbara Hammer Nagroda Jury: Chłopczyca, reż. Céline Sciamma Nagroda specjalna: Pieter-Dirk Uys Nagroda czytelników „Siegessäule”: Żniwa, reż. Benjamin Cantu
2012 Najlepszy film fabularny: Zostań ze mną, reż. Ira Sachs Najlepszy film dokumentalny: Nazywaj mnie Kuchu, reż. Malika Zouhali-Worrall i Katherine Fairfax Wright Najlepszy film krótkometrażowy: Loxoro, reż. Claudia Llosa Nagroda Jury: Stacja Jaurès, reż. Vincent Dieutre Nagroda czytelników „Siegessäule”: Parada, reż. Srđan Dragojević Nagroda specjalna: Ulrike Ottinger / Mario Montez
2013 Najlepszy film fabularny: W imię..., reż. Małgorzata Szumowska Najlepszy film dokumentalny: Bambi. Życie jak kabaret, reż. Sébastien Lifshitz Najlepszy film krótkometrażowy: Rozbierz mnie, reż. Victor Lindgren Nagroda Jury: Wstrząs, reż. Stacie Passon Nagroda czytelników „Siegessäule”: W imię..., reż. Małgorzata Szumowska Nagroda specjalna: STEPS for the Future
2014 Najlepszy film fabularny: W jego oczach, reż. Daniel Ribeiro Najlepszy film dokumentalny: W kręgu, reż. Stefan Haupt Najlepszy film krótkometrażowy: Mondial 2010, reż. Roy Dib Nagroda Jury: Pierrot Lunaire, reż. Bruce LaBruce Nagroda specjalna: Rosa von Praunheim / Elfi Mikesch Nagroda czytelników „Siegessäule”: 52 wtorki, reż. Sophie Hyde
2015 Najlepszy film fabularny: Bachor, reż. Sebastián Silva Najlepszy film dokumentalny: El hombre nuevo, reż. Aldo Garay Najlepszy film krótkometrażowy: San Cristóbal, reż. Omar Zúñiga Hidalgo Nagroda Jury: Historie naszego życia, reż. Jim Chuchu Nagroda specjalna: Udo Kier