Szachy sandomierskie, sandomierskie szachy – szachy odkryte 9 października 1962 przez ekipę archeologów pod kierownictwem Jerzego i Eligii Gąsowskich na terenie osady na wzgórzu świętojakubskim w Sandomierzu. Kolejne badania z lat 2014-2015 prowadzone na tym wzgórzu przez dr hab Marka Florka i dr Agnieszkę Stempin i Monikę Bajkę które miały na celu odkryć pozostałe 3 pionki odsłoniły na powrót chatę wskazując, że pierwotnie była to znacznie bogatsze i większe domostwo niż to było sugerowane we wcześniejszych badaniach państwa GąssowskichBajka M., Florek M., Stempin A., Zisopulu-Bleja

2014 Badania archeologiczne na Wzgórzu Staromiejskim w  Sandomierzu w roku 2014, „Zeszyty Sandomierskie” R.20, nr 38, s.44-48.Florek M., Stempin A.

2015, Badania archeologiczne na Wzgórzu Staromiejskim w Sandomierzu w roku 2015, „Zeszyty Sandomierskie” R.21, nr.40, s.55-59.Florek M., Bajka M., Zisopulu-Bleja K., Stempin A.

2018 The Sandomierz Chess Set from St. James’s Hill, Sandomierz: Reflections on the 1962 Excavations and a report on the Re-Exploratory Excavations of 2014–2015, [w:] Stempin A. (red.) The Cultural Role of Chess in Medieval and Modern Times. 50th Anniversary Jubilee of the Sandomierz Chess Discovery, Bibliotheca Fontes Archaeologici Posnanienses, vol. 21, s. 67–80, Poznań,;.

Odkryty zestaw zawierał 29 bierek szachowych (bez trzech pionów). Początkowo uważano, że szachy zostały wykonane z poroża jelenia, późniejsze badania archeolozoolgiczne Profesora Daniela Makowieckiego i dr Agnieszki Stempin sugerowały szczątki dużego ssaka kopytnego żyjącego w basenie morza śródziemnego. Najnowsze ustalenia poczynione przez zespół genetyków z Centrum Nowych Technologii Uniwersytetu Warszawskiej pod kierunkiem dr Danijeli Popović wskazały że są to kości krowy, konia i jelenia. Badania przeprowadzono dla trzech pionków po jednym z każdego z zestawów (kości krowy i konia) i jeden który został dołożony do zestawu później (kość jelenia). Wciąż nie wyklucza to ich włoskiej włoską prowenienicję. Podnoszone są jednak także sugestie o wschodnich inspiracjach Czas powstania szachów sandomierskich ocenia się na XII wiek lub pierwszą połowę wieku XIII.

Szachy te są eksponatem stałej wystawy muzeum na Zamku w SandomierzuStrona muzeum .

Zobacz też

Szachy z Lewis

Przypisy

Bibliografia

Linki zewnętrzne Szachy Sandomierskie na stronach Muzeum Okręgowego w Sandomierzu

Kategoria:Szachy Kategoria:Historia Sandomierza Kategoria:Archeologia Polski